داستان کاوازاکی Z1300، موتورسیکلت شش سیلندری که هوندا را به زانو درآورد

پس‌ازآنکه موتورسیکلت‌سازان ژاپنی در دهه ۷۰ میلادی با مدل‌های چهار سیلندر خود بازارهای غربی را فتح کردند، رقابت تکنولوژیک میان آن‌ها وارد فاز جدیدی شد. هوندا با مدل انقلابی CB750 در سال ۱۹۶۹ و کاوازاکی با اسطوره Z1 در سال ۱۹۷۲ استانداردهای جدیدی تعریف کرده بودند اما اواخر آن دهه، نوبت به افزودن دو سیلندر دیگر به فرمول موتورسیکلت‌های پرچم‌دار رسید. اگرچه نخستین موتور شش سیلندر تولیدی دنیا نه از ژاپن، بلکه در سال ۱۹۷۴ از کارخانهٔ بنلی ایتالیا با مدل 750 Sei پا به میدان گذاشته بود اما جنگ واقعی شش سیلندرها کمی بعد در ژاپن شعله‌ور شد.

بدون شک وقتی صحبت از موتورهای کلاسیک شش سیلندر خطی می‌شود، نام هوندا CBX نخستین گزینه‌ای است که به ذهن خطور می‌کند. این شاهکار در سال ۱۹۷۹ با یک پیشرانه ۱۰۴۷ سی‌سی معرفی شد که توانایی تولید ۱۰۵ اسب بخار قدرت را در دور ۹ هزار rpm داشت. صدای اگزوز این موتور چنان جادویی بود که بسیاری هنوز هم آن را زیباترین صدای تولیدی یک موتورسیکلت می‌دانند. هوندا CBX با حداکثر سرعت ۲۱۷ کیلومتر بر ساعت و درگ ۴۰۰ متر در محدوده ۱۱ ثانیه، یک موشک زمینی بود اما با وجود تمام این جذابیت‌ها، به موفقیت تجاری بزرگی که هوندا انتظارش را داشت دست نیافت و تولید آن در سال ۱۹۸۲ متوقف شد. در همین دوران، رقیب هم‌وطن هوندا محصولی را روانه بازار کرد که در بسیاری از زمینه‌ها برتری کاملی بر CBX داشت اما به شکلی ناعادلانه در طول تاریخ نادیده گرفته شد.

کاوازاکی در سال ۱۹۷۹ و تنها چند ماه پس از هوندا، مدل Z1300 را روانه بازار کرد. کاوازاکی در این مدل برخلاف هوندا، به سراغ یک پیشرانه حجیم‌تر ۱۲۸۶ سی‌سی شش سیلندر خطی رفت که به سیستم آب خنک، کاربراتورهای سه‌گانه و نسبت تراکم ۹.۹ به ۱ مجهز شده بود. این نیروگاه عظیم ۱۲۰ اسب بخار قدرت و ۱۱۵ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کرد و نیروی خود را از طریق یک گیربکس پنج سرعته و میل‌گاردان به چرخ عقب می‌فرستاد. کاوازاکی سیستم گاردان را برای کاهش استهلاک و راحتی در مسافت‌های طولانی انتخاب کرده بود و این غول آهنی می‌توانست به حداکثر سرعت ۲۲۲ کیلومتر بر ساعت دست یابد. در سال ۱۹۸۴، کاوازاکی با افزودن سیستم انژکتور الکترونیکی، قدرت موتور را به ۱۳۰ اسب بخار افزایش داد و نسخه مسافرتی آن را هم با نام وویاجر برای رقابت با هوندا گلدوینگ معرفی کرد.

کاوازاکی Z1300 با وزن خالص حدود ۳۱۴ کیلوگرم، موتور سنگینی بود اما تست‌های آن زمان نشان داد که هندلینگ بهتری نسبت به هوندا CBX دارد. درحالی‌که هوندا فقط به دنبال سرعت در مسیر مستقیم بود، کاوازاکی محصولی متعادل‌تر و کاربردی‌تر را هدف قرار داد. شاسی این موتور به لطف فریم مستحکم‌تر و کمک‌فنرهای بادی ۴۱ میلی‌متری جلو، عملکرد بهتری از رقیب خود به نمایش گذاشت. علاوه بر این، سیستم آب خنک به‌خوبی از پس مهار حرارت موتور برمی‌آمد و باک بزرگ ۲۱ لیتری آن، پیمایش‌های طولانی را تضمین می‌کرد. کاوازاکی برخلاف هوندا، چهره‌ای به‌شدت اسپرت به Z1300 نداد، بلکه آن را به سمت سگمنت تورینگ هدایت کرد. نسخه وویاجر با بادگیر بزرگ، جعبه‌های جانبی جادار و زین‌های بسیار راحت، یک وسیله ایده‌آل برای سفرهای طولانی بود. تولید Z1300 تا سال ۱۹۸۹ ادامه یافت و در طول ۱۰ سال حدود ۲۵ هزار دستگاه از آن ساخته شد که بسیار بیشتر از دوران تولید کوتاه هوندا CBX بود.

این پروژه نمونه بارزی از شرایطی است که برتری روی کاغذ و مشخصات فنی، الزاماً به محبوبیت در دنیای واقعی تبدیل نمی‌شود. امروزه هوندا CBX در حراجی‌ها پادشاهی می‌کند و نمونه‌های تمیز آن بیش از ۲۰ هزار دلار قیمت دارند درحالی‌که کاوازاکی Z1300 معمولاً با قیمتی کمتر از ۱۰ هزار دلار معامله می‌شود. بخشی از این موضوع به این دلیل است که هوندا عنوان نخستین شش سیلندر ژاپنی را یدک می‌کشد و شخصیت آرام‌تر کاوازاکی نتوانست آن تداعی هیجان‌انگیز هوندا را در ذهن عموم مردم ایجاد کند.