یادی از نسل دوم بی‌ام‌و سری ۷، شاهکاری که بنز S کلاس را به‌زانو درآورد

در بین علاقه‌مندان به خودرو، نسل دوم ب‌ام‌و سری ۷ که با کد E32 شناخته می‌شد، معمولاً مورد کم‌لطفی قرار می‌گیرد اما این خودرو واقعاً لایق تحسین است. برای درک اهمیت E32 باید به عقب برگردیم. پیش از تولد سری ۷، ب‌ام‌و مدل نیو سیکس را در سبد محصولات خود داشت که رقیبی اسپرت‌تر برای بنزهای W108 و W109 محسوب می‌شد اما مرسدس چندان آن را جدی نمی‌گرفت. در سال ۱۹۷۷، نسل اول سری ۷ با کد E23 وارد میدان شد اما اشتوتگارتی‌ها بلافاصله با معرفی مرسدس S کلاس W126 پاسخ محکمی به باواریا دادند. همین شد که مونیخی‌ها تنها دو سال بعد، یعنی در سال ۱۹۷۹ پروژه E32 را استارت زدند تا لرزه بر اندام کلاس S بیندازند.

طراحی این نسل به قلم ماندگار «ارکوله اسپادا» و زیر نظر «کلاوس لوته» (مدیر طراحی وقت ب‌ام‌و) شکل گرفت. طرح اسپادا در سال ۱۹۸۰ در رقابت با استودیوهایی مثل پینین‌فارینا برنده شد و مدل گلی مقیاس یک‌به‌یک خودرو در سال ۱۹۸۳ آماده و طرح نهایی در اکتبر ۱۹۸۴ تصویب شد. شاخص‌ترین المان ظاهری این خودرو، چراغ‌های عقب L شکل بود که در آن زمان با زبان طراحی سنتی ب‌ام‌و تضاد داشت اما تبدیل به امضای این برند تا پیش از دوران کریس بنگل شد و هنوز هم رگه‌هایی از آن دیده می‌شود.

برای شکست دادن مرسدس W126، بزرگ‌تر بودن ابعاد کافی نبود؛ ب‌ام‌و باید در بخش تکنولوژی رقیب را ضربه‌فنی می‌کرد. سیستم‌های الکترونیکی E32 در زمان خود بی‌نظیر بودند؛ از کامپیوتر سفری و یکی از اولین نمونه‌های سیستم کنترل پایداری گرفته تا سیستم کنترل الکترونیکی کمک‌فنرها، فرمان هیدرولیک ضریب متغیر و برف‌پاک‌کن‌های هوشمندی که با افزایش سرعت خودرو، فشار بیشتری روی شیشه می‌آوردند تا کارایی بهتری داشته باشند. برگ برنده اصلی اما که بنز را در توسعه نسل بعدی S کلاس یعنی W140 به واکنش افراطی واداشت، معرفی موتور دوازده سیلندر در مدل‌های 750i و 750iL بود. «ولفگانگ ریتزله»، مدیر توسعه ب‌ام‌و، اصرار شدیدی روی این موتور داشت و با اینکه خطوط تولید خودرو آماده شده بود، هیئت‌مدیره را راضی به این کار کرد. به خاطر این موتور، ب‌ام‌و مجبور شد عرض بدنه را افزایش دهد و رونمایی خودرو را یک سال عقب بیندازد. البته پیش از ب‌ام‌و، جگوار در سال ۱۹۷۲ مدل XJ12 را با موتور V12 به بازار فرستاده بود اما موتور M70 ب‌ام‌و، اولین پیشرانه دوازده سیلندر آلمان پس از جنگ جهانی دوم محسوب می‌شد.

نسل E32 در سال ۱۹۸۶ رونمایی شد و اولین نسخه تولیدی آن مدل 735i با موتور ۶ سیلندر خطی ۳.۴ لیتری بود که ۲۱۱ اسب بخار قدرت و ۳۰۵ نیوتن‌متر گشتاور داشت. این خودرو در آلمان ۶۹ هزار مارک قیمت داشت که هم‌قیمت مرسدس 300 SE بود اما بنز با موتور ضعیف‌تر ارائه می‌شد و اگر خریدار موتور قوی‌تری می‌خواست باید سراغ 420 SE با موتور V8 می‌رفت که بسیار گران‌تر بود. ب‌ام‌و در دسامبر همان سال نیز مدل ارزان‌تر 730i را با قیمت ۵۹ هزار مارک معرفی کرد تا کاملاً زیر پای بنز را خالی کند. این مدل با موتور ۳ لیتری خود ۱۸۸ اسب بخار قدرت تولید می‌کرد درحالی‌که موتور ۳ لیتری مرسدس 300 SE تنها ۱۷۹ اسب بخار قدرت داشت؛ اما پرچم‌دار این خانواده، مدل 12 سیلندر 750iL بود که در می ۱۹۸۷ با قیمت ۱۱۹ هزار مارک روانه بازار شد؛ رقمی که به‌مراتب کمتر از مرسدس 560 SEL بود. موتور ۵ لیتری این خودرو ۳۰۰ اسب بخار قدرت و ۴۵۰ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کرد که در بازار سدان‌های لوکس آن زمان اروپا بی‌رقیب بود و مرسدس 560 SEL با تنها ۲۷۹ اسب بخار قدرتی که از موتور ۵.۶ لیتری V8 خود می‌گرفت، تماشاچی برتری ب‌ام‌و بود.

در سال ۱۹۸۸ مدل‌های 735i و 750iL با قیمت پایهٔ ۵۰ و ۶۷ هزار دلار وارد بازار آمریکا شدن اما درحالی‌که ب‌ام‌و و مرسدس سرشاخ شده بودند و آئودی هم با مدل V8 شانس خود را امتحان می‌کرد، ناگهان لکسوس در سال ۱۹۸۹ با مدل LS400 و قیمت اعجاب‌انگیز ۳۵ هزار دلاری خود، بازی آلمانی‌ها را خراب کرد. پاسخ مونیخ، معرفی موتورهای V8 جدید در سال ۱۹۹۱ برای مدل‌های 740i و 750iL بود. این موتور ۴ لیتری V8 با تولید ۲۸۲ اسب بخار قدرت، عملکردی در حد مدل V12 ارائه می‌داد و عملاً نسخه دوازده سیلندر را به حاشیه برد. ب‌ام‌و در سال ۱۹۹۱ فیس‌لیفتی جزئی روی E32 اعمال کرد که شامل جلوپنجره پهن‌تر برای مدل‌های V8، تغییرات کابین و آپشن‌های لوکسی مثل چراغ‌های زنون و شیشه‌های دوجداره بود.

میراث و تأثیرگذاری

باید اعتراف کرد که E32 بی‌نقص نبود. تکنولوژی‌های پیشرفته آن گاهی بازی درمی‌آوردند و موتورهای V8 اولیه به دلیل پوشش نیکاسیل سیلندرها، در کشورهایی که سوخت با گوگرد بالا داشتند دچار خوردگی می‌شدند اما این مشکلات دلیلی بر بد بودن آن نیست. به گفته خود مرسدس بنز، E32 چالشی جدی و سخت برای S کلاس نسل W126 بود. همین ب‌ام‌و و البته لکسوس LS باعث شدند که بنز عرضه نسل بعدی کلاس S یعنی W140 را به تعویق بیندازد و میلیون‌ها دلار بیشتر از بودجه اولیه خرج کند تا عقب نیفتد. حقیقت این است که هرچند E32 در آمار فروش نهایی نتوانست روی دست مرسدس W126 با فروش بیش از ۸۱۸ هزار دستگاهی بلند شود و تا پایان تولیدش در سال ۱۹۹۴ تنها ۳۱۱ هزار دستگاه فروخت اما جایگاه ب‌ام‌و را در این کلاس تثبیت کرد.

منبع: AutoBlog