۵ باور غلط درباره بلبرینگ چرخ که میتواند به خودرو آسیب برساند
تقریباً هر وسیلهای که چرخ دارد و برای حرکت در جاده طراحی شده است از بلبرینگ چرخ برای حرکت روان استفاده میکند. این موضوع شامل کامیونهای سنگین، وانتها، خودروهای سواری، ونها، و موتورسیکلتها میشود. علاوه بر این، تریلرهایی که برای کاروان، دام، قایق، و سایر تجهیزات استفاده میشوند نیز بلبرینگ چرخ دارند.
- باور غلط اول: بلبرینگهای چرخ همیشه دوام میآورند
- باور غلط دوم: بلبرینگ ساکت، بلبرینگ سالم است
- باور غلط سوم: محورهای دارای گریس خور نیازی به خارج کردن بلبرینگ برای سرویس ندارند
- باور غلط چهارم: میتوان بلبرینگها را بدون تعویض رینگها و آببندها عوض کرد
- باور غلط پنجم: اگر یک بلبرینگ خراب شد، بقیه هنوز سالم هستند
بلبرینگهای چرخ معمولاً نگهداری کمی میطلبند و اغلب بدون اینکه مالکانشان توجهی به آنها داشته باشند، در تمام عمر خودرو دوام میآورند. اما وقتی بلبرینگ چرخ خراب میشود، نتایج میتوانند فاجعهبار باشند. در بهترین حالت، یک بلبرینگ معیوب میتواند برخی از بدترین صداهایی را که خودروی شما ممکن است ایجاد کند تولید کند که اغلب با ارتعاش هنگام رانندگی همراه است. گاهی یک بازرسی ساده با بلند کردن چرخ از زمین و چرخاندن آن با دست میتواند این علائم را نشان دهد.
عواقب جدیتر یک بلبرینگ خراب شامل آتش گرفتن خودرو در زمان داغ شدن قطعه و مشتعل شدن گریس روانکننده، از دست دادن کنترل به دلیل قفل شدن بلبرینگ و کشیده شدن ناگهانی خودرو به یک طرف، یا جدا شدن کامل چرخ از خودرو حین حرکت میشود.
با توجه به این عواقب جدی، توجه ویژه به بلبرینگهای چرخ خودروی شما باید در اولویت باشد. اما ماهیت ساکت و پایدار آنها باعث شده این قطعات بهندرت در بحثهای نگهداری خودرو مطرح شوند. به همین دلیل، باورهای غلط متعددی درباره بلبرینگهای چرخ از نسلی به نسل دیگر منتقل شدهاند؛ در ادامه پنج باور رایجی را که نباید باور کنید بررسی میکنیم.
باور غلط اول: بلبرینگهای چرخ همیشه دوام میآورند
همانطور که گفتیم، بلبرینگهای چرخ اغلب به اندازه عمر خودرو دوام میآورند و خرابی آنها نسبتاً نادر است. مشکل باور غلط این است که باعث میشود افراد نگهداری از انواع بلبرینگهایی را که نیاز به سرویس دورهای دارند نادیده بگیرند. این موضوع همچنین میتواند منجر شود رانندگان علائم خرابی بلبرینگ را تا زمانی که دیگر خیلی دیر شده در نظر نگیرند.
بسته به نوع خودرو، مدلهای مختلفی از بلبرینگ وجود دارد. خودروهای قدیمیتر دیفرانسیل عقب از بلبرینگهای غلتکی بدون درپوش استفاده میکردند که روی شفت محور فشرده شده و توسط روغن دیفرانسیل عقب روان کاری میشدند. خودروهای مدرنتر از بلبرینگهای چرخ درپوشدار بدون نیاز به نگهداری استفاده میکنند که درون یک مجموعه توپی مخصوص جای گرفتهاند. تریلرها اغلب از بلبرینگهای غلتکی مخروطی با رینگهای جداگانه استفاده میکنند که نیاز به بازرسی و نگهداری دورهای دارند.
طول عمر مجموعه توپی درپوشدار احتمالاً دلیل اصلی این باور است که بلبرینگها برای همیشه دوام میآورند. این قطعات در اکثر موارد واقعاً قوی و بدون دردسر عمل میکنند، اگرچه گاهی خراب میشوند. مثل هر قطعه دیگری، محیطی که قطعات در آن کار میکنند نقش مهمی در طول عمرشان دارد. برای نمونه، بلبرینگهای چرخ تریلرهای قایق اغلب عمر کوتاهی دارند، چراکه موقع آب اندازی و بارگیری قایق، مرتباً زیر آب میروند. سایر انواع تریلرها اغلب مدتهای طولانی بیحرکت میمانند و سپس با حمل بارهای سنگین که میتواند به بلبرینگ آسیب برساند، مواجه میشوند.
باور غلط دوم: بلبرینگ ساکت، بلبرینگ سالم است
در برخی کشورها این ضربالمثل قدیمی رایج است که میگوید چرخ خراب صدا میکند. اگرچه این ضربالمثل یادآور خوبی است که به خودمان بیندیشیم، اما تا زمانی که یک بلبرینگ شروع به جیغ کشیدن میکند، احتمالاً دیگر خیلی دیر شده که فقط با اضافه کردن گریس بتوان آن را نجات داد. خبر خوب این است که تعویض بلبرینگ در صورت نیاز هزینه خیلی زیادی ندارد.
این باور غلط با چرخاندن یک چرخ بلند شده از زمین و اعلام سالم بودن بلبرینگ در صورت نبود صدا تأیید میشود. اگرچه بلبرینگ معیوب اغلب صداهایی از وزوز آرام تا غرش مشخص ایجاد میکند اما سکوت همیشه نشانه مطمئنی از نبود مشکل نیست.
در واقع، توپیهای درپوشدار اغلب بهطور میانگین تا حدود ۱۶۰,۰۰۰ کیلومتر دوام میآورند، هرچند برخی بیشتر و برخی زودتر خراب میشوند. طول عمر این قطعات معمولاً توسط فشارهایی که با آنها روبهرو میشوند تعیین میشود. محیطهای سخت، بارهای سنگین، و پیچیدنهای تند همگی میتوانند باعث فرسودگی زودرس بلبرینگها و درپوشهای موجود در مجموعه توپی شوند.
اکثر بلبرینگهای تریلر درون یک مجموعه توپی درپوشدار قرار ندارند. به همین دلیل است که سازندگان تریلر نگهداری دورهای بلبرینگ را توصیه میکنند. در بسیاری از موارد، محورهای تریلر دارای یک گریس خور زیر پوشش هر چرخ هستند که برای اضافه کردن گریس به بلبرینگهای داخل طراحی شدهاند؛ این موضوع ما را به باور غلط بعدی میرساند.
باور غلط سوم: محورهای دارای گریس خور نیازی به خارج کردن بلبرینگ برای سرویس ندارند
اگر نمیدانید گریس خور چیست تنها نیستید. گریس خورها از جمله ناشناختهترین قطعات خودرو برای بسیاری از مردم هستند. این قطعات در اشکال مختلفی وجود دارند اما در نهایت وظیفه دارند به گریس تحت فشار که توسط دستگاه تزریق میشود اجازه ورود به سیستم بدهند و در عین حال آب و آلودگی را بیرون نگه دارند.
در محورهای تریلر مجهز به این قطعه، این سیستم میتواند گریس تازه را به یک یا هر دو بلبرینگ که هر توپی را نگه میدارند تزریق کند. برای کسب بهترین نتیجه، سازندگان اغلب توصیه میکنند چرخ را بلند کرده و حین اعمال گریس از طریق دستگاه، آن را بچرخانید. در برخی موارد، این سیستم گریس روانکننده تازه را به خوبی تزریق میکند که برای بلبرینگها مفید است. اما در مواقع دیگر، اگر این کار مکرراً و بدون انجام هیچ سرویس دیگری انجام شود، تجمع گریس تحت فشار میتواند آببند عقب را بترکاند و باعث نشت روانکننده از محل خود شود. برای تریلرهایی با سیستم ترمز، این موضوع میتواند به خرابی کامل ترمز منجر شود.
باید این باور غلط را کنار بگذارید که تنها نگهداری لازم برای این نوع محورها، یک تزریق سالانه گریس است. اگرچه گاهی پر کردن محور به این روش اشکالی ندارد اما مطمئن شوید که دستگاه تزریق گریس شما دستی باشد؛ هرگز از دستگاه پنوماتیکی یا باتریدار استفاده نکنید، چراکه گریس را خیلی سریع و با فشار بیش از حد اعمال میکنند و بلافاصله باعث ترکیدن آببند میشوند. با این حال، همچنان مهم است که بلبرینگهای چرخ تریلر را بهدرستی گریس کاری کنید؛ نگهداری دستی را انجام دهید تا از تجمع بیش از حد گریس جلوگیری شود و بلبرینگها، رینگها، و گریس قدیمی را از نظر علائم فرسودگی بصری بررسی کنید.
باور غلط چهارم: میتوان بلبرینگها را بدون تعویض رینگها و آببندها عوض کرد
با مجموعههای توپی درپوشدار که در اکثر خودروها و برخی تریلرها استفاده میشوند، تصمیمگیری درباره اینکه کدام قطعات را تعویض کنید آسان است. تنها گزینه منطقی در این موارد تعویض کل مجموعه است، چراکه هیچ قطعه قابل تعمیری وجود ندارند. بلبرینگهای قابل سرویس که در اکثر تریلرها و برخی خودروهای قدیمیتر استفاده میشوند، از چندین قطعه تشکیل شدهاند، از جمله مجموعههای بلبرینگ غلتکی مخروطی، رینگهای بلبرینگ، آببند محور عقب، مهره محور، نگهدارنده، و درپوش ضد گردوغبار.
اول از همه، آببند اغلب هنگام خارج کردن آسیب میبیند، پس حتی اگر فقط بلبرینگهای قدیمی را تمیز کرده و با گریس پر میکنید، باید نمونههای جدید در دست داشته باشید. استفاده مجدد از آببندها ایده خوبی نیست، چراکه قیمت کمی دارند و در فروشگاههای قطعات تریلر یا تعمیرگاههای محلی بهراحتی پیدا میشوند.
برای برنامهریزی، باید بدانید که هر چرخ دارای یک بلبرینگ داخلی و خارجی است که باید بهصورت یک دست با هم تعویض شوند. گاهی مجموعه تعویضی فقط شامل بلبرینگها و رینگها میشود، و گاهی آببندها و سایر قطعات سختافزاری را هم در برمیگیرد.
درحالیکه تعویض آببندها و خود بلبرینگها امری بدیهی است، تعویض رینگهای بلبرینگ اغلب نادیده گرفته میشود. یکی از دلایل این است که رینگها اغلب با چشم غیرمسلح بینقص به نظر میرسند. دلیل دیگر این است که خارج کردن و تعویض آنها از توپی دشوار است، چراکه بهصورت فشاری نصب شدهاند. اما اگر امکانات یا تجهیزات لازم را ندارید، بردن توپیها به تعمیرگاه برای تعویض رینگها هزینهای است که ارزشش را دارد.
باور غلط پنجم: اگر یک بلبرینگ خراب شد، بقیه هنوز سالم هستند
چه خودروی شما عمر طولانی داشته باشد و چه استفاده سنگین، تصمیمگیری درباره اینکه تا کجا حاضرید برای سرویس و تعمیر خودروی خود هزینه کنید میتواند پیچیده باشد. در مورد تعویض بلبرینگهای چرخ، ایده وسوسهانگیز این است که فقط بلبرینگ خراب را تعویض کنید، بهخصوص اگر خودروی قدیمی و پر کارکردی دارید.
خبر بد این است که اگر بلبرینگهای یک طرف خودرو خراب باشند، احتمالاً بلبرینگهای طرف دیگر هم زیاد فاصلهای تا خرابی ندارند. در یک خودرو، این معمولاً بدان معناست که باید جداً به تعویض همزمان هر دو مجموعه توپی درپوشدار جلو فکر کنید. همچنین بهتر است حداقل بلبرینگهای چرخ عقب را هم بررسی کنید. تعویض بلبرینگهای تریلر بدون درپوش باید حداقل بهصورت یک محور در هر بار انجام شود. در حالت ایدهآل، بهتر است تمام بلبرینگهای یک تریلر بهطور همزمان تعویض شوند تا بهترین نتیجه و آرامش خاطر حاصل شود.