لرزش فرمان در سرعت بزرگراه معمولا از بالانس نبودن یا آسیب رینگ و تایر ناشی میشود، اما بررسی جلوبندی و سیستم ترمز نیز اهمیت دارد.
اگر فرمان خودرو هنگام رانندگی در شهر آرام و عادی است، اما با رسیدن سرعت به محدوده بزرگراه شروع به لرزیدن میکند، احتمال دارد مشکل به چرخها و لاستیکها مربوط باشد. این لرزش گاهی در سرعت مشخصی ظاهر میشود و با کاهش سرعت از بین میرود؛ الگویی که میتواند سرنخ مهمی برای تشخیص ایراد باشد. بااینحال، نباید بدون بررسی فنی، هر نوع لرزش فرمان را صرفاً به بالانس چرخها نسبت داد.
بالانس نبودن چرخها؛ شایعترین علت لرزش فرمان
یکی از نخستین مواردی که باید بررسی شود، بالانس نبودن مجموعه رینگ و لاستیک است. وزن این مجموعه باید هنگام چرخش بهطور یکنواخت توزیع شود. اگر بخشی از چرخ سنگینتر باشد، با افزایش سرعت نیروی ناشی از چرخش نیز بیشتر میشود و میتواند لرزشی ایجاد کند که در فرمان احساس میشود.
این مشکل ممکن است پس از تعویض لاستیک، برخورد شدید با چاله یا افتادن وزنههای تعادل چرخ ایجاد شود. در چنین شرایطی، بالانس مجدد با دستگاه مناسب معمولاً نخستین اقدام تعمیراتی است. اگر لرزش پس از بالانس همچنان باقی بماند، باید علتهای دیگر نیز بررسی شوند.
آسیب لاستیک یا تاب داشتن رینگ
گاهی مشکل از توزیع وزن چرخ نیست، بلکه شکل یا ساختار لاستیک و رینگ دچار ایراد شده است. برآمدگی دیواره لاستیک، ساییدگی نامنظم آج، تغییر شکل رینگ یا یکنواخت نبودن سختی بخشهای مختلف تایر میتواند هنگام چرخش نیرویی متغیر ایجاد کند. این نیرو در سرعتهای بالاتر بیشتر احساس میشود.
بررسی ظاهری لاستیک میتواند آسیبهای آشکار را مشخص کند، اما همه ایرادها با نگاه کردن قابل تشخیص نیستند. اگر بالانس معمولی نتیجه نداد، تعمیرکار میتواند تاب چرخ و وضعیت لاستیک را با تجهیزات تخصصی بررسی کند. در برخی موارد، بالانس جادهای یا اندازهگیری تغییرات نیروی شعاعی لاستیک برای یافتن منشأ لرزش ضروری است.
آیا میزان نبودن فرمان باعث لرزش میشود؟
تنظیم نبودن زوایای چرخها یا همان میزان فرمان، بیشتر با کشیده شدن خودرو به یک سمت، قرار نگرفتن فرمان در وضعیت مستقیم و سایش نامنظم لاستیکها شناخته میشود. این ایراد ممکن است در کنار مشکلات دیگر وجود داشته باشد، اما هر لرزش وابسته به سرعت را نمیتوان به میزان فرمان نسبت داد. بالانس چرخها و تنظیم زوایای آنها دو کار متفاوتاند و هرکدام باید بر اساس نشانههای مناسب بررسی شوند.
چه زمانی باید جلوبندی و سیستم ترمز بررسی شوند؟
اگر بالانس چرخها و سلامت لاستیک و رینگ تأیید شده باشد، نوبت بررسی قطعات جلوبندی، سیستم تعلیق، اتصالات فرمان و بلبرینگ چرخهاست. فرسودگی یا لقی برخی از این قطعات میتواند لرزش ایجاد کند یا شدت آن را افزایش دهد. اگر فرمان عمدتاً هنگام ترمزگیری میلرزد، دیسکهای ترمز و اجزای مرتبط نیز باید بررسی شوند؛ زیرا لرزش هنگام ترمز با لرزش مداوم در سرعت ثابت الزاماً منشأ یکسانی ندارد.
در پایان باید خاطرنشان ساخت اگر فرمان خودرو فقط در سرعت بزرگراه میلرزد، ابتدا بالانس چرخها، سلامت لاستیکها و رینگها را بررسی کنید و در صورت برطرف نشدن مشکل، به سراغ عیبیابی تخصصی بروید. اگر لرزش ناگهان شدید شده، لاستیک آسیب دیده یا کنترل خودرو دشوار است، سرعت را با احتیاط کاهش دهید و در نخستین محل امن توقف کنید. ادامه رانندگی با وجود آسیب احتمالی به چرخ یا قطعات فرمان میتواند خطرناک باشد.