فناوری‌ها، دنده‌عقب را ۷۸ درصد ایمن‌تر کردند؛ اما در خودروهای ایرانی ارایه نمی‌شوند!

خارج‌شدن از جای پارک در یک پارکینگ شلوغ، بیش از آن‌که یک حرکت ساده باشد، به تمرکز و دقت بالا نیاز دارد؛ دو چیزی که رانندگان خسته و عجول همیشه در اختیار ندارند. وقتی ترافیک رفت‌وآمدِ دیگر خودروها هم به این وضعیت اضافه شود، برخوردهای جزئی و خسارت‌بار به‌راحتی رخ می‌دهند. پژوهش تازه‌ی مؤسسه‌ی بیمه‌ی ایمنی بزرگراه‌ها نشان می‌دهد فناوری‌های کمکیِ عقب می‌توانند همین بخش پرریسک رانندگی را به‌طور معناداری ایمن‌تر کنند.

به‌گزارش iihs.org، پژوهش جدید این نهاد نشان می‌دهد سامانه‌ی ترمز خودکار عقب وقتی همراه با حسگرهای پارک عقب و دوربین دید عقب به‌کار گرفته شود، نرخ درگیری در تصادف‌های دنده‌عقب را بیش از ۷۵ درصد کاهش می‌دهد. در همین مطالعه، سامانه‌ی هشدار ترافیک متقاطع عقب به‌تنهایی توانست این نرخ را بیش از ۲۰ درصد پایین بیاورد. یافته‌ها تازه‌ترین حلقه از مجموعه گزارش‌هایی هستند که مؤسسه‌ی بیمه‌ی ایمنی بزرگراه‌ها و مؤسسه‌ی داده‌های خسارت بزرگراه‌ها درباره‌ی سودمندی ترمز خودکار عقب، دوربین دید عقب و حسگرهای پارک منتشر کرده‌اند.

جسیکا چیچینو، نویسنده‌ی پژوهش و نایب‌رئیس بخش تحقیقاتی مؤسسه، به خبرنگاران گفت:

«با وجود آن‌که دنده‌عقب‌رفتن یک مانور روزمره است، حجم زیادی از اطلاعات باید پردازش شود. سامانه‌های پارک‌کمک می‌توانند در این کار کمک کنند، اگر رانندگان آن‌چه را در نمایشگر دوربین می‌بینند درست تشخیص دهند، به هشدارها توجه کنند و واکنش مناسب نشان دهند. ترمز خودکار عقب یک لایه‌ی ایمنی دیگر اضافه می‌کند، چون برای جلوگیری از تصادف به اقدام راننده تکیه نمی‌کند.»

داده‌های اداره‌ی ملی ایمنی ترافیک بزرگراه‌ها نشان می‌دهد در سال ۲۰۱۵ حدود ۱۸۸ هزار خودروی سواری در ایالات متحده در تصادف‌های دنده‌عقبِ گزارش‌شده به پلیس دخیل بودند؛ رقمی که ۲ درصد از کل درگیری‌های تصادفی خودروهای سواری را تشکیل می‌داد. با توجه به این‌که آن نهاد فقط تصادف‌های رخ‌داده در جاده‌های عمومی را ثبت می‌کند، اگر تصادف‌های پارکینگ‌ها و ورودی‌های خصوصی هم حساب شوند، عدد نهایی بالاتر می‌رود. در همین چارچوب، دوربین دید عقب کمک می‌کند راننده بهتر ببیند پشت خودرو چه می‌گذرد، حسگرهای پارک هنگام نزدیک‌شدن بیش‌ازحد به خودرو یا جسمی در عقب هشدار می‌دهند، سامانه‌ی هشدار ترافیک متقاطع خودروهای در حال نزدیک‌شدن از مسیر متقاطع را اعلام می‌کند و ترمز خودکار عقب نیز در صورت بی‌توجهی راننده به هشدارها می‌تواند به‌طور خودکار ترمز کند.

چیچینو در مطالعه‌ی مربوط به ترمز خودکار عقب، دوربین دید عقب و حسگرهای پارک، خودروها و شاسی‌بلندهای مدل‌بالای جنرال موتورز را که در سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ در ۲۳ ایالت در تصادف‌های دنده‌عقب دخیل بودند، بررسی کرد. خودروهای بررسی‌شده شامل کادیلاک ای‌تی‌اس مدل‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵، کادیلاک سی‌تی‌اس مدل‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۵، کادیلاک اسکالید مدل ۲۰۱۵، کادیلاک اکس‌آر‌اس و اکس‌تی‌اس مدل‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵و همچنین بیوک لاکراس و ریگال و شورولت ایمپالا، همگی مدل‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۵ بودند. مدل‌های جنرال موتورزِ مطالعه‌شده می‌توانستند فقط دوربین دید عقب داشته باشند، فقط حسگر پارک، ترکیب دوربین و حسگر پارک، هر سه سامانه‌ی دوربین، حسگر پارک و ترمز خودکار عقب، یا هیچ‌کدام از این ویژگی‌ها را نداشته باشند. ترمز خودکار عقب فقط روی کادیلاک‌ها عرضه شده بود. پژوهش، وجود سامانه‌ی هشدار ترافیک متقاطع عقب را هم کنترل کرد؛ سامانه‌ای که روی برخی خودروهای مجهز به دوربین و حسگر و روی همه‌ی خودروهای دارای ترمز خودکار عقب نصب بود.

خودروسازان برای همین سامانه‌های کمکی از نام‌های گوناگون استفاده می‌کنند. جنرال موتورز برای نمونه، روی مدل‌های بررسی‌شده از نام‌های ریر وِژِن کمرا، ریر پارکینگ اسیست و ریر اتوماتیک برِیکینگ استفاده می‌کند و از مدل‌های ۲۰۱۷ به بعد، اصطلاح ریوِرس اتوماتیک برِیکینگ را هم به‌کار می‌برد. چیچینو نرخ درگیری در تصادف‌های دنده‌عقب را به ازای هر سال بیمه‌شده‌ی خودرو میان مدل‌های مجهز و غیرمجهز به فناوری‌های مورد بحث مقایسه کرد. یک سال بیمه‌شده‌ی خودرو یعنی یک خودرو که برای یک سال بیمه شده باشد، یا دو خودرو که هرکدام شش ماه بیمه داشته باشند و به همین ترتیب. او با تکیه بر گزارش‌های پلیس، تصادف‌هایی را شناسایی کرد که در آن خودروهای مطالعه‌شده هنگام حرکت رو به عقب بوده‌اند و با استفاده از شماره شناسایی خودرو و اطلاعات ویژگی‌های دنده‌عقب ارائه‌شده توسط جنرال موتورز، مدل‌های مجهز به سامانه‌های کمکی راننده را تعیین کرد.

چیچینو همچنین از داده‌های مؤسسه‌ی داده‌های خسارت بزرگراه‌ها درباره‌ی میزان مواجهه‌ی خودرو و محل پارک برای کنترل عواملی مانند سن راننده، جنسیت، وضعیت تاهل، سطح ریسک بیمه، ایالت، سال تقویمی و تراکم خودروی ثبت‌شده استفاده کرد و برای هر فناوری، اثر سایر سامانه‌های کمکیِ عقب را هم در نظر گرفت.

نزدیک به دو سوم از ۶۴۰ تصادفِ مطالعه‌ی نخست در پارکینگ یا ملک خصوصی رخ داده بود. ۷۱ درصدِ این تصادف‌ها شامل برخورد با خودرویی در حال حرکت هنگام دنده‌عقب بودند و ۲۱ درصد به برخورد با خودروی پارک‌شده مربوط می‌شدند. فقط ۵ درصد از تصادف‌ها به جراحت منجر شد. حسگرهای پارک به‌تنهایی نرخ درگیری در تصادف‌های دنده‌عقب را ۲۸ درصد کاهش دادند و دوربین دید عقبِ تنها نیز این نرخ را ۵ درصد پایین آورد، اما هیچ‌کدام از این کاهش‌ها از نظر آماری معنادار نبود. در گزارش پیشین مؤسسه‌ی بیمه‌ی ایمنی بزرگراه‌ها آمده بود که دوربین‌های دید عقب، به‌طور میانگین، از هر ۶ تصادف دنده‌عقبِ گزارش‌شده به پلیس، یک مورد را به ازای هر سال بیمه‌شده‌ی خودرو جلوگیری می‌کنند؛ آن هم در بررسی سامانه‌های چهار خودروساز.

ترکیب دوربین دید عقب و حسگرهای پارک، نرخ درگیری در تصادف‌های دنده‌عقب را ۴۲ درصد کاهش داد. ترمز خودکار عقب نیز فراتر از اثر دوربین و حسگرها، ۶۲ درصد دیگر از نرخ تصادف کم کرد. در مجموع، خودروهایی که هر سه سامانه را داشتند، در مقایسه با خودروهای فاقد این سامانه‌ها، ۷۸ درصد نرخ پایین‌تری در تصادف‌های دنده‌عقبِ گزارش‌شده به پلیس ثبت کردند. چیچینو گفت:

«اگر همه‌ی خودروهای سواری سامانه‌ی دوربین دید عقب، حسگرهای پارک و ترمز خودکار عقب را، با عملکردی مشابه همین مدل‌های جنرال موتورز، داشتند، می‌توانستیم ۳ مورد از هر ۴ تصادف دنده‌عقبِ گزارش‌شده به پلیس را حذف کنیم.»

چیچینو علاوه بر مدل‌های جنرال موتورزِ بررسی‌شده در تحلیل نخست، شورولت سابربن و تاهو و همچنین جی‌ام‌سی یوکان، همگی شاسی‌بلندهای ۲۰۱۵ و مجهز به سامانه‌ی اختیاری هشدار ترافیک متقاطع عقب را هم وارد تحلیل کرد. او خودروها و شاسی‌بلندهای مزدا را نیز که به این ویژگی مجهز بودند، افزود؛ از جمله مدل‌های ۳ و ۶ سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶، سی‌ایکس-۳ و سی‌ایکس-۵ مدل ۲۰۱۶، سی‌ایکس-۹ مدل‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۵ و ام‌ایکس-۵ میاتا کانورتیبل مدل ۲۰۱۶. این مطالعه با استفاده از داده‌های ۲۵ ایالت، ۱٬۰۴۴ تصادف دنده‌عقبِ گزارش‌شده به پلیس در سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ را بررسی کرد. تحلیل مزدا داده‌های سال ۲۰۱۲ را کنار گذاشت، چون این سامانه تازه روی مدل‌های ۲۰۱۴ معرفی شده بود.

همه‌ی خودروهای جنرال موتورز که هشدار ترافیک متقاطع عقب داشتند، هم‌زمان به دوربین دید عقب و حسگرهای پارک عقب هم مجهز بودند. در خودروهای مزدا، دوربین دید عقب و هشدار ترافیک متقاطع عقب به‌صورت بسته‌ای یا جداگانه عرضه می‌شدند. در این مطالعه نیز اثر سایر سامانه‌های پارک‌کمک روی خودروها کنترل شد. وقتی چیچینو اثر سامانه‌ها را میان خودروها میانگین گرفت، دریافت نرخ درگیری در تصادف‌های دنده‌عقب میان خودروهای مجهز به هشدار ترافیک متقاطع، ۲۲ درصد کمتر از خودروهای فاقد این ویژگی بود. در برخوردهای دوخودرویی که خودروی در حال دنده‌عقب با خودرویی در مسیر عمود بر آن برخورد می‌کرد، یعنی مرتبط‌ترین نوع تصادف برای این فناوری، نرخ درگیری ۳۲ درصد پایین آمد. چیچینو گفت:

«هشدار ترافیک متقاطع عقب، مکمل خوبی برای دوربین دید عقب، حسگرهای پارک و ترمز خودکار عقب است. این فناوری‌ها باید به رانندگان کمک کنند هنگام دنده‌عقب اعتمادبه‌نفس بیشتری داشته باشند، به‌ویژه وقتی دیدشان به‌دلیل خودروهای بلندتر یا ستون‌های گاراژ مسدود شده باشد.»

هر دو مطالعه، نتایج تحلیل تازه‌ای از مؤسسه‌ی داده‌های خسارت بزرگراه‌ها را هم تقویت می‌کنند؛ تحلیلی درباره‌ی فراوانی ادعاهای بیمه در میان مدل‌های جنرال موتورز مجهز به پارک‌کمک. فراوانی ادعاها، نسبت تعداد ادعاهای ثبت‌شده به تعداد سال‌های بیمه‌شده‌ی خودرو است. مؤسسه‌ی داده‌های خسارت بزرگراه‌ها برای کادیلاک‌های مجهز به ترمز خودکار عقب، در مقایسه با کادیلاک‌های فاقد این ویژگی، ۲۶ درصد کاهش در فراوانی ادعاهای تحت پوشش مسئولیت خسارت مالی و ۱۳ درصد کاهش در فراوانی ادعاهای تحت پوشش برخورد ثبت کرده بود. همین نهاد برای حسگرهای پارکِ برخی خودروسازان دیگر هم مزیت‌هایی یافته، اما درباره‌ی دیگر سامانه‌های پارک‌کمک نتایج متناقضی به دست آمده است.

تفاوت مهم میان تحلیل مؤسسه‌ی داده‌های خسارت بزرگراه‌ها و پژوهش‌های چیچینو در این است که تصادف‌های دنده‌عقب در گزارش‌های پلیس قابل شناسایی‌اند، اما در داده‌های بیمه‌ای چنین تشخیصی ممکن نیست. محدودکردن تحلیل به همان تصادف‌هایی که ترمز خودکار عقب برای مقابله با آن‌ها طراحی شده، تصویر دقیق‌تری از عملکرد این فناوری در دنیای واقعی ارائه می‌دهد. در مجموع، یافته‌ها نشان می‌دهند دوربین به‌تنهایی اثر محدودی دارد، اما وقتی با حسگر پارک و ترمز خودکار عقب ترکیب شود، نتیجه‌ای بسیار بزرگ‌تر به دست می‌آید.

شما کدام‌یک از این سامانه‌ها را مؤثرتر می‌دانید؟ نظر خودتان را بنویسید.