مزدا چگونه یک خودرو را داخل چمدان جا داد؟ داستان عجیب خودروی سه‌چرخ ژاپنی!

در اوایل دهه ۱۹۹۰، مهندسان مزدا ایده‌ای غیرمعمول را به واقعیت تبدیل کردند: ساخت وسیله نقلیه‌ای سه‌چرخ که تمام اجزای اصلی آن درون یک چمدان مسافرتی جا می‌گرفت. این وسیله که با نام Mazda Suitcase Car شناخته می‌شود، نه یک خودروی معمولی، بلکه نمونه‌ای خلاقانه از وسایل حمل‌ونقل شخصی بود که نشان می‌داد حتی یک چمدان بزرگ هم می‌تواند به وسیله‌ای موتوردار تبدیل شود.

ماجرای این وسیله به رقابت داخلی مزدا با نام Fantasyard بازمی‌گردد؛ مسابقه‌ای که بین سال‌های ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۱ برگزار می‌شد و هدف آن تشویق کارکنان بخش‌های مختلف شرکت به ارائه ایده‌های خلاقانه در زمینه فناوری و حمل‌ونقل بود. در یکی از دوره‌های این رقابت، گروهی متشکل از هفت مهندس بخش تحقیق و آزمایش گیربکس‌های دستی مزدا، پیشنهاد ساخت یک وسیله نقلیه قابل‌حمل را مطرح کردند.

این مهندسان برای اجرای ایده خود، یک چمدان بزرگ با بدنه سخت و یک موتورسیکلت جیبی یا Pocket Bike خریداری کردند. سپس با استفاده از قطعات موتورسیکلت کوچک، مجموعه‌ای سه‌چرخ ساختند که پس از جمع شدن، داخل چمدان قرار می‌گرفت. طرح آن‌ها مورد توجه داوران قرار گرفت و بودجه لازم برای ساخت نمونه اولیه را دریافت کرد.

چمدان مورد استفاده ابعادی در حدود ۵۷ سانتی‌متر عرض، ۷۵ سانتی‌متر طول و ۲۷ سانتی‌متر ارتفاع داشت. قلب تپنده این وسیله، یک موتور دو زمانه بنزینی با حجم ۳۴ سی‌سی بود که از موتورسیکلت جیبی گرفته شده و حدود ۱.۷ اسب بخار قدرت تولید می‌کرد. این پیشرانه می‌توانست وسیله نقلیه را به حداکثر سرعت حدود ۳۰ کیلومتر بر ساعت برساند.

اما بخش جالب ماجرا، شیوه تبدیل چمدان به وسیله نقلیه بود. برای این کار، ابتدا چمدان باز می‌شد و مجموعه چرخ جلو به همراه فرمان و ترمز از محفظه مخصوص خود بیرون می‌آمد و در موقعیت عمودی قرار می‌گرفت. سپس دو چرخ عقب به محورهای بیرونی متصل می‌شدند و صندلی روی مجموعه عقب قرار می‌گرفت. به این ترتیب، چمدان در مدت حدود یک دقیقه به وسیله‌ای سه‌چرخ و موتوردار تبدیل می‌شد.

این وسیله علاوه بر موتور و چرخ‌ها، به تجهیزات کنترلی و روشنایی نیز مجهز بود و راننده می‌توانست با استفاده از فرمان و پدال گاز آن را هدایت کند. با وجود ابعاد کوچک، وزن مجموعه به حدود ۳۲ کیلوگرم می‌رسید؛ بنابراین حمل آن به‌عنوان یک چمدان معمولی چندان آسان نبود.

خودروی چمدانی مزدا قرار نبود به محصولی تجاری تبدیل شود و بیشتر یک پروژه آزمایشی برای نمایش خلاقیت مهندسان بود. بااین‌حال، انتشار تصاویر و خبرهای آن در رسانه‌ها توجه زیادی جلب کرد. مزدا در ادامه دو نمونه دیگر برای نمایش در اروپا و آمریکا ساخت. نمونه اروپایی در نمایشگاه خودرو فرانکفورت سال ۱۹۹۱، در کنار خودروی مسابقه‌ای مزدا 787B که همان سال قهرمان مسابقه ۲۴ ساعته لمان شده بود، به نمایش درآمد.

سرنوشت نمونه‌ها نیز به اندازه ایده ساختشان عجیب بود: نمونه اولیه در یک حادثه از بین رفت، نمونه اروپایی ناپدید شد و طبق اعلام مزدا، تنها نمونه آمریکایی باقی مانده است. به این ترتیب، خودروی چمدانی هرگز به خط تولید نرسید، اما به یکی از پروژه‌های متفاوت و به‌یادماندنی تاریخ این خودروساز ژاپنی تبدیل شد.