۱۰ خودرویی که تویوتا را به بزرگ‌ترین خودروساز جهان تبدیل کردند

تقریباً همه می‌دانند که تویوتا موفق‌ترین برند خودروسازی در جهان است. از فروش میلیون‌ها خودرو در سال گرفته تا کسب سودهای بسیار بالا، این غول خودروسازی ژاپنی نمونه‌ای مثال‌زدنی از نحوه اداره یک شرکت است. سیستم تولید تویوتا با کارایی و کنترل کیفیت بی‌سابقه‌اش در دانشگاه‌های سراسر جهان تدریس می‌شود، درحالی‌که خودروهایش از بالاترین رضایت مشتری در میان رقبا برخوردارند.

پیش‌بینی‌پذیر است که این خودروساز در طول سال‌ها خودروهای بسیار موفقی تولید کرده است. شایان ذکر است که پرفروش‌ترین خودروی تاریخ، لوگوی سه‌بیضی تویوتا را حمل می‌کند و خودروهای این شرکت در هر گوشه‌ای از جهان دیده می‌شوند. علاوه بر این، سبد محصولات تویوتا شامل ده‌ها مدل مختلف است که هر کدام برای مخاطبان متفاوتی طراحی شده‌اند. تویوتا در تقریباً هر دسته‌بندی رقابت می‌کند و بخش لوکس آن، لکسوس، با سازندگان سطح بالای آلمانی در رقابت مستقیم است.

با توجه به این موضوع، کدام مدل‌های تویوتا بیشترین تأثیر را در تاریخ خودروسازی گذاشته‌اند؟ در این مقاله برخی از موفق‌ترین مدل‌های تویوتا در تاریخ این شرکت را معرفی می‌کنیم. ارقام فروش به‌طور واضح یک عامل تعیین‌کننده خواهند بود، اما اهمیت تاریخی و تأثیر تحول‌آفرین هر مدل را هم بررسی خواهیم کرد. همراه ما باشید!

کمتر نامی در دنیای خودرو می‌تواند با دسترسی جهانی تویوتا هایلوکس رقابت کند. اگرچه امروز در آمریکای شمالی عرضه نمی‌شود، اما وانت جهانی تویوتا را می‌توان در همه جا دید، از خشک‌ترین بیابان‌ها تا عمیق‌ترین جنگل‌ها. هایلوکس که اکنون در نسل هشتم خود است، همچنان اولین انتخاب مشتریانی است که در مناطقی با زیرساخت جاده‌ای ضعیف زندگی می‌کنند. این وانت هیچ‌گاه با عملکرد یا طراحی مشتریان را هیجان‌زده نکرده، اما ماهیت آسیب‌ناپذیر، قابلیت‌های آفرود و قابلیت اطمینان بی‌نظیرش آن را در دسته‌ای جداگانه قرار داده است.

هایلوکس با شروعی متواضع، در سال ۱۹۶۸ به‌عنوان یک وانت کامپکت معرفی شد؛ اما نسل فعلی آن بهترین دوران خود را سپری می‌کند، چراکه آخرین نسل قابلیت اطمینان افسانه‌ای را با فناوری پیشرفته ترکیب کرده است. با این حال، تویوتا به ریشه‌های خود وفادار مانده و آخرین هایلوکس همچنان فنرهای تخت را در عقب حفظ کرده است. پس علی‌رغم تمام پیشرفت‌ها، هایلوکس همچنان مثل وانت‌های قدیم رفتار می‌کند؛ اما مشتریان چندان به راحتی سواری آن اهمیت نمی‌دهند، چراکه این مدل همچنان پرفروش‌ترین وانت خارج از آمریکای شمالی است و در سطح جهانی تنها پشت سر فورد سری F، شورولت سیلورادو و وانت‌های رم قرار می‌گیرد.

البته شهرت وانت جهانی تویوتا بدون لکه نیست، چراکه در تقریباً هر درگیری مسلحانه‌ای در جهان و در هر دو طرف درگیری حاضر است؛ اما می‌توان این موضوع را از زاویه‌ای مثبت‌تر نگریست و گفت که محبوبیت آن در میان گروه‌های نظامی تصویر قوی آن را بیشتر تثبیت می‌کند. در هر صورت، هایلوکس به‌آسانی یکی از شناخته‌شده‌ترین مدل‌های تویوتاست.

لندکروزر شباهت زیادی به هایلوکس دارد، به این معنا که می‌توان آن را در دورافتاده‌ترین نقاط جهان یافت. برخلاف همتای وانت خود (هرچند لندکروزر وانت هم وجود دارد)، تویوتا سه مدل کاملاً متفاوت را تحت نام لندکروزر می‌فروشد. ارزان‌ترین آن‌ها مدل‌های سنگین مثل سری‌های ۲۰، ۴۰ و ۷۰ هستند. این لندکروزرها به‌طور ویژه برای فتح سخت‌ترین زمین‌ها طراحی شده‌اند و تأکید کمی بر امکانات راحتی و لوکس دارند. با این حال، لندکروزر سری ۷۰ همچنان در آسیا، آفریقا و استرالیا بسیار محبوب است.

در همین حال، نسخه‌های سبک‌تر، مثل لندکروزر سری 250 مدل ۲۰۲۴ آمریکای شمالی، راحتی و اشرافیت بیشتری را با موتور هیبریدی ترکیب می‌کنند؛ با این حال، لندکروزر 250 به ریشه‌های آفرودی مدل وفادار مانده و ویژگی‌های پیشرفته‌ای دارد که قابلیت‌های همه کاره بودن آن را تقویت می‌کند. در بالاترین رده، مدل‌های استیشن واگن قرار دارند که با امکانات لوکس و موتورهای قوی‌تری مثل آخرین نسل سری ۳۰۰ مجهز شده‌اند. این مدل‌ها در کشورهای حوزه خلیج‌فارس بسیار محبوب هستند، جایی که مشتریان به شاسی‌بلندهای مطمئن برای رانندگی روی تپه‌های شنی بیابان بدون از دست دادن راحتی نیاز دارند.

اگرچه از جهات بسیاری متفاوت هستند اما هر سری از این خودروها شهرتی برای قابلیت اطمینان و استحکامی دارد که در کلاس شاسی‌بلندها بی‌نظیر است. این موضوع به همراه شبکه نمایندگی جهانی عالی تویوتا، لندکروزر را به انتخابی مطمئن برای مشتریانی تبدیل می‌کند که به دنبال یک شاسی‌بلند با قابلیت آفرود هستند.

تاکوما علی‌رغم داشتن شباهت‌هایی با هایلوکس و لندکروزر، به اندازه آن‌ها در سطح جهانی شناخته‌شده نیست. در واقع، تاکوما در سال ۱۹۹۵ به‌عنوان جایگزینی برای پیکاپ تویوتا معرفی شد که در بازارهای دیگر با نام هایلوکس شناخته می‌شد؛ اما موفقیت آن در آمریکای شمالی را نمی‌توان دست کم گرفت. تاکوما در آمریکای شمالی آن‌قدر خوب می‌فروشد که تویوتا را در کنار سازندگان داخلی آمریکایی در کلاس وانت‌ها قرار داده است. این خودرو پرفروش‌ترین وانت میان‌سایز در آمریکاست و در سال ۲۰۲۳ تقریباً ۲۳۵,۰۰۰ دستگاه از آن در مقابل ۷۱,۰۰۰ دستگاه از شورولت کلرادو فروخته شد.

دلایل اصلی موفقیت این مدل تقریباً همان دلایل هایلوکس و لندکروزر هستند. تاکوما به خاطر قابلیت‌های آفرود و استحکامش معروف شده و این امر با پشتیبانی عالی بازار جانبی تقویت شده است. البته قابلیت اطمینان تویوتا هم بخشی از این معادله است، هرچند باید دید آیا موتورهای جدید توربوشارژ و هیبریدی به همان اندازه قابل‌اعتماد خواهند بود. البته یک چیز مسلم است؛ آخرین تاکوما نسل چهارم خودروی بسیار پخته تر و راحت‌تری است.

علی‌رغم تصویر خشن تاکوما، این مدل بدون مشکلات نبوده و در طول سال‌ها فراخوان‌های متعددی داشته است. با این حال، این موضوع به شهرت تاکوما آسیبی نزده، احتمالاً به این دلیل که تویوتا به‌طورکلی فراخوان‌ها را خوب مدیریت می‌کند. یا شاید فقط به این دلیل که تویوتا به طرفداران تاکوما گوش می‌دهد و همچنان این وانت را با گیربکس دستی شش‌سرعته عرضه می‌کند. در هر صورت، تاکوما به‌وضوح با مخاطبان آمریکای شمالی ارتباط برقرار می‌کند.

پریوس به‌آسانی مهم‌ترین خودروی تویوتا در این قرن است. این مدل نه‌تنها با بیش از ۶ میلیون دستگاه فروخته‌شده از زمان معرفی‌ در سال ۱۹۹۷، بسیار موفق بوده، بلکه راه را برای موفقیت بی‌نظیر موتورهای هیبریدی تویوتا هموار کرده است. این شرکت تا به امروز بیش از ۱۴ میلیون خودروی هیبریدی فروخته و تنها در سال ۲۰۲۳ حدود ۳.۵ میلیون خودروی هیبریدی به فروش رسانده است. این اعداد شگفت‌انگیز به نظر می‌رسند و همه آن‌ها مدیون پریوس هستند.

تکنسین‌های تویوتا پیش از آنکه سیستم هیبریدی آماده عرضه شود، باید بر چالش‌های مهندسی قابل‌توجهی غلبه می‌کردند. این انتظار می‌رفت، چراکه تویوتا می‌خواست خودرویی بسازد که کارایی دو برابری نسبت به یک خودروی بنزینی معمولی داشته باشد. این تلاش‌ها به پیشرفته‌ترین سیستم هیبریدی جهان منجر شد: یک موتور بنزینی، دو موتور برقی، یک مجموعه چرخ‌دنده سیاره‌ای و یک باتری نیکل-فلز-هیدرید. در نتیجه، خودروهای هیبریدی تویوتا می‌توانند صرفاً با برق شتاب بگیرند و سپس به‌طور بی‌درنگ به استفاده از کل سیستم هیبریدی تغییر دهند.

به دلیل کارایی و تصویر سبز، پریوس در میان هنرمندان و افراد مشهور بسیار محبوب شد، اما در میان علاقه‌مندان واقعی به خودرو هم موضوع تمسخر بود؛ و گاهی این تمسخر موجه بود؛ فقط به نسل چهارم پریوس نگاه کنید. خوشبختانه، پریوس نسل پنجم تمام کاستی‌ها را برطرف کرده است. بسیار سریع‌تر از قبل است و نسخه چهار چرخ محرک آن شتاب صفر تا ۹۷ کیلومتر بر ساعت را در ۷ ثانیه طی می‌کند و ظاهرش واقعاً توجه‌ها را جلب می‌کند. امیدواریم تویوتا نسخه GR شایعه شده را هم بسازد و علاقه‌مندان را مجبور به تغییر نظر کند.

سوپرا نسل چهارم حتی در مقایسه با رقبای هم دوران خود، جزء پرفروش‌ترین خودروهای تویوتا نیست؛ اما اهمیت آن در سبد محصولات تویوتا شاید از هر مدل دیگری بیشتر باشد، چراکه نسل‌هایی از علاقه‌مندان به تویوتا را پرورش داد و این برند را در فیلم‌ها و بازی‌های ویدئویی مشهور کرد. از حضور در سری فیلم‌های سریع و خشن تا انتخاب شدن به‌عنوان خودروی محوری در سری بازی‌های نید فور اسپید، سوپرا نسل چهارم یک نماد فرهنگی واقعی در دنیای خودرو است.

اما آنچه سوپرا را به اوج شهرت رساند، موتور ۲JZ-GTE آن بود. این موتور شش سیلندر خطی ۳ لیتری با دو توربو، ۳۲۰ اسب بخار قدرت داشت، اما کمتر سوپرایی در همان عدد مانده است. همه این‌ها مدیون بلوک محکم و قطعات بیش از حد مهندسی‌شده است که به‌راحتی می‌توانند دو برابر قدرت را بدون هیچ مشکل قابلیت اطمینانی تحمل کنند. علاوه بر این، با پشتیبانی عالی بازار جانبی، تیون کردن یک سوپرا نسل چهارم به هر میزان قدرت دلخواه کاملاً مقدور است.

تویوتا سعی کرد بخشی از آن جادو را در سوپرا نسل پنجم که بر پایه معماری بی‌ام‌و ساخته شده به تصویر بکشد. موتور B58 موجود در GR Supra هم پتانسیل تیون بالایی دارد و بسیاری آن را نسخه مدرن ۲JZ-GTE می‌دانند؛ اما این موضوع در فروش منعکس نشد و GR سوپرا از رقبایی مثل پورشه ۷۱۸ و ۹۱۱، شورولت کامارو، دوج چلنجر و فورد موستانگ عقب ماند. با این حال، تویوتا احتمالاً راضی است، چراکه شایعاتی از تولید یک GR سوپرا کاملاً برقی در نسل بعدی وجود دارد.

راو 4 (وسیله نقلیه تفریحی چهار چرخ محرک) در سال ۲۰۲۳ دومین مدل پرفروش تویوتا در سطح جهانی بود و تنها پشت سر کرولا قرار داشت. این خودرو در سراسر جهان و به‌خصوص در آمریکای شمالی بسیار محبوب است. با این حال، هیچ‌کس نمی‌توانست چنین موفقیت نجومی را پیش‌بینی کند وقتی تویوتا اولین راو 4 سه‌در را در سال ۱۹۹۴ معرفی کرد. این یک شاسی‌بلند بسیار جذاب با ابعاد کوچک و قابلیت‌های آفرود مناسب بود، اما قطعاً خودروی بی‌رقیبی نبود.

اما سال بعد، تویوتا نسخه پنج‌در را معرفی کرد و یک دسته‌بندی کاملاً جدید از خودروها را به وجود آورد؛ کراس اور/شاسی‌بلند کامپکت. پس این واقعیت که امروز خودروهای بسیاری از این نوع در جاده‌ها می‌بینیم، مستقیماً به راو 4 نسبت داده می‌شود. اگرچه راو 4 پنج‌در حدود ۴۰ سانتی‌متر بلندتر و برای خانواده‌ها مناسب‌تر بود، فکر می‌کنیم مدل سه‌در نسل اول راو 4 را به بهترین نمونه این خانواده تبدیل کرد.

تویوتا از آن زمان به بهبود فرمول راو 4 ادامه داده و عمدتاً با بزرگ‌تر کردن آن در هر نسل بعدی این مأموریت را به سرانجام رسانده است؛ اما این فقط پاسخ به بازار بود؛ مشتریان فضای داخلی بیشتری می‌خواستند. علاوه بر این، راو 4 به هر موتوری که تصور کنید مجهز شده، از یک نمونه دیزل قوی در اروپا تا یک نسخه کاملاً برقی در آمریکای شمالی که نشان‌دهنده تعهد تویوتا به ساخت یک خودروی واقعاً جهانی است. امروزه راو 4 با موتوری هیبریدی یا پلاگین هیبریدی قابل شارژ در دسترس است که آن را به یکی از کارآمدترین شاسی‌بلندهای کامپکت تبدیل می‌کند.

اگرچه تویوتا چند سال پیش یاریس را از بازار آمریکای شمالی حذف کرد، اما این سوپرمینی در بازارهای دیگر همچنان بسیار خوب می‌فروشد. در اروپا، یاریس جزء ۱۵ خودروی پرفروش است و نسخه کراس اور آن، یاریس کراس، در لیست ۱۰ خودروی برتر قرار دارد. مهم‌تر اینکه یاریس که در ژاپن برای چند نسل با نام ویتز شناخته می‌شد توانایی تویوتا را در ساخت یک خودروی شهری کوچک، کارآمد، مقرون‌به‌صرفه و جذاب همراه با قابلیت اطمینان افسانه‌ای این برند نشان داد. در عصری که اکثر سازندگان توانایی ساخت خودروهای کوچک را ندارند، این موضوع حیاتی است.

انقلاب تویوتا در بخش سوپرمینی اروپا در سال ۱۹۹۹ آغاز شد. یاریس با طراحی دوست‌داشتنی، فضای داخلی مناسب، موتورهای کارآمد و مشخصات ایمنی عالی، بلافاصله در اروپا و ژاپن موفق شد. خبرنگاران هم از آن تعریف کردند و جایزه خودروی سال اروپا در سال ۲۰۰۰ را به آن دادند. برای نسل دوم، تویوتا روی به حداکثر رساندن فضای داخلی تمرکز کرد. حتی برخی ویژگی‌های مینی‌ون مثل صندلی‌های عقب کشویی هم داشت!

با یاریس نسل سوم، تویوتا شروع به نشان دادن تبحر خود کرد، چراکه با سیستم هیبریدی پریوس عرضه شد. خود خودرو شاید کمی ملایم و کم هیجان بود، اما پیاده‌سازی هیبریدی دستاورد مهندسی چشمگیری بود. خوشبختانه یاریس نسل چهارم دقیقاً عکس واژه ملایم بوده و رانندگی با آن بسیار لذت‌بخش‌تر است. مهم‌تر اینکه سیستم هیبریدی جدید با ارائه مصرف سوخت خیره‌کننده بیش از ۳ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر، آن را بسیار سریع‌تر هم کرده است. همچنین نباید GR یاریس با سیستم چهار چرخ محرک و ۲۸۰ اسب بخار قدرت را فراموش کنیم!

نام کراون در آمریکای شمالی چندان معروف نیست، اگرچه تویوتا با آخرین کراون سدان-شاسی‌بلند و کراون Signia تلاش می‌کند این موضوع را تغییر دهد؛ اما در ژاپن، این مدل طولانی‌ترین مدل جاری این برند است که اولین کراون آن در سال ۱۹۵۵ معرفی شد. از آن زمان، تویوتا ۱۵ نسل از کراون را توسعه داده که در ژاپن به‌عنوان خودروی پرچم‌دار این برند در نظر گرفته می‌شود.

کراون همچنان مدل بسیار مهمی برای تویوتاست، همان‌طور که توسعه اخیر سبد محصولات آن در قالب شاسی‌بلند نشان می‌دهد. همچنین این اولین سدان ژاپنی بود که در کشور خود و بدون دخالت سازندگان خارجی توسعه یافت. از این نظر، نماد خودروی ژاپنی است؛ خودرویی که به ظهور یکی از قوی‌ترین ملت‌های خودروساز جهان منجر شد.

در طول سال‌ها، کراون به‌نوعی به‌عنوان خودرویی نمادین عمل کرده که ویژگی‌های نوآورانه تویوتا را به نمایش می‌گذاشت. علاوه بر این، کراون همیشه یک سدان محرک عقب با تمرکز بر راحتی، لوکس و عملکرد و تقریباً مثل یک لکسوس ژاپنی بوده است. با این حال، تویوتا با آخرین کراون سدان-شاسی‌بلند، کراون Signia و کراون اسپرت که همگی بر پایه پلتفرم محرک جلو هستند، این رویکرد را تغییر داد.

خوشبختانه کراون سدان معمولی بازار ژاپن همچنان یک خودروی لوکس محرک عقب با فاصله محور بلند ۳ متری است که فضای زیادی برای پاهای سرنشینان عقب فراهم می‌کند. همچنین با سیستم هیبریدی ۲.۵ لیتری یا موتور پیل سوختی هیدروژنی از میرای در دسترس است که آن را از رقبا متمایز می‌سازد.

کمری اگرچه یکی از قدیمی‌ترین نام‌های تویوتا نیست اما در سال ۱۹۸۰ به‌عنوان سلیکا کمری محرک عقب در ژاپن و در سال ۱۹۸۳ به‌عنوان یک سدان محرک جلو در آمریکای شمالی معرفی شد؛ اما همین اتفاق برای سدان ساده‌انگارانه ژاپنی کافی بود تا موفقیتی نجومی در آمریکا کسب کند، جایی که ۱۸ سال متوالی پرفروش‌ترین سدان بود.

کمری با قابلیت اطمینان، کارایی و مقرون‌به‌صرفه بودنی که همگی از رقبای آمریکایی‌اش بهتر بودند، بازار آمریکا را فتح کرد. این ویژگی‌ها برای خریداران خانوادگی اهمیت داشت که یک خودروی مطمئن می‌خواستند. همچنین نباید از پشتیبانی عالی نمایندگی‌ها غافل شد که همچنان نقطه قوت هر خودرویی با نشان تویوتاست؛ یعنی کمری همیشه یک خرید مطمئن بوده است.

اما کمری در طول سال‌ها تصویر کسل‌کننده‌ای هم داشته است. این تصویر بی‌اساس نبود، چراکه کمری هرگز هیجان‌انگیز نبوده است. این علی‌رغم واقعیتی بود که کمری برای مدت طولانی با موتور V6 هم عرضه می‌شد که شتاب خوبی داشت اما از نظر درگیر کردن راننده چندان چیزی ارائه نمی‌داد.

با این حال، تویوتا از اشتباهاتش یاد گرفت و کمی نسل نهم در پیچ‌ها چابکی شگفت‌انگیزی دارد و آن را با تکان بدنه کم و فرمان‌دهی خوب ترکیب می‌کند. موتور هیبریدی آن هم به‌اندازه کافی قوی است، درحالی‌که مصرف سوخت معادل ۴.۶ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر را محقق می‌کند. اینکه این موضوع روند نزولی دسته سدان را تغییر می‌دهد یا نه باید منتظر ماند، اما اگر می‌توانستید روی هر خودرویی شرط‌بندی کنید، کمری باید آن خودرو باشد.

هیچ مدل خودرویی دیگری در جهان به گستردگی کرولا وجود ندارد. این مدل نه‌تنها موفق‌ترین مدل تویوتا در تاریخ این شرکت، بلکه پرفروش‌ترین خودروی تاریخ است که از زمان معرفی‌اش در سال ۱۹۶۶ بیش از ۵۰ میلیون دستگاه به فروش رفته است. علاوه بر این، یک خودروی واقعاً جهانی است که در بیش از ۱۵۰ کشور و منطقه عرضه می‌شود و دومین خودروی پرفروش جهان در سال ۲۰۲۳ بوده است. این مدل آن‌قدر فراگیر است که در سال ۲۰۱۵، هر ۱۵ ثانیه یک کرولا در کارخانه‌های مختلف سراسر جهان به فروش می‌رسید.

کرولا این ارقام شگفت‌انگیز را با دادن آنچه خریداران همیشه می‌خواستند به دست آورد؛ وسیله نقلیه‌ای مقرون‌به‌صرفه، قابل‌اعتماد و کارآمد. درست است که خودروی کامپکت تویوتا هرگز به اندازه رقبایش هیجان‌انگیز نبوده است و به زبان ساده، جنبه هیجان رانندگی همیشه در اولویت دوم نسبت به راحتی و قابلیت اطمینان قرار داشته اما با این حال، شاهد نسخه‌های پرفورمنس عالی هم بوده‌ایم، مثل کرولا AE86 محرک عقب و GR کرولا با سیستم چهار چرخ محرک که هر دو از بهترین نسل‌های تویوتا کرولا محسوب می‌شوند.

صعود تویوتا به پدیده‌ای جهانی شتابان بوده و حتی مدل‌های نسل اول و دوم در دهه ۱۹۶۰ به راحتی فروخته شدند. مهم اینکه این خودروساز ژاپنی به‌طور مداوم رویکردی چندجانبه پیش گرفته و انواع مختلف بدنه و گزینه‌های پیشرانه ارائه داده است. کرولای فعلی، برای نمونه، در قالب سدان، هاچ‌بک، استیشن واگن و حتی یک نسخه کراس اور در قالب کرولا کراس در دسترس است. علاوه بر این، می‌توان کرولا را با موتور بنزینی یا هیبریدی خریداری کرد، خودرویی که در گذشته با موتورهای دیزل هم عرضه می‌شد.