داستان پیشرانه دیزلی سه توربوی بی‌ام‌و با گشتاوری بیشتر از M5!

اگر به دهه ۲۰۰۰ تا اواسط دهه ۲۰۱۰ در اروپا نگاهی بیندازید، احتمالاً صدای پیشرانه‌های دیزلی را در اکثر خیابان‌ها می‌شنیدید. در آن دوران، اروپا تمام‌قد به سمت خودروهای دیزلی حرکت کرده بود و از هاچ‌بک‌های کوچک شهری گرفته تا سدان‌های مجلل، حداقل یک نسخه دیزلی در سبد محصولات خود داشتند. خودروهای دیزلی در آن زمان مزایای زیادی داشتند که همین امر جذابیت آن‌ها را چند برابر می‌کرد. طبیعتاً خودروسازان متعددی دست به تولید نسخه‌های پرفورمنس بالای دیزلی زدند و برخی حتی با این خودروها وارد مسابقات شدند. اگرچه گروه فولکس‌واگن آغازگر این انقلاب دیزلی بود، اما ب‌ام‌و نیز ایده‌های شگفت‌انگیزی در سر داشت.

نخستین دیزل پرفورمنس بالای ب‌ام‌و مدل 535d بود. با اینکه ب‌ام‌و پیش از آن موتورهای دیزلی هشت سیلندر نیز ساخته بود اما این موتورها مخصوص سری ۷ بودند. پیشرانه 35d این عملکرد سریع را در تمام سبد محصولات ب‌ام‌و همه‌گیر کرد و بعدها روی مدل‌های X5، X3، سری ۳ و حتی سری ۶ نیز قرار گرفت. این نسخه از پیشرانه شش سیلندر خطی M57 به دو توربوشارژر مجهز بود و ۲۸۲ اسب بخار قدرت و ۵۸۰ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کرد؛ رقمی که روی هر خودرویی قرار می‌گرفت، آن را به یک هیولای تمام‌عیار تبدیل می‌کرد.

پیشرانه 35d در ادامه تکامل یافت و بر پایه موتور شش سیلندر خطی N57 ساخته شد. این موتور ترکیبی عالی از قدرت و مصرف پایین بود اما ظاهراً این میزان توان دیگر ب‌ام‌و را راضی نمی‌کرد؛ بنابراین مهندسان ب‌ام‌و پیشرانه N57S را خلق کردند؛ آن‌ها به‌جای اضافه کردن دو سیلندر دیگر یا استفاده از توربوشارژرهای بزرگ‌تر، یک توربوشارژر سوم به موتور اضافه کردند! نتیجه این کار، تنها پیشرانه سه توربو تاریخ خودروهای تولید انبوه بود. این موتور ۳۸۱ اسب بخار قدرت و ۷۳۳ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کرد؛ یعنی گشتاوری بیشتر از M5 هم‌دوران خود که ۶۸۰ نیوتن‌متر گشتاور داشت.

پیشرانه دیزلی سه توربو ب‌ام‌و در سال ۲۰۱۲ معرفی شد و هدف اصلی از اضافه کردن توربوشارژر سوم، از بین بردن (یا حداقل کاهش شدید) تأخیر توربو بود که البته قدرت فوق‌العاده‌ای را هم به همراه داشت. این پیشرانه درواقع پایه‌گذار سری جدیدی شد که امروزه آن را با نام M پرفورمنس می‌شناسیم؛ شاخه‌ای که نقش برادر کوچک‌تر دپارتمان M را ایفا می‌کند؛ به‌عبارت‌دیگر، وجود اکثر مدل‌های امروزی مانند M340i و X3 M50 مدیون همان پیشرانه دیزلی است. این پیشرانه دیزلی در سینه M550d نسل F10 و شاسی‌بلندهای X5 M50d نسل E70 و X6 M50d نسل E71 قرار گرفت. این موتور همچنین روی نسل بعدی X5 و X6 نیز نصب شد. علاوه بر این مدل‌های سری M پرفورمنس، تنها خودروی استانداردی که این موتور را دریافت کرد، سدان پرچم‌دار 750d xDrive نسل F01 بود.

پیچیدگی لوله‌کشی و مسیرهای هوای ورودی برای ساخت این موتور سه توربوی دیزلی غیرقابل‌توصیف است. علاوه بر این، هر مرحله از توربوها باید با یکدیگر هماهنگ می‌بودند تا در زمان مشخص مدار را فعال کنند؛ موضوعی که نگهداری آن‌ها را نیز بسیار پیچیده می‌کرد به همین دلیل، حتی کلمه «پیچیده» هم شاید نتواند حق مطلب را در مورد این موتور بیان کند. امروزه اما دیگر نیازی به استفاده از چنین راهکارهای پیچیده‌ای برای دست‌یابی هم‌زمان به قدرت و مصرف بهینه نیست زیرا پیشرانه‌های هیبریدی و پلاگین‌هیبریدی این مسئولیت را به بهترین شکل بر عهده گرفته‌اند. بااین‌حال، N57S پیشرانه‌ای بسیار جذاب بود و به لطف دیزلی بودن، شعاع حرکتی شگفت‌انگیزی ارائه می‌داد.