کشتی هوایی JHL-40 ساخته مشترک بوئینگ و اسکای هوک

شرکت کانادایی اسکای هوک (SkyHook) با همکاری بوئینگ درحال‌توسعه پروژه ساخت وسیله پرنده جدیدی است که ترکیبی از هلیکوپتر و کشتی هوایی بشمار می‌رود. این پرنده جدید JHL-40 نام دارد و قرار است برای مصارف باربری بکار گرفته شود. JHL-40 اولین نمونه از ترکیب کشتی هوایی و هلیکوپتر نیست و قبلاً هم این نوع وسایل نقلیه ساخته‌شده‌اند که البته هیچ‌یک به تولید تجاری نرسیده و صرفاً در مرحله نمونه‌های آزمایشی باقی ماندند. در ادامه به بیان تاریخچه‌ای کوتاه از این پرنده‌های جالب و سپس معرفی کامل JHL-40 می‌پردازیم.

skyhook
معرفی
این وسایل پرنده همان‌طور که از نامشان پیداست تلفیقی هستند از کشتی هوایی و هلیکوپتر؛ یعنی به یک کشتی هوایی بزرگ تعدادی روتور بالابر همانند هلیکوپتر متصل می‌شود که نیروی بالابر اضافی تولید می‌کنند. این ترکیب موجب کاهش مصرف سوخت در کنار افزایش ظرفیت بارگیری می‌شود.

JHL_40_Export_Mahled_01.jpgd8d6cb53-b423-41f3-9527-8f62f1180eceOriginal
تاریخچه
اتین ادموند مهندس و طراح هلیکوپتر فرانسوی، مخترع این نوع از وسایل پرنده است. او که یکی از اولین سازندگان هلیکوپتر دنیا بشمار می‌رود در ابتدا هلیکوپتر ابداعی خود را برای حفظ ثبات و پایداری به بالنی بزرگ که از هیدروژن پرشده بود متصل کرد. این وسیله در 18 فوریه 1921 به پرواز درآمد و توانست به مدت 90 ثانیه در ارتفاع 7.6 متری از سطح زمین باقی بماند.
سپس در سال 1930 که کشتی‌های هوایی پیشرفت کرده و کامل‌تر شده بودند وی تصمیم گرفت با ترکیب هلیکوپتر و کشتی هوایی، نمونه‌ای کامل و کاربردی از این وسیله تولید کند. این پرنده که Helicostat نام‌گرفته بود از اتصال کشتی هوایی کوچکی با 5.5 متر قطر به چهار ملخ تشکیل‌شده بود که دو عدد نیروی بالابر و دو عدد نیروی پیشران تولید می‌کردند. Helicostat در سال 1931 با موفقیت به پرواز درآمد و توانست برخلاف کشتی‌های هوایی آن دوران، بدون نیاز به خدمه زمینی فرود آید. بدین ترتیب با ساخت Helicostat به‌عنوان اولین کشتی هوایی/هلیکوپتر دنیا، نام اتین ادموند به‌عنوان مخترع این وسایل رسماً به ثبت رسید.

1931-Oehmichen-Helicostat
تجربه ناموفق پیاسِکی با PA-97
اداره جنگلداری ایالات‌متحده در دهه 1980 در نظر داشت از کشتی هوایی/هلیکوپتر برای حمل الوارهای چوب از نواحی دورافتاده و غیرقابل‌دسترس جنگلی استفاده کند و به همین دلیل قراردادی را با شرکت پیاسِکی جهت ساخت چنین وسیله‌ای که قادر به حمل 26 تن چوب باشد منعقد کرد. پیاسکی ساخت نمونه آزمایشی این پرنده را بااتصال چهار فروند هلیکوپتر بازنشسته سیکورسکی H34J به کشتی هوایی از رده خارج ZPG-2W نیروی دریایی ایالات‌متحده آغاز کرد.

USN Piasecki Helistat 1985
USN Piasecki Helistat 1985

چهار فروند هلیکوپتر سیکورسکی که به دلیل طول زیاد، قسمت دُم آن‌ها جداشده بود، توسط چهارچوبی آلومینیومی به زیر کشتی هوایی که از گاز هلیم پرشده بود متصل گردیدند. البته نسبت به استحکام این چهارچوب انتقاداتی واردشده بود. در تاریخ 1 جولای 1986 این پرنده ترکیبی که PA-97 Helistat نام‌گرفته بود برای انجام پروازی آزمایشی به پایگاه نیروی دریایی Lakehurst در نیوجرسی منتقل شد. لحظاتی پس از بلند شدن از زمین به دلیل ارتعاشات ناشی از کارکرد همزمان چهار هلیکوپتر، پایه آلومینیومی یکی از هلیکوپترها شکسته و به زمین افتاد. پس‌ازآن کل چهارچوب شکسته شد و PA-97 سقوط کرد که منجر به کشته شدن خلبان یکی از هلیکوپترها شد. پس‌ازاین حادثه پروژه ساخت چنین وسایل پرنده‌ای لغو گردید.

PA-97 Piasecki
PA-97 Piasecki

اسکای هوک JHL-40
هرچند پروژه ساخت کشتی هوایی/هلیکوپتر پیاسکی با شکست مواجه شد اما شرکت کانادایی اسکای هوک با همکاری غول صنایع هوایی، بوئینگ، برنامه ساخت چنین وسیله‌ای را به‌صورت کاملاً ایمن و کاربردی دارد و حق اختراع آن نیز بنام اسکای هوک به ثبت رسیده است. در 9 جولای 2008 با امضای قرارداد همکاری بین بوئینگ و اسکای هوک، پروژه ساخت این پرنده بانام JHL-40 آغاز شد.

BI231581
یکی از موانع و مشکلات عمده صنایع بزرگ در مناطق دورافتاده، حمل مصالح ساختمانی و محموله‌های سنگین است. ساخت جاده و یا خط آهن علاوه بر ایجاد مشکلات زیست‌محیطی، بسیار پرهزینه بوده و حتی در برخی مناطق غیرممکن است. هواپیماهای باری بزرگ هم نیاز به باندهای طولانی دارند و هلیکوپترها نیز قادر به حمل محموله‌های سنگین نیستند؛ اما JHL-40 می‌تواند این مشکل را برطرف و امکان ساخت‌وساز در مناطق دورافتاده را فراهم کند.
طبق اعلام سازندگان، این وسیله که ترکیبی از بهترین ویژگی‌های هلیکوپترها و کشتی‌های هوایی را ارائه می‌دهد، قادر به حمل 40 تن بار است که این میزان دو برابر ظرفیت بار بزرگ‌ترین هلیکوپتر حال حاضر دنیا یعنی میل MI-26 است درحالی‌که حداکثر سرعت آن به 130 کیلومتر در ساعت می‌رسد.

SkyHook JHL-40 01
JHL-40 که برخلاف هلیکوپترها فقط بار را به‌صورت خارجی حمل می‌کند، می‌تواند با یک‌بار سوخت‌گیری تا 370 کیلومتر را با بار کامل طی کند درحالی‌که در حالت بدون بار این مسافت به 1300 کیلومتر افزایش میابد. در مقایسه با هلیکوپتر شینوک در مسافتی یکسان، شینوک تنها قادر به حمل 10 تن بار است. JHL-40 از یک کشتی هوایی و چهار روتور بزرگ تشکیل‌شده است که برخلاف PA-97، روتورها مستقیماً به خود کشتی هوایی متصل شده‌اند. ساخته اسکای هوک 92 متر طول، 66 متر عرض و 36 متر ارتفاع دارد که اگر آن را جزء هلیکوپترها بشمار آوریم، بزرگ‌ترین هلیکوپتر دنیا محسوب می‌شود درحالی‌که می‌توان آن را بزرگ‌ترین پرنده عمودپرواز دنیا نیز به‌حساب آورد.

BI229355
این هواگرد از گاز هلیوم پرشده که توانایی بلند کردن وزن خود وسیله به همراه خدمه و سوخت را دارد درحالی‌که از روتورهای نصب‌شده در چهارگوشه آن برای حمل بار 40 تنی استفاده می‌شود که این امر کاهش مصرف سوخت نسبت به هلیکوپترهای معمولی را به همراه دارد. چراکه در هواپیماها و هلیکوپترها میزان زیادی از قدرت موتورها صرف بلند کردن وزن خود پرنده می‌شود که این امر موجب افزایش مصرف سوخت می‌گردد. برای حرکت روبه‌جلو نیز چهار روتور کوچک تعبیه‌شده است. نیروی این هشت روتور توسط چهار موتور بزرگ تأمین می‌شود. به دلیل استفاده همزمان از هلیوم و روتور، JHL-40 نیازی به خالی کردن هلیوم پس تخلیه بار ندارد. بعلاوه برای فرود نیز احتیاجی به خدمه زمینی نداشته و می‌تواند به‌راحتی به‌صورت عمودی و بدون نیاز به باند فرود آید. همچنین وجود روتورها موجب قدرت مانور بالاتر آن نسبت به کشتی‌های هوایی معمولی می‌شود.

SkyHook_JHL-40
اسکای هوک ادعا می‌کند این پرنده مزایای زیست‌محیطی بسیاری نسبت به روش‌های سنتی حمل بارهای سنگین دارد درحالی‌که سوخت کمتری از هلیکوپترها مصرف می‌کند و نیاز به ساخت جاده و یا باندهای پرواز را نیز از بین می‌برد. Pete Jess مدیرعامل اسکای هوک می‌گوید: «نیازی قطعی به چنین وسیله‌ای وجود دارد و حتی تعدادی خواهان سفارش آن از هم‌اکنون شده و از توسعه آن حمایت کرده‌اند چراکه این باربر غول‌پیکر آن‌ها را قادر به تغییر استراتژی عملیات خودکرده و موجب می‌شود پروژه‌هایی که زمان پایان آن‌ها 15 تا 20 سال تعیین‌شده بود بسیار زودتر به پایان برسند».
این ساخته مشترک اسکای هوک و بوئینگ راه‌حلی مناسب و سازگار با محیط زیست برای حمل بارهای سنگین بوده و فرصتی مناسب برای توسعه صنایع در مناطقی که قبلاً امکان آن وجود نداشت را فراهم می‌کند درحالی‌که بازار عمده آن مناطق خشنی چون آلاسکا و قطب شمال خواهد بود. از این غول پرنده می‌توان در زمینه‌هایی چون عملیات نفت و گاز، صنعت برق، جنگلداری، مواقع اضطراری و آتش‌نشانی استفاده کرد. همچنین می‌توان آن را به‌عنوان جایگزینی برای هواپیماهای باربری با مصرف سوخت کمتر و قابلیت فرود به‌صورت عمودی و بدون نیاز به باند یا امکانات دیگر بکار گرفت. حتی به دلیل وجود مزایای زیاد می‌توان در زمینه‌های نظامی از آن بجای هواپیماهای C130 به‌عنوان روشی کم‌هزینه‌تر استفاده نمود. هرچند سرعت JHL-40 به‌طور قابل‌توجهی کمتر از هواپیمای C130 است اما مزایایی چون قیمت کمتر، هزینه‌های نگهداری پایین و مصرف سوخت کم این نقص را جبران می‌کنند.

3d000661_1_v
هرچند تجربه ناموفق پیاسکی PA-97 موجب شده که برخی نسبت به ایمنی این پرنده تردید داشته باشند اما حمایت مالی و تخصص بوئینگ در این زمینه، ایمنی آن را تضمین می‌کند. بعلاوه PA-97 از اتصال هلیکوپترهای بازنشسته به کشتی هوایی کوچکی ساخته‌شده بود درحالی‌که JHL-40 محصولی است که از ابتدا با قطعاتی که منحصراً برای آن طراحی‌شده بتولید می‌رسد و توانایی پرواز به مناطقی را با حداکثر ایمنی دارد که هیچ پرنده‌ای قادر به پرواز در آنجا نیست. طبق برنامه‌ریزی‌ها قرار بود دو نمونه اولیه از JHL-40 توسط بوئینگ ساخته‌شده و اولین پرواز خود را در سال 2014 انجام دهد و سپس توسط اداره حمل نقل هوایی ایالات‌متحده و کانادا به‌صورت آزمایشی مورداستفاده قرار گیرند. در صورت موفقیت‌آمیز بودن آزمایش‌ها نیز پیش‌بینی‌شده بود که برای مشتریان در سراسر دنیا توسط اسکای هوک بتولید برسد اما به دلیل کمبود سرمایه فعلاً پروژه ساخت و توسعه آن تا تأمین 100 میلیون دلار بودجه متوقف‌شده است. البته به دلیل مزایا و مشتریان زیاد، این سرمایه به‌زودی فراهم خواهد شد.

SkyHook JHL-40
منابع
https://en.wikipedia.org/wiki/Piasecki_PA-97
https://en.wikipedia.org/wiki/SkyHook_JHL-40
http://www.gizmag.com/skyhook-and-boeing-team-up-to-build-the-worlds-largest-vtol-cargo-aircraft/9618/
http://www.theregister.co.uk/2008/07/11/skyhook_jhl_40_boeing/
http://www.tuvie.com/boeing-skyhook-jhl-40-rotorcraft/

درباره نویسنده

تصویر پروفایل امیر دهقان

نویسنده و مترجم سایت پدال، دانشجوی کارشناسی ارشد رشته حقوق خصوصی

19 دیدگاه

  1. faraz777
    سوابق: (45 دیدگاه) ,

    به عنوان C130 نمیشه ازش استفاده کرد چون وقتی قراره توی یه ماموریت خاصی بار ها و ادوات و ملزومات نظامی حمل بشه سرعت رسیدن به مقصد حرف اول رو میزنه وگرنه اگر سرعت مهم نبود از هواپیما استفاده نمیشد میرفتن سراغ چیزهای دیگه. راحتی هدف قرار دادن و قابلیت مخفی شدن از دید دشمن هم که مقوله ی خیلی مهمی هست هم که رعایت نشده.
    توی قطب یا دریا ها و محل چاه های نفت و مناطق صعب العبور هم نمیشه استفاده کرد چون معمولا اونجا ها شرایط جوی بسیار ناپایدار و بد است و این وسیله به هیچ عنوان در طوفان و بوران و شرایط این چنینی قابل استفاده نیست.
    برای حمل کالا ی تجاری بیش از حد کوچک و پر ریسک و کلا پروژه ای هست که همون طور که تو متن هم گفته شد هر چند وقت یه بار رفتن سراغش و هر دفعه هم امتحان خودشو به بد ترین نحو پس داده.
    کلا دلیلی نداره دوباره برن سمت یه پروژه شکست خورده تنها جایی که شاید بشه تست کرد به عنوان یه وسیله جذاب توریستی یا لوکس که بشه نظر مردم رو برای تفریح و خرج پول جذب کرد

    پاسخ
    1. h112
      سوابق: (301 دیدگاه) ,

      مردم آمریکا اگه مثل شما فکر میکردن الان وضعشون مثل کشور های آفریقایی میبود….
      اونها میسازند آزمایش میکنن و تجربه کسب میکنن….
      تو ایران نمیسازند …به طب نمیتونن آزمایش کنن وهیج تجربه ای هم نمیتونن کسب کنند..
      آمریکا با ساختن همین چیزها و کسب تجربه رفته رفته رسید به سی 130….

      پاسخ
  2. بهنام طیبی
    سوابق: (4441 دیدگاه) ,

    این هواپیما توپول بیاد بالاسر اسمان همه وحشت زده میشن.انگار بمب اتمی داره حمل میکنه

    پاسخ
  3. تصویر پروفایل (*مهرداد*)
    (*مهرداد*)
    سوابق: (339 دیدگاه) ,

    غول به تمام معنی …عجب ابعادی ! تصور اینکه یه همچین غولی را در آسمان با این هیبت ببینم واقعا هیجان انگیزه ..!

    پاسخ
      1. تصویر پروفایل Carbonado Aventador
        Carbonado Aventador
        سوابق: (3637 دیدگاه) ,

        بدون شک صنعت هوایی آمریکا…
        اگه آلمان رو مهد خودرو بدون و ایتالیا رو مهد سوپر اسپرت
        بدون شک آمریکا مهد صنعت هوانوردی هست!!!!
        زمان جنگ هواپیما های ما f14 بویینگ بود و عراق از سوخو و میراژ و میگ های روسیه استفاده میکرد!!!!
        آرزو به دلشون مونده بود که یکی از f های مارو بزنن!
        کار به جایی کشید که صدام گفت هر خلبانی بتونه یه هواپیمای ایرانی رو بزنه بهش ویلا و مرسدس بنز پاداش میدن!!!!
        درکل رو دست بویینگ و لاکهید مارتین و ناسا و به طور کلی رو دست صنعت هوایی آمریکا وجود نداره!!!

        پاسخ
        1. P.G
          سوابق: (485 دیدگاه) ,

          کربونادو جان با نظر شما موافقم اما لازم میدونم یه نکته اى رو تو صحبت هاى شما بزرگوار اصلاح کنم و یه توضیح مختصرى هم براى بقىه دوستان بدم
          ابتدا اینکه به طور کلى وقتى در مورد جنگنده هاى ساخت آمریکا صحبت میکنیم درسته که نام همه ى اون ها با حرف F شروع میشه اما ساخت یک کارخانه ى مشترک نیستن،دلیلش هم اینه که در ابتدا جنگنده هاى تولیدى نام هاى خیلى مختلف و متنوعى داشتن که از هیچ قاعده اى تبعیت نمى کرد و به نوعى یه جور شلختگى بود،به همین دلیل در سال هاى بعد از جنگ جهانى دوم وزارت دفاع آمریکا قانونى رو وضع کرد که بر اساس اون همه ى شرکت ها ملزم شدن از کد متحد F براى نام گذارى جنگنده هاشون استفاده کنن.به همین دلیل F-4 ،F-5،F-14،F-22 و غیره اگرچه همشون از یک نظام نام گذارى تبعیت میکنن اما همشون تولید یک کارخانه مشترک نیستن.فقط هم کد F نیست که مشترکه و براى مثال براى هواپیما هاى ترابرى نظامى از کد C استفاده میشه(مثل C-130,C-5 یا C-17) یا مثلا براى هواپیماهاى آزمایشى و تحقیقاتى یا هواپیماهایى که تازه تولید شدن و در مرحله ى تست و آزمایش قرار دارن از کد X استفاده میشه و دو سه تا کد دیگه هم هست که خاطرم نیست.
          نکته ى دوم هم اینکه هواپیماى F-14 ساخت بویینگ نیست و به نوعى مهمترین محصول کارخانه ى گرومن (Grumman) به حساب میومد.البته گرومن بعدها با شرکت نورث روپ که سازنده ى بسیارى از طرح هاى انقلابى و جنگنده هاى مهمى نظیر F-5 بود ادغام شد و کارخانه ى نورثروپ گرومن رو شکل دادن.به هر حال وقتى صحبت از جنگنده به میون بیاد باید گفت با اینکه بوئینگ بزرگترین سازنده هواپیما در آمریکاست اما عملا تا سال ١٩٩٧ که شرکت رقیبش یعنى مک دانل داگلاس رو خرید عملا در زمینه ساخت جنگنده به طور مستقل فعالیت نمى کرد و فقط در ساخت قطعات و قسمت هایى از بعضى از جنگنده ها با شرکت هاى دیگه همکارى میکرد و البته باید گفت تخصص بوئینگ در زمینه نظامى معطوف به ساخت هواپیماهاى بمب افکن استراتژیک مثل شاهکار B-52 و هواپیماهاى تانکر سوخت رسان ،ترابرى و جمع آورى اطلاعات که بر پایه ى محصولات تجاریش مثل مدل هاى ٧٣٧،٧۴٧،٧٠٧ ساخته شدن بود(مثل مدل هاى KC-135 یا P-8).به هر حال بعد از خرید مک دانل داگلاس بوئینگ تولید و توسعه و بروز رسانى جنگنده هاى مهم ساخت این شرکت نظیر F-15 و F-18 و هواپیماى ترابرى C-17 رو تحت نام خودش ادامه داد که تا امروز هم ادامه داره…
          واقعیتش کربونادو جان تاریخ هوافضاى آمریکا پره از نام شرکت هاى بزرگ و کوچکى که در برهه هاى مختلف یا به وجود اومدن یا از بین رفتن یا ادغام شدن و یا تغییر نام دادن که اگه بخواهیم همه شونو بررسى کنیم حقیقتاً نیاز به ده ها مطلب داره!
          ارادت

  4. مجتبی مشهدی
    سوابق: (132 دیدگاه) ,

    کسایی که میگن ایرباس نمیدونن شرکت بویینگ چقد در زمینه نظامی فعاله،f16_ و حتی f 22(بدنه و ایونیک) و اینم باید بدونن 40 سال غول مسافربری دنیا 747 بود

    پاسخ
  5. احمد باقری
    سوابق: (4302 دیدگاه) ,

    البته این مدلها سرعت بسیار کمی دارن، ولی چون هدف اصلی، حمل وزن زیادی بار است، کاربرد فراوانی خواهند داشت.

    پاسخ
    1. بهنام طیبی
      سوابق: (4441 دیدگاه) ,

      خوب پیست مسابقات نیست که سرعت داشته باشن

      پاسخ
  6. ارمان
    سوابق: (996 دیدگاه) ,

    امیر دستگردی و پدال عزیزان دمتون گرم مطالب هوا نوردی بیشتر بزارید خیلی خوبه خیلیییی

    پاسخ
  7. مجتبی مشهدی
    سوابق: (132 دیدگاه) ,

    یعنی تمام کشورای دنیا جمع شن یه جا امریکام باشه یه جا، چه در زمینه نظامی خودروسازی کشاورزی هوایی به گرد پای ایالات متحد آمریکا ام نمیرسن 🙂
    به قول یکی :مونده تا برسن، اصن هیچ موقع نمیرسن ?

    پاسخ
    1. بهنام طیبی
      سوابق: (4441 دیدگاه) ,

      مجتبی دوست داشتنی نظر شما محترم ولی اینجوری هم که شما میفرمایید هم نیست
      درست که امریکا ابرقدرت ولی بازم امریکا دوره ای داره و تموم میشه میره.شما برید تاریخ المان نازی مطالعه کن خوب چی شد هیتلر؟؟؟؟؟قدرت به پایان رسید و به تاریخ پیوست.
      امریکا هم بلاخره به تاریخ میپیونده ولی زمانش اصلا نمیدونم کی و کجا

      پاسخ
  8. مجتبی مشهدی
    سوابق: (132 دیدگاه) ,

    کشوری که بر پایه علم تفکر شعو ر باشه هیچ وقت دورش تموم نمیشه، مطمین باش سالها و سالها آمریکا پدر خوانده دنیا باقی میمونه

    پاسخ
    1. بهنام طیبی
      سوابق: (4441 دیدگاه) ,

      امریکا بزرگترین ارتش و قدرتمندترین تکنولوژی نظامی جهان داراست.
      امریکا بالاترین تعداد ناوهواپیمابر داراست.
      بیشترین تعداد نیروگاه هسته ای و بالاترین تعداد هواپیما جنگنده داراست.
      امریکا بیش تر از 7700 عدد کلاهک هسته ای داره.
      اقا مجتبی امریکا خیلی قدر که شکی نیست ولی بزرگترین نیروهای جهان در تاریخ بازم روزی فناشدن
      از اسکندر مقدونی بگیر تا هیتلر و موسیلینی و استالین.

      پاسخ

دیدگاه شما چیست؟

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفاً از نوشتن به‌صورت پینگلیش، اجتناب نمایید. نظرات حاوی توهین، عبارات غیراخلاقی، سیاسی، مطالب غیر مرتبط، اسپم، ترول و تبلیغاتی پذیرفته نمی‌شوند. برای تغییر آواتار خود می‌توانید از سایت گراواتار استفاده نمایید.