کابوس ژرمن‌ها؛ سدان‌های لوکس ژاپنی که آلمانی‌ها را به وحشت انداختند

سه دهه پیش، سدان‌های پرچم‌دار ژاپنی به یکی از بهترین خودروهای ساخت بشر تبدیل شدند. این خودروها که در دوران رشد اقتصادی ژاپن شکل گرفتند، نه‌تنها به خاطر قیمت پایین‌تر، بلکه به دلیل شایستگی فنی و مهندسی بالای خود، رقبای سرشناس آلمانی و آمریکایی را کاملاً شگفت‌زده کردند. این سدان‌ها به کل جهان ثابت کردند که ژاپنی‌ها دیگر فقط خودروهای اقتصادی نمی‌سازند. اگرچه برخی از آن‌ها به حقی که شایسته‌اش بودند نرسیدند اما بررسی پنج مدل برجسته این دوران نشان می‌دهد که تا چه اندازه در تاریخ صنعت خودرو تأثیرگذار بوده‌اند.

اگرچه نسل اول آکورا لجند آن‌طور که باید دیده نشد اما نسل دوم آن کاملاً مدل قبلی را زیر سایه خود قرار داد. این خودرو در زمینه طراحی، عملکرد و ویژگی‌های لوکس یک گام بزرگ به جلو بود و این جهش در آمار فروش نیز منعکس شد و موفقیت بی‌نظیری تجربه کرد. لجند به سنت هوندا در استفاده از ساختار دیفرانسیل جلو وفادار ماند اما منتقدان دهه ۹۰ میلادی تمجیدهای فراوانی از آن کردند. با اینکه ابعاد این خودرو بیشتر با ب‌ام‌و سری ۵ قابل‌مقایسه بود اما با پیشرانه ۳.۲ لیتری V6 خود عملکردی فراتر از این کلاس ارائه داد و حتی خودروسازان آلمانی را مجبور کرد کیفیت محصولات میان سایز خود را ارتقا دهند.

وقتی حرف از سدان پرچم‌دار دیفرانسیل عقب ژاپنی با پیشرانه V8 می‌شود، همه ذهن‌ها به سمت لکسوس می‌رود اما نخستین نسل اینفینیتی Q45 هم شایسته توجه بسیار بیشتری است. این خودرو جسارت نیسان را در بازارهای بین‌المللی به نمایش گذاشت و سکوی پرتابی برای جاه‌طلبی‌های لوکس این شرکت شد. پیشرانه ۴.۵ لیتری V8 این خودرو نمونه‌ای کاملاً متفاوت در تاریخ نیسان بود. Q45 قصد داشت بازار خودروهای لوکس بزرگ را با ویژگی‌هایی چون داشبورد بدون چوب و دماغه‌ای بدون جلوپنجره متداول بازتعریف کند. علاوه بر این، این سدان نخستین خودروی لوکس جهان بود که به سیستم تعلیق هیدرولیکی فعال مجهز می‌شد.

لکسوس LS400 بدون شک افسانه‌ای‌ترین خودروی این فهرست است. این سدان شاهکار توانست در زمان معرفی، توجه‌ها را از ب‌ام‌و سری ۷ بدزدد و مرسدس بنز را مجبور کند تا بودجه‌های سنگینی را صرف توسعه کلاس S نسل W140 یا همان اتاق تانک برای مقابله با تهدید لکسوس کند. از پیشرانه ۴ لیتری V8 فوق‌العاده نرم تا کیفیت ساخت بی‌نظیر و دوام بالا، این خودرو تحول عظیمی در بازار ایجاد کرد. درحالی‌که مرسدس بنز بر مهندسی بی‌رقیب محصولاتش تأکید داشت، لکسوس ثابت کرد که نخستین نسل LS فراتر از استانداردهای روز مهندسی و ساخته شده است.

مزدا ۹۲۹ هرچند فروش چشمگیری نداشت اما خودرویی بسیار پیشرفته بود که تحسین منتقدان را برانگیخت. یکی از مشکلاتی که باعث ناکامی این سدان لوکس شد، فقدان یک برند لوکس اختصاصی بود. البته طبق برنامه‌ریزی‌ها، قرار بود این خودرو با برند لوکس مزدا بنام آمانتی عرضه شود اما با از بین رفتن حباب اقتصادی ژاپن، این پروژه لغو شد. درنتیجه، مزدا مجبور شد ۹۲۹ را با برند خود عرضه کن اما به دلیل جاذبه بالاتر برندهایی چون آکورا، اینفینیتی و به‌ویژه لکسوس، این خودرو حتی در بازار داخلی ژاپن نیز نتوانست فروش بالایی را تجربه کند هرچند که محصولی شایسته بود و هنوز هم خودرویی بسیار ارزشمند به شمار می‌رود.

میتسوبیشی دیامانته می‌توانست رقیبی شایسته برای آکورا لجند باشد. این سدان دیفرانسیل جلو مجهز به پیشرانه V6 و امکاناتی مدرن بود و حتی در سال ۱۹۹۰ عنوان خودروی سال ژاپن را از آن خود کرد. بااین‌وجود، دیامانته نیز مثل مزدا از فقدان برند لوکس مستقل ضربه خورد زیرا میتسوبیشی برنامه‌ای برای تأسیس زیرمجموعه لوکس نداشت و پیشرفت‌های مهندسی هم نتوانست بر این چالش غلبه کند. دیامانته مانند یک گوهر ناشناخته باقی ماند هرچند که در بازارهای ژاپن و استرالیا به موفقیت نسبی دست یافت.

امروزه تمام نام‌هایی که یاد کردیم، از خطوط تولید کنار رفته‌اند. البته لکسوس LS همچنان در برخی بازارهای محدود به حیات خود ادامه می‌دهد اما آینده آن نیز کاملاً در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. آکورا در سال ۱۹۹۶ نام لجند را کنار گذاشت و جای آن را به مدل RL داد. اینفینیتی تولید Q45 را در سال ۲۰۰۶ متوقف کرد و بعدتر در سال ۲۰۱۵ سعی کرد روح آن را در قالب مدل Q70L احیا کند اما درنهایت در سال ۲۰۱۹ به تولید آن نیز پایان داد. مزدا مدل ۹۲۹ را در سال ۱۹۹۵ بازنشسته کرد و مدل میلنیا را به‌عنوان جانشین غیرمستقیم آن فرستاد و میتسوبیشی دیامانته نیز دو نسل در بازار حضور داشت و تولید آن تا سال ۲۰۰۵ به درازا کشید.

با روند فعلی بازار، دوران سدان‌های بزرگ ژاپنی به‌طور کامل به پایان رسیده است. امروزه اکثر خریداران به سمت خودروهای شاسی‌بلند تمایل دارند و تقریباً هیچ شانسی برای بازگشت دوباره این سدان‌های پرچم‌دار وجود ندارد. بااین‌حال، آن دوران روزگار فوق‌العاده‌ای برای سدان‌های بزرگ ژاپنی بود و همین خودروها سبب شده‌اند تا دهه ۹۰ میلادی همواره به‌عنوان یکی از درخشان‌ترین و خاطره‌انگیزترین دوره‌ها در دنیای خودرو یاد شود.