خودروسازانی که احیا شدند؛ داستان موفقیت و شکست از مایباخ تا داتسون

در طول تاریخ، خودروسازان زیادی آمده‌اند و رفته‌اند ولی بااین‌حال، برخی از برندها که در دوران حیات اولیهٔ خود موفق بوده‌اند، دوباره احیا می‌شوند. بازگرداندن برندی که به دلیل تأثیر بر صنعت خودروسازی همچنان در یادها مانده است می‌تواند حرکتی هوشمندانه و درعین‌حال خطرناک باشد زیرا این حرکت می‌تواند موفق عمل کند یا با شکست مواجه شود. در ادامه با هفت نمونه از این برندها آشنا خواهیم شد.

مایباخ به‌عنوان یک شرکت خودروسازی در سال 1909 متولد شد. در آن زمان، مؤسس این شرکت، ویلهلم مایباخ روابط نزدیکی با دایملر داشت. مایباخ که لوکس‌ترین خودروهای دوران اوایل قرن بیستم را تولید می‌کرد، در طول جنگ جهانی دوم به ساخت پیشرانه برای تانک‌ها و نفربرهای ارتش نازی پرداخت و دیگر به ساخت خودرو بازنگشت. سپس در سال 1960 دایملر این برند را خرید و در دههٔ 2000 از آن برای ساخت و عرضهٔ سدان‌های فوق لوکسی به‌منظور رقابت با رولزرویس و بنتلی استفاده کرد اما در این راه هرگز نتوانست موفق باشد. به همین دلیل، در سال 2012 برند مایباخ تعطیل شد اما خیلی زود در سال 2015 به‌عنوان یک زیربرند با نسخهٔ مرسدس-مایباخ از S کلاس نسل W222 بازگشت و این بار به موفقیت رسید.

ساب اتومبیل برای اولین بار در سال 1945 به‌عنوان شاخه‌ای از شرکت تولید هواپیماهای نظامی ساب در سوئد تأسیس شد. این شرکت کار خود را با ساخت خودروهای کوچک و کم‌مصرف آغاز کرد که از دانش آئرودینامیک هوانوردی ساب بهره می‌بردند. پرفروش‌ترین محصول ساب مدل 900 بود که در دههٔ 80 به اوج محبوبیت رسید؛ اما جنرال موتورز در سال 2000 ساب را خرید که منجر به سقوط آن در سال 2007 و سپس ورشکستگی شد. پس از اعلام ورشکستگی، یک کنسرسیوم چینی بنام خودروی الکتریکی ملی سوئد یا به‌طور مخفف NEVS کارخانه و بقایای ساب را خرید. بدین ترتیب، اولین محصول ساب تحت مالکیت NEVS در سال 2012 از خط تولید بیرون آمد اما قراردادهای مالی این شرکت شکست خوردند و در ماه می 2014 پایانی غم‌انگیز برای ساب رقم خورد.

اتوره بوگاتی شرکت خودروسازی بوگاتی را در سال 1909 تأسیس کرد و خودروهای این شرکت که به مهندسی و سرعت شهرت پیدا کردند، به مهره‌ای مهم و موفق در مسابقات گرند پری تبدیل شدند اما مرگ اتوره در سال 1947، بوگاتی را در دههٔ 50 به تعطیلی کشاند. پس از تلاش‌های ناموفق برای احیای بوگاتی، یک کارآفرین ایتالیایی بنام «رومانو آرتیولی» در سال 1987 این برند را خرید و هایپرکار فوق‌العادهٔ EB110 را در سال 1991 ساخت اما آن دوران زمان خوبی برای ساخت خودروهای گران‌قیمت نبود و فعالیت بوگاتی دوباره در سال 1995 متوقف شد. سپس در سال 1998 بوگاتی به تملک گروه فولکس‌واگن درآمد که بودجهٔ لازم برای خلق یک شاهکار را داشت. این منجر به ساخت ویرون در سال 2005 و سپس شیرون شد که هردو رکورد سریع‌ترین خودروهای تولیدی جهان را شکستند.

کارل بورگوارد در سال 1890 شرکت خودروسازی خود را تأسیس کرد و اولین محصول آن یک وسیلهٔ نقلیهٔ سه‌چرخ کوچک بود که توسط مشاغل کوچک و شرکت پست آلمان استفاده می‌شد. محبوب‌ترین خودروی بورگوارد اما مدل ایزابلا بود که عمری طولانی داشت. این شرکت همچنین خودروهایی با ویژگی‌های نوآورانه‌ای مثل تعلیق بادی را هم به تولید رساند اما متأسفانه کارل بورگوارد هوش اقتصادی نداشت و با نادیده گرفتند توصیه‌های حرفه‌ای، شرکت را در سال 1961 به ورشکستگی کشاند. سپس در سال 2008، کریستین بورگوارد، نوهٔ کارل، با حمایت شرکت چینی بایک اقدام به احیای بورگوارد کرد. این شرکت آلمانی دوران جدید خود را در سال 2017 با عرضهٔ کراس‌اوور BX7 در چین آغاز کرد اما موفق نشد و چندی پیش با اعلام ورشکستگی به کار خود پایان داد.

تا اینجای کار می‌توانیم بازگشت هامر را موفق توصیف کنیم. این برند با عرضهٔ نسخهٔ غیرنظامی هاموی با نام H1 توسط AM جنرال کار خود را آغاز کرد. سپس AM جنرال برند هامر را در سال 1999 به جنرال موتورز فروخت که منجر به ساخت مدل‌های H2 و H3 شد اما در اواخر دههٔ 2000 فروش هامر کاهش یافت. ورشکستگی جنرال موتورز در سال 2009 نیز پایانی بر فعالیت هامر بود زیرا پس از اینکه مذاکرات فروش این برند به یک شرکت چینی شکست خورد، هامر با تولید آخرین خودروی خود در 24 می 2010 تعطیل شد. سپس حدود یک دهه بعد، شایعات بازگشت هامر مطرح شد اما این بار، هامر به‌عنوان مدلی تحت برند جی‌ام‌سی روی خط تولید رفت و هرچند هنوز هم خودروی غول‌پیکری است اما حالا بجای پیشرانه‌های بنزینی پرمصرف از موتورهای برقی استفاده می‌کند.

داتسون برندی بود که در سال 1931 توسط نیسان برای تولید و عرضهٔ خودرو تأسیس شد اما از سال 1958 به بعد داتسون اساساً به برند صادراتی نیسان تبدیل شد. این کار تا سال 1986 ادامه یافت یعنی زمانی که سازندهٔ ژاپنی تصمیم گرفت در تمام جهان محصولات خود را با همان نام و برند نیسان عرضه کند. این تغییر نام برای نیسان هزینهٔ حیرت‌انگیزی به دنبال داشت اما نام داتسون هیچ‌گاه فراموش نشد زیرا در سال 2012 در دوران مدیریت کارلوس گوسن، نیسان نام داتسون را به‌عنوان برندی ارزان‌قیمت برای بازارهای نوظهور مثل هند احیا کرد. داتسون در اصل قصد داشت نقش داچیای رنو را برای نیسان بازی کند اما این برنامه‌ها خوب پیش نرفت و تولید داتسون در سال 2020 در اندونزی و روسیه پایان یافت. خاتمهٔ تولید در سال 2022 در هند نیز پایانی دوباره بر حیات داتسون بود.

آلپین در سال 1954 توسط مالک یک گاراژ فرانسوی تأسیس شد که با رنو 4CV تقویت‌شدهٔ خود در مسابقات اتومبیلرانی موفقیت‌هایی کسب کرده بود. تقاضا برای خودروهای تقویت‌شدهٔ وی آنقدر بالا بود که آلپین به یک برند تبدیل شد. اولین خودروی آلپین مدلی بنام A106 بود که بر اساس رنو 4CV ساخته شده بود. معروف‌ترین خودروی این برند فرانسوی اما مدل A110 بود که در مسابقات رالی بسیار موفق عمل کرد. بااین‌حال، به دلیل بحران نفتی سال 1973 شرایط آلپین بشدت وخیم شد اما با تصاحب توسط رنو نجات پیدا کرد. در این دوران، آلپین علاوه بر ساخت نسخه‌های ویژه‌ای از محصولات رنو، به تولید مدل‌های اسپرت اختصاصی هم می‌پرداخت اما بااین‌حال، رنو در سال 1995 این برند را کنار گذاشت. سپس بیش از دو دهه بعد، رنو با معرفی مدل جدید A110 در سال 2017 آلپین را احیا کرد. بعداً نیز این برند به بازوی اسپرت رنو تبدیل شد و حتی تیم فرمول یک این شرکت فرانسوی هم به آلپین تغییر نام داد.