اگر به لوگوی سیتروئن نگاه کنید، دو پیکان یا شکل V روی هم قرارگرفته نخستین چیزی است که جلبتوجه میکند؛ نشانی که بیش از یک قرن است روی خودروهای این برند فرانسوی دیده میشود؛ اما برخلاف آنچه ممکن است تصور شود، این دو پیکان از ابتدا برای صنعت خودرو طراحی نشده بودند. ریشه این نشان به سالها پیش از تأسیس شرکت خودروسازی سیتروئن و به یک فناوری در صنعت چرخدنده بازمیگردد.
سفر آندره سیتروئن به لهستان
داستان لوگوی سیتروئن در سال ۱۹۰۰ آغاز شد؛ زمانی که آندره سیتروئن، مهندس فرانسوی و بنیانگذار آینده این خودروساز، در جریان سفری به لهستان با نوعی چرخدنده فلزی با دندانههایی به شکل V یا اصطلاحاً شِورون آشنا شد. این نوع دندانهگذاری که در چرخدندههای هلیکال دوطرفه یا هرینگبون دیده میشود، یک فناوری مهم برای انتقال نیرو محسوب میشد. سیتروئن مجوز یا حق استفاده از این فناوری را خریداری کرد و آن را برای تولید در فرانسه به کار گرفت.
مزیت این نوع چرخدنده، فقط ظاهر متفاوت آن نبود. طراحی دندانهها باعث میشد انتقال نیرو با نرمی و صدای کمتر انجام شود و عملکرد مجموعه نیز بهبود پیدا کند. در واقع، شکل V حاصل کنار هم قرار گرفتن دندانههای مایل در دو جهت مخالف بود؛ روشی که اثر نیروهای محوری ایجادشده توسط دندانههای مارپیچی را تا حد زیادی خنثی میکرد.
دو پیکان چگونه به لوگوی سیتروئن تبدیل شدند؟
آندره سیتروئن پس از بازگشت به فرانسه، کسبوکاری را برای تولید همین نوع چرخدندهها راهاندازی کرد. این فعالیت صنعتی با موفقیت همراه شد و چرخدندههای شِورون به یکی از پایههای نخستین موفقیت تجاری او تبدیل شدند. به همین دلیل، زمانی که سیتروئن در سال ۱۹۱۹ وارد صنعت خودروسازی شد، برای انتخاب نشان تجاری خود به سراغ همان نمادی رفت که پیشتر با موفقیت صنعتی او گره خورده بود.
بنابراین، دو پیکان لوگوی سیتروئن در اصل تصویری سادهشده از ساختار دندانههای همان چرخدندهها هستند. قرار گرفتن دو شِورون در کنار یکدیگر نیز به ساختار چرخدندههای هرینگبون ارتباط دارد؛ یعنی همان فناوریای که آندره سیتروئن در آغاز فعالیت صنعتی خود روی آن سرمایهگذاری کرده بود. سیتروئن نیز بعدها این نشان را به هویت اصلی برند خود تبدیل کرد.
لوگوی سیتروئن در طول زمان
البته شکل ظاهری لوگوی سیتروئن در بیش از ۱۰۰ سال گذشته بارها تغییر کرده است. نخستین نشان این شرکت که در سال ۱۹۱۹ مورد استفاده قرار گرفت، شِورونهای زردرنگ روی زمینه آبی داشت. در سالهای بعد، قاب و نوشته لوگو تغییر کرد و در مقاطع مختلف، ترکیبهای متفاوتی از رنگهای آبی، زرد، قرمز و سفید به کار گرفته شد. با وجود این تغییرات، دو شِورون عنصر ثابت و قابل تشخیص هویت بصری سیتروئن باقی ماندند.
به این ترتیب، یکی از شناختهشدهترین لوگوهای صنعت خودرو نه از یک طرح گرافیکی مرتبط با خودرو، بلکه از فناوری چرخدندهای شکل گرفت که بنیان نخستین کسبوکار آندره سیتروئن را ساخته بود. دو پیکان معروف سیتروئن در واقع یادگاری از همان روزهایی هستند که این نام هنوز به جای خودرو، با چرخدندههای فولادی و انتقال نیرو شناخته میشد.