معرفی بزرگ‌ترین ماشین‌آلات راه‌سازی و معدنی جهان (قسمت دوم)

حفارهای کابلی برخلاف شاول‌های کابلی، بازوی متحرک ندارند و بیل آن‌ها فقط به‌وسیلهٔ کابل حرکت می‌کند. از این وسایل جهت حفاری‌های بسیار عظیم و گسترده استفاده می‌شود. بزرگ‌ترین حفار کابلی دنیا ماشین خارق‌العاده‌ای بنام بیگ ماسکی است که در سال ۱۹۶۹ ساخته شد. این وسیلهٔ اعجاب‌آور که توسط شرکت آمریکایی باکیروس ساخته شد، ۱۴۸ متر طول، ۴۶٫۲ متر عرض و ۶۷٫۸ متر ارتفاع داشت و با وزن باورنکردنی ۱۲ هزار تن، یکی از سنگین‌ترین ماشین‌های تاریخ محسوب می‌شود. برای ساخت این حفار عظیم در سال ۱۹۶۹ حدود ۲۵ میلیون دلار هزینه شد که با محاسبهٔ نرخ تورم، معادل ۱۷۰ میلیون دلار امروز می‌شود. بیگ ماسکی هیولایی تمام برقی و مجهز به ۱۸ موتور الکتریکی ۱۰۰۰ اسب بخاری به همراه ۱۰ موتور ۶۲۵ اسب بخاری بود که مجموع قدرت آن‌ها به ۲۴ هزار اسب بخار می‌رسید. ظرفیت بیل بیگ ماسکی به ۱۷۰ مترمکعب یا نزدیک ۳۰۰ تن می‌رسید که یعنی می‌توانست با یک بیل، کامیون معدن عظیمی مثل کاترپیلار ۷۹۷ را تقریباً پر کند! این ماشین حفاری شیوهٔ حرکت جالبی هم داشت زیرا فاقد چرخ یا شنی بود و روی دو پایهٔ بزرگ قرار داشت که مثل انسان قدم برمی‌داشتند! بیگ ماسکی به دلیل افزایش هزینهٔ برق و مخالفت‌های عمومی با استخراج معادن، در سال ۱۹۹۱ از خدمت خارج شد و پس از هشت سال بلااستفاده ماندن و تلاش‌های بی‌نتیجه برای فروش، در اواخر سال ۱۹۹۹ اوراق شد.

رکورد بزرگ‌ترین لودر دنیا در اختیار L2350 محصول شرکت آمریکایی لتورنائو است. این لودر عظیم ۲۷۰ تن وزن داشت و مجهز به یک موتور ۶۰ لیتری V16 ساخت دیترویت دیزل بود که ۲۳۰۰ اسب بخار قدرت تولید می‌کرد. این نیرو توسط دینام‌هایی به برق تبدیل می‌شود و سپس این برق لودر را به حرکت درمی‌آورد. L2350 که به‌منظور بارگیری کامیون‌های ۴۰۰ تنی طراحی شده بود، بیلی با ظرفیت ۴۰ مترمکعب یا ۷۲ تن داشت. این لودر عظیم نزدیک به ۲۱ متر طول، ۶٫۷ متر عرض و ۶٫۴ متر ارتفاع، داشت.

بزرگ‌ترین کامیون معدن جهان نه توسط بزرگانی مثل کوماتسو و کاترپیلار بلکه توسط شرکت بلاروسی بلاز ساخته شده است. این کامیون که ظرفیت بار ۴۵۰ تنی دارد، در سال ۲۰۱۳ به سفارش یک شرکت معدنی روسی ساخته شد. ۷۵۷۱۰ بیشتر در معادن روسیه و اروپای شرقی دیده می‌شود. این هیولا که ۲۰٫۶ متر طول، ۹٫۸۷ متر عرض و ۸٫۱۶ متر ارتفاع دارد و وزن خالی آن ۳۶۰ تن است، با هشت لاستیکی که تا ۴ متر ارتفاع دارند، به حداکثر سرعت ۶۴ کیلومتر بر ساعت می‌رسند. ۷۵۷۱۰ از دو پیشرانهٔ V16 توربودیزل ساخت کامینز استفاده می‌کند که هرکدام ۲۳۰۰ اسب بخار قدرت دارند اما نیروی حرکتی کامیون توسط چهار موتور الکتریکی (دو موتور در هر محور) تأمین می‌شود که انرژی موردنیاز خود را از طریق دو دینام AC از پیشرانه‌های دیزلی می‌گیرند. این پیشرانه‌ها در هر صد کیلومتر حدود ۱۳۰۰ لیتر گازوئیل مصرف می‌کنند اما درصورتی‌که ظرفیت کامیون کاملاً پر نباشد می‌تواند فقط از یک موتور استفاده کند.

بیگ باد ۷۴۷ بزرگ‌ترین تراکتور دنیا است که در سال ۱۹۷۷ در آمریکا به‌طور اختصاصی برای یک شرکت خاص ساخته شد و ابعادی حدود دو برابر تراکتورهای معمول داشت. مالکیت بیگ باد چندین بار جابجا شد تا اینکه سرانجام در سال ۲۰۰۹ بازنشسته و به موزه منتقل شد. این تراکتور مجهز به یک موتور ۱۶ سیلندر ساخت دیترویت دیزل بود که در ابتدا ۷۶۰ اسب بخار قدرت تولید می‌کرد اما این رقم در طول زمان به ۸۶۰ اسب بخار و سپس به ۹۶۰ اسب بخار افزایش یافت. بیگ باد با طول ۸٫۲ متر و عرض ۴٫۳ متر، ۴۵ تن وزن داشت و می‌توانست هر ساعت ۶۰ هکتار زمین را با سرعت ۱۳ کیلومتر بر ساعت شخم بزند.

در دوران جنگ سرد وسایل نقلیهٔ بسیار عجیبی ساخته شدند که برای اهداف خاصی طراحی می‌شدند. یکی از عجیب‌ترین این وسایل، لتورنائو TC-497 است. این یک تراکتور آفرودی برای کشیدن قطار زمینی بود که ۱۸۰ متر طول داشت و تا به امروز رکورد طولانی‌ترین وسیلهٔ نقلیهٔ جاده‌ای را در اختیار دارد. هدف توسعهٔ این قطار زمینی برآورده کردن نیازهای لجستیکی ارتش آمریکا بدون وابستگی به سیستم راه‌آهن بود تا امکان فعالیت در مکان‌های دورافتاده فراهم شود. TC-497 که در سال ۱۹۶۲ عملیاتی شد، به چهار موتور توربین گازی مجهز بود که هرکدام ۱۱۷۰ اسب بخار قدرت داشتند و به تولید برق برای تأمین انرژی قوای محرکهٔ الکتریکی قطار می‌پرداختند. TC-497 کابین شش چرخ بسیار بزرگی با ارتفاعی بیش از ۹٫۱ متر داشت که از امکانات یک سوئیت کامل برخوردار بود. این وسیله در زمین هموار می‌توانست ۱۵۰ تن بار را با سرعت ۳۲ کیلومتر بر ساعت حمل کند و برد کلی آن با بار کامل بین ۵۶۰ تا ۶۴۰ کیلومتر بود.

این کامیون که بوژی‌کش محسوب می‌شود، عنوان بزرگ‌ترین کامیون کشندهٔ جاده‌ای جهان را در اختیار دارد. این کامیون توسط شرکت فرانسوی نیکولاس ساخته شد. تنها چهار دستگاه از TR 10x10 ساخته و به شرکتی در آفریقای جنوبی تحویل داده شد. از این بوژی‌کش عظیم برای حمل ترانسفورماتورهای بسیار سنگین و سایر تجهیزات بزرگ نیروگاه‌های برق گازی، زغال‌سنگی و هسته‌ای آفریقای جنوبی استفاده می‌شد. پیش‌ازاین، شرکت نیکولاس بوژی‌کش‌های مشابه این را به شکل 8x8 (چهار محور) ساخته بود اما TR 10x10 با پنج محور، تمام رکوردهای قبلی را شکست. این بوژی‌کش غول‌پیکر ۱۲٫۶ متر طول و ۴٫۵ متر ارتفاع دارد و وزن خالص آن حدود ۴۰ تن است. TR 10x10 به یک پیشرانهٔ ۲۷ لیتری V12 ساخت کاترپیلار مجهز است که ۹۱۰ اسب بخار قدرت و ۳۴۶۰ نیوتن متر گشتاور تولید می‌کند. این هیولا می‌تواند مجموعاً تا ۶۰۰ تن را جابجا کند (شامل وزن خود کشنده به‌علاوهٔ تریلر و بار). جالب اینکه اتاق این بوژی‌کش از کشندهٔ رنو کاراکس گرفته شده است.

این غول بی‌شاخ‌ودم، بزرگ‌ترین ماشین روی کره زمین است. این هیولا که ساخت آلمان است، برای برداشت لایه رویی خاک در معادن زغال‌سنگ طراحی شده است. بدین منظور، بگر ۲۹۳ به یک چرخ بیل‌دار عظیم با قطر ۲۱ متر مجهز شده که ۲۰ بیل با ظرفیت هرکدام ۱۵ مترمکعب دارد. این ماشین می‌تواند روزانه ۲۴۰ هزار مترمکعب را حفاری کند که معادل یک زمین فوتبال به عمق ۳۰ متر است. این هیولای حفاری که برای کار به پنج اپراتور نیاز دارد، ۲۲۵ متر طول و ۹۶ متر ارتفاع دارد و با وزن ۱۴ هزار تن، حتی از بیل کابلی باکیروس هم سنگین‌تر است. بااین‌حال، بگر ۲۹۳ عظیم‌الجثه روی سه ردیف شنی چهارتایی حرکت می‌کند که فشار بر سطح زمین را کاهش می‌دهد تا ماشین بتواند بدون فرورفتن، روی شن یا خاک حرکت کند. سرعت این کارخانه متحرک هم ۳۵۰ متر در ساعت است. بگر ۲۹۳ با برق کار می‌کند و برای کار به ۱۶٫۵ مگاوات برق نیاز دارد که از منبع خارجی تأمین می‌شود.

معرفی بزرگ‌ترین ماشین‌آلات راه‌سازی و معدنی جهان (قسمت اول)