محدودیت دید خلبان و ساختار دوچرخهای ارابه فرود یو-۲، همراهی خودرویی پرسرعت را برای ارسال اطلاعات حیاتی و فرود ایمن ضروری میسازد.
هواپیمای لاکهید یو-۲ برای پروازهای شناسایی در ارتفاع بسیار بالا طراحی شده و ویژگیهایی دارد که آن را از بسیاری از هواپیماهای متعارف متمایز میکند. بالهای بسیار بلند و سازه نسبتاً سبک، به آن امکان میدهد در ارتفاع بالا مدت زیادی پرواز کند؛ اما همین ویژگیها هنگام نزدیک شدن به زمین، کنترل هواپیما را حساستر میکنند.
اثر نزدیکی بالها به سطح باند میتواند باعث شود هواپیما در لحظات پایانی تمایل داشته باشد بیشتر از انتظار روی هوا بماند. در نتیجه، خلبان باید ارتفاع و وضعیت بالها را با دقت زیادی کنترل کند.
موضوع دیگر، آرایش غیرمعمول ارابه فرود است. یو-۲ به جای سهچرخه رایج در بیشتر هواپیماهای امروزی، از دو چرخ اصلی در امتداد بدنه استفاده میکند؛ آرایشی که به آن دوچرخهای گفته میشود. این دو چرخ زیر بدنه و پشت سر هم قرار گرفتهاند و هواپیما هنگام توقف نمیتواند مانند هواپیماهای معمولی بهسادگی روی سه نقطه پایدار بماند.
پس از فرود، با کاهش سرعت، هواپیما به یک سمت متمایل میشود و نوک یکی از بالها با سطح باند تماس پیدا میکند. سپس نیروهای زمینی چرخهای کمکی کوچکی به نام پوگو را زیر بالها نصب میکنند تا هواپیما بتواند روی زمین حرکت کند. این آرایش، حفظ تعادل و راستای هواپیما را در لحظه فرود حساس میکند.
چرا خلبان به راهنمایی از بیرون کابین نیاز دارد؟
محدودیت دید، دلیل مهم استفاده از خودروی تعقیب است. دماغه کشیده هواپیما و وضعیت قرارگیری خلبان، دید مستقیم رو به جلو را محدود میکند. از طرف دیگر، خلبان یو-۲ هنگام پرواز لباس تمام فشار و کلاه مخصوص به تن دارد؛ تجهیزاتی که برای حفاظت در ارتفاع بالا ضروریاند، اما میدان دید محیطی او را محدود میکنند.
کلاه لباس فشار، دید خلبان به طرفین و پایین را کاهش میدهد. در نتیجه، خلبان ممکن است بتواند باند را ببیند، اما تشخیص دقیق فاصله هواپیما از سطح زمین در لحظات پایانی برایش دشوار باشد.
خستگی نیز عامل دیگری است. مأموریتهای یو-۲ میتوانند ساعتهای طولانی ادامه داشته باشند و خلبان پس از چندین ساعت پرواز در لباس سنگین و محدودکننده به مرحله فرود میرسد. در چنین وضعیتی، حضور یک خلبان دیگر در خودرو مانند داشتن یک جفت چشم و گوش اضافه عمل میکند.
خودروی تعقیب دقیقاً چهکاری انجام میدهد؟
راننده این خودرو معمولاً خلبانی است که صلاحیت پرواز با یو-۲ را دارد و با رویههای فرود آن آشناست. او با نزدیک شدن هواپیما به باند، خودرو را با سرعت بالا در امتداد مسیر حرکت میدهد و از طریق بیسیم با خلبان داخل کابین ارتباط برقرار میکند. مهمترین اطلاعاتی که منتقل میشود، ارتفاع هواپیما از باند، میزان انحراف از خط مرکزی و وضعیت تراز بودن بالهاست. این گزارشها به خلبان کمک میکنند تا در چند ثانیه حساس پیش از تماس چرخها با زمین، اصلاحات لازم را انجام دهد.
نقش راننده به اعلام ارتفاع محدود نیست. او میتواند وضعیت ظاهری هواپیما را زیر نظر بگیرد، خطرهای احتمالی را گزارش کند و در صورت بروز مشکل، با نیروهای زمینی هماهنگ شود. دستورالعمل نیروی هوایی آمریکا، افسر موبایل را خلبانی واجد صلاحیت تعریف میکند که بر ایمنی پرواز نظارت دارد و به خلبان، بهویژه هنگام فرود و شرایط اضطراری، کمک میکند؛ بنابراین این خودرو یک وسیله نمایشی یا صرفاً همراه تشریفاتی نیست؛ بخشی از سازوکار ایمنی عملیات محسوب میشود.
چرا از یک خودروی معمولی استفاده نمیکنند؟
خودروی تعقیب باید بتواند در زمان کوتاه به سرعت بالا برسد و در امتداد باند، نزدیک هواپیما حرکت کند. به همین دلیل، واحدهای یو-۲ از خودروهای پرشتاب استفاده کردهاند؛ از جمله شورولت ال کامینو، فورد موستانگ و کامارو. مدل خودرو در دورهها و پایگاههای مختلف تغییر کرده است، اما معیار اصلی، شتاب و توانایی حفظ سرعت موردنیاز در مسیر باند است.
نیروی هوایی آمریکا گزارش کرده است که در گذشته استفاده از هواپیمای تعقیبکننده را نیز آزمایش کردند، اما آن هواپیماها نمیتوانستند بهاندازه کافی آهسته پرواز کنند تا در کنار یو-۲ نقش راهنما را انجام دهند؛ به همین دلیل خودرو گزینه مناسبتری شد.
پایان سخن اینکه خودرویی که یو-۲ را هنگام فرود دنبال میکند، جایگزین مهارت خلبان یا سیستمهای هواپیما نیست. این خودرو با فراهم کردن دید بیرونی و انتقال اطلاعات لحظهای، حاشیه ایمنی بیشتری در فرودی دشوار ایجاد میکند؛ فرودی که در آن چند ثانیه پایانی میتواند تفاوت میان نشستن دقیق و آسیب دیدن هواپیما باشد.