پلتفرم‌های دیجیتال خدمات خودرو در ایران طی سال‌های اخیر روندی شتابان را در تنوع‌بخشی به سرویس‌های خود پشت سر گذاشته‌اند. پلتفرم آیتول که فعالیت خود را از سال ۱۳۹۷ با تمرکز بر درگاه واحد پرداخت‌های خودرویی نظیر عوارض آزادراهی آغاز کرد، با انتشار گزارش جامع عملکرد خود، تصویری روشن از گسترش دامنه فعالیت‌ها به حوزه‌های امدادی، بیمه، خدمات در محل و پیگیری امور اداری ارائه داد.
داده‌های منتشرشده در این گزارش که حاصل همکاری تیم آیتول و مشاور مدیریت رایکا است، ابعاد رفتار مصرف‌کننده و تحول الگوهای نگهداری خودرو را به تصویر می‌کشد. بر اساس آمار ارائه‌شده، جامعه‌ی کاربران تجمعی پلتفرم تا پایان سال به ۸ میلیون و ۷۷۲ هزار و ۴۳۲ نفر رسید و تنها در طول یک سال، یک میلیون و ۱۶۲ هزار و ۶۸۲ کاربر جدید به این جمع ملحق شدند.
تفکیک کاربران و رفتار مصرف خدمات خودرویی
تعریف دقیق شاخص‌ها تفکیک معناداری میان کاربر ثبت‌نامی و مشتری فعال قائل می‌شود. از مجموع اعضا، ۵ میلیون و ۲۷۲ هزار و ۶۲۶ نفر دست‌کم یک تراکنش موفق را به ثبت رسانده‌اند که نسبت مشتری به کل کاربران را به حدود ۶۰ درصد می‌رساند. خودروهای سواری با سهم ۹۳٫۴۵ درصدی، بازیگر اصلی این بستر به شمار می‌روند، در حالی که موتورسیکلت‌ها ۳٫۹۳ درصد و خودروهای سنگین ۲٫۶۲ درصد از کل کاربران را تشکیل داده‌اند.
الگوی مصرف خدمات از تغییر نگاه مالکان خودرو حکایت دارد. حدود ۴۴ درصد از کاربران فعال پلتفرم، دو یا چند خدمت متفاوت را تجربه کرده‌اند؛ آماری که خروج تدریجی کاربران از استفاده‌ی تک‌خدمتی و تمایل به دریافت خدمات یکپارچه را نمایان می‌کند.
۸.۴ میلیون تراکنش در سال و رکوردهای پرداخت
مجموع تراکنش‌های ثبت‌شده در سراسر کشور به رقم ۸ میلیون و ۴۶۶ هزار و ۶۵۹ فقره رسید. فروردین‌ماه با تکیه بر سفرهای نوروزی و افزایش مراجعات جاده‌ای، پرترافیک‌ترین مقطع سال نام گرفت و با ثبت یک میلیون و ۱۳۶ هزار و ۴۰۲ تراکنش، رشدی ۳۳٫۲ درصدی را نسبت به سال قبل تجربه کرد. همچنین شلوغ‌ترین روز کاری پلتفرم در ۲۰ دی‌ماه با ثبت ۸۰ هزار و ۶۱۶ تراکنش رقم خورد.
تهران همچنان کانون اصلی مبادلات به شمار می‌رود و ۴۵٫۹ درصد از حجم کل عملیات را به خود اختصاص داده است. در بخش خدمات استعلام و پرداخت، در مجموع ۹ میلیون و ۸۴۸ هزار و ۳۱۰ آیتم فروش به ثبت رسید که عوارض آزادراهی با ۳۸٫۶۸ درصد، رتبه‌ی نخست تقاضا را در اختیار گرفت. استعلام خلافی با ۲۴٫۴۵ درصد، پرداخت خلافی با ۲۰٫۳۵ درصد و طرح ترافیک با ۱۶٫۵۲ درصد در رتبه‌های بعدی ایستادند.
چند رکورد پرداختی ویژه نیز در این میان جلب توجه می‌کند که بالاترین مبالغ ثبت‌شده در فاکتورهای تکی را نشان می‌دهند.
نوع خدمت | بیشترین مبلغ در یک فاکتور (تومان) | توضیحات تکمیلی |
|---|---|---|
عوارض شهری | ۱۷۳ میلیون | بالاترین رقم در فاکتور تکی |
عوارض آزادراهی | ۱۴۶ میلیون | پرداخت‌شده توسط یک دستگاه کامیونت |
مالیات نقل‌وانتقال | ۱۳۰ میلیون | بیشترین رقم ثبت‌شده در بخش انتقال سند |
خلافی خودرو | ۴۶ میلیون | بیشترین خلافی پرداخت‌شده در یک فاکتور |
خدمات فیزیکی و امدادی در محل؛ تمرکز بر شبکه سراسری
بخش عمده‌ای از راهبرد توسعه‌ای پلتفرم، به خدماتی معطوف شده که نیازمند حضور میدانی و ارسال تکنسین به محل پارک خودرو هستند. سرویس تعویض باتری در محل با پوشش ۷۶ شهر در ۲۰ استان، بازه‌ی زمانی مرداد تا آبان را به عنوان دوره‌ی اوج تقاضا ثبت کرد، به گونه‌ای که ۶۲٫۱ درصد از کل سفارش‌های باتری در فصول تابستان و پاییز انجام گرفت. میانگین زمان تحویل این سرویس ۵۲ دقیقه گزارش شد.
سرویس «کارپرداز» نیز با هدف انجام امور اداری و فنی بدون نیاز به حضور مالک خودرو، رشد قابل توجهی را پشت سر گذاشت. توزیع تقاضا در این بخش تمرکز ویژه‌ای را بر معاینه‌ی فنی نشان می‌دهد.
- معاینه فنی با سهم ۸۲٫۶ درصد از کل درخواست‌های کارپرداز
- تعویض پلاک با سهم ۹٫۸ درصد
- تعویض روغن با سهم ۴٫۹ درصد
- کارواش با سهم ۲٫۷ درصد
تحول در ساختار فروش بیمه و پایداری زیرساخت
خرید اقساطی بیمه‌نامه روندی صعودی را تجربه کرد و سهم آن از ۲۶ درصد در سال ۱۴۰۱ به حدود ۵۲ درصد در سال ۱۴۰۴ رسید. از سوی دیگر، ۸۵ درصد از اقساط نهایتا تا پنج روز پس از سررسید تسویه شدند. میانگین زمان صدور بیمه‌نامه نیز با کاهشی چشمگیر از ۶ ساعت به ۲ ساعت تقلیل یافت تا تجربه‌ی خرید چابک‌تری برای متقاضیان فراهم شود.
بررسی شاخص خالص مروجان (NPS) در سرویس امدادی SOS به عدد ۳۸٫۶ رسید که بر اساس ادعای پلتفرم، بالاتر از میانگین ۳۲+ جهانی در صنعت تعمیر و نگهداری ارزیابی می‌شود؛ هرچند تأیید این برتری کیفی نیازمند ارزیابی‌های مستقل صنعت خواهد بود.
نیروی انسانی این مجموعه‌ی فناوری‌محور شامل ۹۰ نفر با میانگین سنی ۳۲ سال و سابقه‌ی همکاری متوسط ۲ سال و ۸ ماه است. مدیریت فنی سامانه نیز با عبور از زیرساخت‌های ابری عمومی به سمت سرورهای اختصاصی، میزان پایداری سرویس‌ها را افزایش داده است. هدف‌گذاری نهایی این پلتفرم دسترسی به جامعه‌ی ۲۰ میلیون راننده‌ی ایرانی و تبدیل شدن به یک سیستم‌عامل جامع برای تمام چرخه‌ی مالکیت خودرو تعریف می‌شود.
به نظر شما سامانه‌های دیجیتال خودرویی تا چه اندازه در کاهش دغدغه‌های مربوط به خلافی، بیمه و تعمیرات خودرو موثر بوده‌اند؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.