فیات

نگاهی به پیشرانه 1000 اسب بخار سوپر و توربوشارژ لانچیا

مهندسی ایتالیایی در رالی گروه B دهه ۸۰ میلادی باعث شد یک لانچیا هاچبک همزمان از سوپرشارژر و توربوشارژر استفاده کند.

خودروسازان از ابتدا به‌دنبال افزایش قدرت پیشرانه‌های خود بودند. یکی از اصلی‌ترین متودهایی که از دهه ۳۰ میلادی به آن دست پیدا کردند، استفاده از سیستم‌های پرخوران اولیه بود که در دهه ۷۰ میلادی به شکل سوپرشارژرهای امروزی در آمدند. یک دهه پس از رونمایی از سوپرشارژر، توربوشارژر وارد میدان شد که یک ضعف بزرگ داشت: تاخیر عملکرد. در سوی دیگر، سوپرشارژرها هم از معایبی چون افت عملکرد، مصرف سوخت بالا و وزن بالا داشتند. همین مسئله بهانه‌ای شد تا با آغاز دهه ۸۰ میلادی، تیم لانچیا و آبارث راه‌حلی خلاقانه برای این مسائل پیدا کنند.

مقالات مرتبط:

تیم رالی شرکت فیات که متشکل از لانچیا و آبارث بود، مدل ۰۳۷ را برای حضور در مسابقات توسعه داد اما نمی‌توانست به پای سیستم چهار چرخ محرک آئودی کواترو و حتی پژو ۲۰۵ توربو ۱۶ برسد. پس در سال ۱۹۸۴، لانچیا دلتا S4 رونمایی شد تا با بهره‌وری از سامانه ۴WD و از آن مهم‌تر، یک پیشرانه ۴ سیلندر خطی پرخوران دوگانه به عملکردی فوق‌العاده دست پیدا کند.

مهندسان آبارث که نگرانی از بابت موتور انگلیسی خود نداشتند، گنجایش موتور فیات را کم کردند و سیستم تزریق اجباری سوخت آن را بازطراحی کردند تا وزن آن هم کاهش پیدا کند. تیم یادشده تصمیم گرفت از ترکیب همزمان یک سوپرشارژر و یک توربوشارژر استفاده کند. این ایده که چندان تازه نبود، به‌لطف نبوغ مهندسان ایتالیایی نه‌تنها کاربردی شد بلکه به موتوراسپرت ورود پیدا کرد. مهندسان این مجموعه موفق شدند با تولید نخستین موتور پرخوران دوگانه جهان، عملکرد ضعیف توربوشارژر در دورهای پایین را از بین ببرند و درعین حال، در دورهای بالا هم از همان توان کامل بهره‌مند شوند. قدرت پیشرانه ۱.۸ لیتری این خودرو در دورهای ۴,۵۰۰ تا ۸ هزار rpm قابل دسترسی بود.

با نزدیک شدن دورسنج به ۴,۵۰۰rpm، هوای ورودی سیستم‌های پرخوران از توربوشارژر «KK&K» به سوپرشارژر منتقل می‌شد تا ضعف دورهای پایین رفع شده و دسترسی به دورهای بالا هم فراهم شود. مهندسان سازنده پیشرانه «تیپو ۲۳۳ATR 18S» موفق شدند در آزمایش‌های خود با افزایش فشار توربوشارژر به ۷۲ PSi (پاسکال‌ بر اینچ‌مربع)، ۱,۰۰۰ اسب بخار قدرت را از این پیشرانه استخراج کنند که تحسین برانگیز به شمار می‌رود. اما موتور استفاده شده در مسابقات WRC تنها ۲۹۰ تا ۴۸۰ اسب بخار قدرت داشت.

لانچیا برای بهبود خودروی ۰۳۷ و جا دادن پیشرانه سنگین‌وزن آن، بخش‌های زیادی از بدنه را تغییر دهد؛ همین امر منجر به خلق دلتا S4 شد. مهندسان لانچیا برای کاهش وزن بیشتر، از صفحات فیبرکربنی کِولار در بدنه دلتا S4 استفاده کردند که آن‌ها را به هدفشان نزدیک کرد اما خطر جانی سرنشینان را به‌شدت افزایش داد. هر چند دلتا به پیروزی رالی مونته‌کارلو هم دست یافت اما جان راننده شرکت، «هنری توی‌وُوِن» و همراهش را گرفت. FIA که سازنده را مقصر این اتفاق می‌دانست، از سال ۱۹۸۶ به بعد، رالی گروه B را یک‌بار برای همیشه متوقف کرد و به عصر طلایی رالی پایان داد.

لانچیا برای ورود دلتا به مسابقات، مجبور بود ۲۰۰ نسخه جاده‌ای از آن را با نام S4 استراداله روانه بازار کند اما نهایتا تنها ۸۰ تا ۹۰ دستگاه از آن را تولید کرد. این خودروها از همان موتور مشهور اما با توربوشارژر کوچک‌تر و نسبت تراکم کاهش‌یافته که خروجی آن را به ۲۴۷ اسب بخار تقلیل می‌داد. به این ترتیب لانچیا S4 استراداله به نخستین خودروی جاده‌ای جهان با دو پرخوران مجهز شد.

موتور تیپو ۲۳۳ATR 18S از آن زمان تا حالا به‌عنوان یکی از خاص‌ترین پیشرانه‌های صنعت خودرو شناخته می‌شود که در آینده هم راه را برای خودروسازان دیگر باز کرد. نظر شما درباره این موتور جذاب چیست؟

میانگین امتیازات ۵ از ۵
از مجموع ۴۶ رای

علی صفرپور

نویسنده و مترجم سایت پدال٬ کارشناس مهندسی مکانیک

مطالب مشابه

‫۲۰ دیدگاه‌ها

  1. مازیار

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (2842 ديدگاه)

    رالی گروه B محل عرضه نهایت‌ها بود حیف که منحل شد

    موافقم 15
    مخالفم 1
  2. reza342

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (193 ديدگاه)

    بچه سالهای المانی فن دوباره از موتور 2لیتر بنز میگن:)

    موافقم 7
    مخالفم 13
    1. آلمانی باز

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (159 ديدگاه)

      چه جالب

      موافقم 11
      مخالفم 1
    2. فیات مولتیپلا

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (14 ديدگاه)

      صددرصد شما موتور پرایدم کلی بهش برسی قدرت زیادی تولید میکنه… ولی گارانتی هم داره؟
      تولید هزار اسب بخار خیلی هم عجیب غریب نیست، مرسدس آمگ ۱، جگوار هم حتی با کمک تیم فورمول یک ویلیام یه ۱.۶ لیتری قدرتمند داشت
      اونقدر ها کار عجیب غریبی نیست، بعدم امروزه کی همچین موتوری با این پاور دنس تولید میکنه؟ اگه مثال بزنی بیخیال میشم

      موافقم 2
      مخالفم 10
      1. مهراد

        ۶ خرداد ۱۴۰۳
        سوابق: (781 ديدگاه)

        تقریبا تمام ماشینای فرمول یک امروزی با حجم ۱.۶ قدرت نزدیک به ۱۰۰۰ اسب دارن

        اشتباه میکنم ؟؟

        ولی همه میدونن انجین فرمول یک عمر بسیار پایینی داره و ضمنا گرونه و در شرایط خاص عمل میکنه مثلا حتما باید با روغن نسبتا داغ روشن بشه و …

        موافقم 7
        مخالفم 0
      2. مهراد

        ۶ خرداد ۱۴۰۳
        سوابق: (781 ديدگاه)

        اینم بگم که انجین الان فرمول یک نسبت به این جیگر طلای لانچیا ، ۴۰ سال جوونتر و جدیدتره

        البته درست میگی در حجم کم یه همچین قدرتی ویرانگره

        موافقم 8
        مخالفم 1
      3. آرسین

        ۶ خرداد ۱۴۰۳
        سوابق: (2 ديدگاه)

        یادت باشه داری در مورد چه ماشینی حرف میزنی
        این ماشین برای ۴۰ سال پیشه ولی اون مرسدس تازه امسال معرفی شده تازه اونم به عنوان یه هایپرکار
        ولی این فقط یه ماشین هاچبکه و هیچ انتظاری ازش نیست ولی با این حال این قدرتو تولید میکنه

        موافقم 5
        مخالفم 0
    3. مهراد

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (781 ديدگاه)

      فعلا که خودروسازی هر دو کشور تا حدودی به هم پیوند داره

      ولی از این گذشته خوندن این مقاله برام سراسر لذت بود ، نمونه بارز یه مهندسی اروپایی اولد اسکول با چاشنی افراط و موفقیت ، آبارث رو حقیقتا دوس دارم لعنتی خیلی اصیله

      موافقم 5
      مخالفم 0
    4. یانکی من هم فرزند کسی هستم

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (163 ديدگاه)

      من دیوانه آمریکایی هستم ولی خوب باید گفت بیمر ۴ سیلندر ۱۰۰۰ اسبی رو تو فرومول۱ گسترش داد.در مجموع گرفتن قدرت زیاد از ۴ سیلندر جذاب نیست.۴ سیلندر زمانی جذابه که تنفس طبیعی دور بالا باشه که خدای اینکار هوندا بود.نقطه اوجش s2000 که من همچنان اسیرشم.همه چیش جذاب بود.صفحه کیلومترش چقدر خوب بود.برای قدرت زیاد گرفتن بهترین چیدمان وی۸ هست بعدشم ۱۰ سیلندر به خاطر صدای خاصش.۶ سیلندر هم خطی حس خوبی بهش دارم.

      موافقم 7
      مخالفم 2
  3. زیزیگولو

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (5736 ديدگاه)

    قبلاً ماشینایی که ۱۰۰۰ اسب بخار قدرت داشتن اکثراً یا هایپرکارای چند میلیون دلاری بودن یا سوپر اسپرتایی که توسط کمپانیای بزرگ تیونینگ ، تیون میشدن بودن …….. ولی الآن بخاطر پیشرفتای بزرگی که صورت گرفته حتی سدانها و شاسی‌ بلندای لوکس و نیمه لوکس با قیمتایی خیلی کمترم وارد جمع ۱۰۰۰ اسب بخاریا شدن

    موافقم 4
    مخالفم 9
    1. Amir

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (24 ديدگاه)

      منظورت از سدان نکنه تسلا هست
      چون اون خودرو نیست اسباب بازیه
      و 1000 اسب اون رو نمیشه با 1000 اسب دوج دمون 170 مقایسه کرد

      موافقم 3
      مخالفم 9
      1. زیزیگولو

        ۶ خرداد ۱۴۰۳
        سوابق: (5736 ديدگاه)

        نمیشه کتمان کرد که برقیا توان و قدرت بالایی دارن

        موافقم 5
        مخالفم 1
  4. R@min

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (1802 ديدگاه)

    رالی B زمانی خاستگاه مهندسی خودرو بود و واقعا محصولات عجیبی ساخته شد، ماشین های گروه پنج هم همینطور بودن، کلا موتوراسپرت اون زمان دوران اوجش بود که محدودیت های کمی داشتن.

    موتور فورد RS و موتور فرمول ۱ بیمر هم به این قدرت ها رسیدن اما نکته اصلی نگه داشتن این قدرت در یه سیکل ایمن و پایدار هست که اون زمان بهش نرسیدن اما امروزه موتورهای مدرن شهری هم با کمترین هزینه به هزار اسب پایدار میرسن که نشون دهنده پیشرفت بزرگ موتورهای احتراقی هست.

    قدم بعدی قدرت های بالای هزار بود که متاسفانه فعلا متوقف شده.

    موافقم 6
    مخالفم 0
    1. افشار

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (773 ديدگاه)

      از رامین چانگانی خبر نداری ؟

      موافقم 5
      مخالفم 0
  5. BMW

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (1379 ديدگاه)

    واقعا جالب بود بود برام😂مخصوصا این تیکه اش
    مهندسی ایتالیایی در رالی گروه B دهه ۸۰ میلادی باعث شد یک لانچیا هاچبک همزمان از سوپرشارژر و توربوشارژر استفاده کند.👍

    موافقم 9
    مخالفم 1
  6. Lamberto

    ۶ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (61 ديدگاه)

    موتور ۲ لیتر بنز چه صیغه ایه
    مهندسی ایتالیایی همیشه از بقیه جلوتر بوده
    کلاودیو لومباردی همچنین در لانچیا ecv
    تکنولوژی triflux رو روی موتور فوق افسانه ای fiat twincam بکار گرفت و با ۱.۸ لیتر حجم ۶۰۰ اسب بخار قدرت داشت که رنگ کل کمپانی های کشورهای دیگه عین گچ سفید شد افسوس که رالی ب برای همیشه لغو شد

    موافقم 10
    مخالفم 3
    1. شمال

      ۶ خرداد ۱۴۰۳
      سوابق: (120 ديدگاه)

      نخیر ژاپن از همه جلوتره

      موافقم 2
      مخالفم 5
      1. JaMsHiD

        ۶ خرداد ۱۴۰۳
        سوابق: (1565 ديدگاه)

        ژاپنی باز باشی آمریکایی باز باشی آلمانی باز باشی باز باید جلوی تکنولوژی ایتالیایی سر خم کنی

        موافقم 5
        مخالفم 0
  7. آشنای ناشماس

    ۸ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (2 ديدگاه)

    من فقط یه موتور رو خیلی می‌پسندم موتوری که شرکت هیوندای رو نسل سوم سوناتا گذاشت یک موتور ۲۰۰۰ سی‌سی ۱۶ سوپاپ دوج که دارای دو میل سوپاپ و بالانسر هستش با اینکه اتاق ماشین نزدیک به ۲هزار کیلو‌گرم وزن داره و قدرت ها از طریق یک گیربکس ۶ سرعته به چرخهای جلو منتقل میشه اما با همه اینها ظرف کمتر از ۶ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتر میرسه و باطی کردن ۶۰۰ متر از مسیر بعداز تیکاف میتونه به سرعت ۱۶۰ کیلومتر در ساعت برسه .

    موافقم 0
    مخالفم 2
  8. pouyan-h808

    ۸ خرداد ۱۴۰۳
    سوابق: (30 ديدگاه)

    چطوری با افزایش فشار توربو شارژ فقط ۶٠٠ اسب اضافه می‌داده واقعا عجیبه

    موافقم 2
    مخالفم 0

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفاً از نوشتن به‌صورت پینگلیش، اجتناب نمایید. نظرات حاوی توهین، عبارات غیراخلاقی، سیاسی، مطالب غیر مرتبط، اسپم، ترول و تبلیغاتی پذیرفته نمی‌شوند. برای تغییر آواتار خود می‌توانید از سایت گراواتار استفاده نمایید.

دکمه بازگشت به بالا