اولین پرواز هلیکوپتر هیدروژنی؛ گامی بلند به سوی هوانوردی پاک

آخرین مرحله از پروژه پروتیسیتی (Project Proticity) که توسط شرکت کانادایی «یونی‌تر بیوالکترونیک» با همکاری هلیکوپترسازی کالیفرنیایی رابینسون رهبری می‌شود، یک رکورد جهانی خیره‌کننده دیگر را ثبت کرد. یک فروند هلیکوپتر رابینسون R44 اصلاح‌شده موفق شد برای اولین بار در جهان، یک مدار کامل ترافیک فرودگاهی را با پیشرانه هیدروژنی-الکتریکی در کبک طی کند. این موفقیت عملکرد معماری پیل سوختی غشایی و باتری را تأیید کرد و این پروژه را به هدف نهایی یعنی عرضه یک هلیکوپتر هیدروژنی دارای گواهینامه رسمی به بازار نزدیک‌تر ساخت.

نسل جدید وسایل نقلیهٔ پرنده برقی (eVTOL) تنها راه دستیابی به حمل‌ونقل هوایی بدون آلایندگی نیستند و مسیر دیگر که از بسیاری جهات ساده‌تر به نظر می‌رسد، اصلاح پلتفرم‌های پروازی موجود و تجهیز آن‌ها به سیستم‌های پیشرانه جایگزین است. این همان راهی است که رابینسون و یونیتر بیوالکترونیک از دو سال پیش در قالب پروژه پروتیسیتی آغاز کرده‌اند. پیش‌ازاین در ۲۷ مارس ۲۰۲۵، نمونه پیش‌تولید R44 اولین پرواز نمایشی خود را با خلبان انجام داده بود و حالا تنها یک سال بعد، همان هلیکوپتر توانست یک مدار کامل فرودگاهی شامل مراحل برخاستن، اوج‌گیری، پرواز در الگوی تعیین‌شده، تقرب و فرود را با موفقیت پشت سر بگذارد. این نمایش پروازی کامل که در نوع خود در جهان بی‌نظیر است، در ۱۰ آوریل سال جاری در فرودگاه رولاند دیسوردی در برومونت کبک انجام شد و در ماه جاری میلادی به‌طور رسمی توسط سازمان پیشرفته جابه‌جایی هوایی کانادا (CAAM) مورد تأیید قرار گرفت.

این پیشرفت نسبت به تست پروازی ۳ دقیقه و ۱۶ ثانیه‌ای سال ۲۰۲۵ جهشی بزرگ محسوب می‌شود و به معنای آمادگی پروژه برای ورود به مرحله چالش‌برانگیزتر یعنی پیاده‌سازی این فناوری روی پلتفرم بزرگ‌تر رابینسون R66 است. هدف نهایی این است که ابتدا از سازمان حمل‌ونقل کانادا و سپس از اداره هوانوردی فدرال آمریکا، گواهینامه نوع تکمیلی (STC) برای مدل اصلاح‌شده R66 دریافت شود. تلاش‌های مهندسی صورت گرفته در این پروژه بسیار گسترده بوده است. موتور پیستونی لایکومینگ IO-540 در مدل R44 حذف و با دو پیل سوختی PEM با دمای پایین، یک موتور الکتریکی MagniX و یک پکیج باتری لیتیوم یونی جایگزین شده است. یک مخزن سوخت هیدروژن استوانه‌ای نیز در زیر دم نصب شده و سیستم خنک‌کننده در دو محفظه مجزا به طرفین بالگرد اضافه شده است.

علاوه بر این، شرکت یونیتر بیوالکترونیک یک نرم‌افزار کنترل اختصاصی برای مدیریت دقیق تقسیم توان بین پیل‌های سوختی و باتری توسعه داده است. همچنین یک نمایشگر سفارشی در زیر صفحه‌نمایش اصلی گارمین در کابین نصب شده تا خلبان را از وضعیت لحظه‌ای پیل سوختی، باتری و موتور آگاه کند. درحالی‌که رابینسون تخصص فنی و نظارتی خود را برای دریافت مجوزهای لازم به کار گرفته، انگیزه اصلی شرکت مادر یونیتر بیوالکترونیک یعنی «یونایتد تراپوتیکس»، فراتر از منافع صنعتی است؛ آن‌ها به دنبال ایجاد یک سیستم حمل‌ونقل مطمئن و بدون آلایندگی برای انتقال اندام‌های مصنوعی تولیدی هستند که می‌تواند جان انسان‌های بسیاری را نجات دهد.