متفرقه

نگاهی به پیشرانه تک سیلندر ۹۰ اسب بخاری کاسورث در سال ۱۹۹۹

شاید همه ما از دیدن یک پیشرانه تنفس طبیعی حجیم خوشحال شویم اما کاسورث معتقد بوده یک سگ پیر هنوز هم می‌تواند ترفندهای جدید یاد بگیرد. این تیم مهندسی بریتانیایی نه تنها پیشرانه ۱۲ سیلندر ۶.۵ لیتری جدید استون مارتین والکری را تهیه کرده بلکه کار توسعه نیروگاه ۱۲ سیلندر ۳.۹ لیتری مورای T.50 را نیز بر عهده داشته است؛ اما پایه و اساس این دو پیشرانه پرقدرت و دور بالا یک نیروگاه ۳ سیلندر ۱.۶ لیتری جمع‌وجور بوده است. باید گفت کاسورث در اواخر دهه ۹۰ میلادی حتی روی پیشرانه‌ای کوچک‌تر نیز کار کرده است.

این پیشرانه بسیار کوچک که ملاحظه می‌کنید به عنوان بستر آزمایشی برای پیشرانه ۱۰ سیلندر نهایی کاسورث برای فرمول ۱ انجام‌وظیفه کرده و دارای تنها ۱ سیلندر و حجم ۰.۳ لیتری بوده است. برخلاف پیشرانه‌های کوچک کنونی که برای هماهنگی با قوانین آلایندگی و مصرف سوخت توسعه یافته‌اند، پیشرانه ۱ سیلندر کاسورث روی پرفورمنس تمرکز داشته است. اخیراً درایو ترایب با مدیر کاسورث مصاحبه‌ای داشته تا به برخی جزئیات درباره این پیشرانه کوچک و عجیب دست پیدا کند.

پیشرانه موردبحث که سال ۱۹۹۸ یا ۱۹۹۹ توسعه یافته سنگ بنای توسعه پیشرانه TJ بوده است. نیروگاه TJ در چندین خودروی فرمول ۱ بکار گرفته شده و اولین بار در سال ۲۰۰۳ و توسط جگوار ریسینگ استفاده شده است. دو فصل بعد نیز میناردی از پیشرانه یاد شده استفاده کرده و نهایتاً در سال ۲۰۰۵ نوبت به ردبول رسیده تا پیشرانه TJ را به خدمت بگیرد. این پیشرانه در فصل ۲۰۰۶ مسابقات بازنشسته شده و از آن زمان تمامی خودروهای فرمول ۱ مجبور به استفاده از پیشرانه ۸ سیلندر با حداکثر حجم ۲.۴ لیتر شده بودند.

اما چرا کاسورث چنین پیشرانه کوچکی را تولید کرد؟ تولید این پیشرانه ارزان‌ترین و سریع‌ترین راه برای تست قطعات پیشرانه جدید پیش از نهایی کردن پیشرانه ۱۰ سیلندر فول سایز بوده است. TJ در عصر طلایی پیشرانه‌ها تولید شد یعنی زمانی که قوانین به ‌اندازه امروز سخت‌گیرانه نبودند و خبری از اهداف صرفه‌جویی در هزینه‌ها نبود. همین امر باعث شد مهندسان آزادی عمل زیادی در توسعه پیشرانه ۳ لیتری فرمول ۱ داشته باشند. با اینکه پیشرانه یاد شده کوچک‌تر از قبل بود اما قدرت آن نسبت به دوران ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۴ فرمول ۱ بیشتر شده بود.

حتی این پیشرانه ۱ سیلندر کوچک قدرت ۹۰ اسب بخاری تولید می‌کرد و تا دور ۲۰ هزار نیز می‌رسید! مدیر کاسورث اذعان می‌کند صدای این پیشرانه در حالت تخت گاز خیلی خوب نبوده و استحکام پیچشی آن نیز به خاطر نبود سیلندرهای دیگر تعریف چندانی نداشته اما بااین‌وجود مأموریت خود را به خوبی انجام داده است.

در نظر داشته باشید که این پیشرانه هم‌اکنون سن بیشتر از ۲۰ سال داشته و به‌صورت تنفس طبیعی کار می‌کند بنابراین استخراج چنین قدرتی از آن حجم کم و بدون اتکا به پرخوران کار مهمی بوده است. در سال ۲۰۲۱ برخی هاچبک های داغ با پیشرانه‌های کوچک اما پرتوان تولید می‌شوند که از جمله آن‌ها می‌توان به پیشرانه ۱.۵ لیتری اکوبوست فورد با قدرت ۲۰۰ اسب بخار اشاره کرد که روی فیستا ST و پوما ST نصب شده است. همچنین پیشرانه ۳ سیلندر ۱.۶ لیتری تویوتا GR یاریس نیز وجود دارد که خروجی آن به ۲۶۱ اسب بخار می‌رسد.

شاهین احمدزاده

نویسنده و مترجم وبسایت "پدال"، عشقِ ماشین و دیگر هیچ...

مطالب مشابه

‫۱۶ دیدگاه‌ها

  1. new reventon

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (83 ديدگاه)

    پس معلوم شد این موتور ۱.۶ سه سیلندر لیتریه بی ام و
    که صد درصد در آینده کاربرد زیادی پیدا میکنه مهندسیش از کجا اومده!

    موافقم ۱۷
    مخالفم ۶
  2. مازیار

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (848 ديدگاه)

    کاث ورث بازتعریفی برای ساخت پیشرانه

    موافقم ۱۷
    مخالفم ۰
  3. GT

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (935 ديدگاه)

    کاسورث بی چون و چرا بهترین سازنده پیشرانه در دنیاست.از شاهکار های سال های اخیر این کمپانی میشه به پیشرانه استون مارتین والکری، والکان، وان:٧٧ و گوردون موری T50 و… اشاره کرد.

    موافقم ۱۴
    مخالفم ۱
    1. محمد امین

      ۱۱ دی ۱۴۰۰
      سوابق: (1629 ديدگاه)

      البته اون زمان شکست خورد ، چونکه در حالت ایده آل می‌تونست ۲۸۰ اسب بخار در هر لیتر بگیره ، ولی رنو و فراری و هوندا میتونستن بین ۳۱۰ تا ۳۵۰ اسب به ازای هر لیتر دریافت کنن اون در پلت‌فرم های بهتر ، و این مسئله باعث شد که رؤیای قهرمانی در فرمول یک برای موتور کاثورث ممکن نشه
      دست بالا دست زیاده
      اکثر کارشناس ها منتقد هستن که رنو یا فراری یا bmw بهترین پیشرانه ساز تاریخ هست که بین این سه تا اختلاف و بحث وجود داره، و اصلا کاثورث سطحش قابل مقایسه نیست

      موافقم ۵
      مخالفم ۷
      1. Enzo

        ۱۲ دی ۱۴۰۰
        سوابق: (3495 ديدگاه)

        اگه بخواهیم با آمار و ارقام به مسئله نگاه کنی از سال ۲۰۱۶ به بعد همه جوایز رو انجین های فراری بردن
        ولی در مجموع BMW با محصولات متنوع و انجین های زیادی که تولید کرده بیشترین جوایز رو برده

        ارزش کار فراری به عنوان یک اسپرت ساز سطح بالا اینجا معلوم میشه که در بین برندهای اقتصادی و لوکس ساز با بیشترین تنوع ساخت ، بیشترین جوایز رو برده

        موافقم ۶
        مخالفم ۲
      2. مازیار

        ۱۲ دی ۱۴۰۰
        سوابق: (848 ديدگاه)

        هرچند فراری در اینجا دو فرشته نگهبان با شمشیر آخته داره که هر حرکتی رو زیر نظر دارن
        اما تو پیشرانه های جاده ای کاث ورث موفق تر بوده😅

        موافقم ۵
        مخالفم ۱
        1. Enzo

          ۱۲ دی ۱۴۰۰
          سوابق: (3495 ديدگاه)

          خیلی باحال گفتی آقا مازیار 😂😂
          ولی به جون خودم مثل سابق نیستم که فقط و فقط فراری رو ببینم
          اسب سرکش مارانلو جاشو تو قلب تیفوسی ها محکم کرده و قراره از این به بعد دید خودمو وسیع تر کنم و برم به سمت برندهای بزرگ و تاریخچه های پُر بارشون که تغییر و تحول ایجاد کردن در صنعت خودرو
          در بحث انجین هم فراری بی شک و تردید بهترین انجین ساز حال حاضر دنیاست
          برای اثبات حرفم نگاهی داشته باشیم به مهم ترین رویدادهای موتور اسپرت سال ۲۰۲۱ که فراری فرصتی به دیگر برندها نداد و هرچی قهرمانی بود به دست آورد
          انجین های با دوامی که تحت فشار هم جوابگو هستن

          موافقم ۳
          مخالفم ۲
        2. مازیار

          ۱۲ دی ۱۴۰۰
          سوابق: (848 ديدگاه)

          از دیدگاه عمده بله هیچ شکی نیست که پیشرانه های فراری شماره یک هستن و این امر مختص یکی دو دهه هم نیست
          منظور من به چند نمونه خاص بود همون که دوستمون GT بهش اشاره کرد که به بالاترین سطح بازدهی پیشرانه های درون سوز رسیدن
          البته یه نکته ای رو هم عرض کنم که طبق معمول همه چیز به قیمت برمی گرده و دو پیشرانه V12 کاث ورث بطور قطع هزینه تموم شده ای بالاتر از پیشرانه های فراری دارن (این رو میشه از قیمت والکری و T50 حدس زد) و خوب طبیعیه که بازدهی بیشتری داشته باشن
          ضمنا به نوبه خودم از این تغییری که ایجاد شده و کاملا هم مشخصه خوشحالم😉

          موافقم ۰
          مخالفم ۰
  4. Northrop/McDonnell Douglas YF-23

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (976 ديدگاه)

    از هر لیتر ۳۰۰ اسب بخار بیرون می کشه
    این مقدار برای والکری تقریبا ۱۵۵ اسب بخار هست
    البته که این جور نسبت گرفتن احمقانه هست و صرفا یه مقایسه هست
    مثلا برخی از موتور سیکلت ها بالای هزار اسب بخار بر تن دارن

    موافقم ۶
    مخالفم ۱
    1. کیانوش

      ۱۳ دی ۱۴۰۰
      سوابق: (100 ديدگاه)

      ۳۰۰ اسب رو واسه فرمول وان گرفتن نباید انتظار داشت والکری قدرت و بازدهی پیشرانه های فرمول یک رو داشت حتی اگه از یک پیشرانه مشترک استفاده کنن استون مارتین مجبوره واسه قوانین و استهلاک موتور قدرتش رو پایین بیاره همین الان یک لیتری های موتو جی پی نزدیک سیصد اسب قدرت میدن با دور موتور شونزده هزار تا که غیر ممکنه اجازه استفاده از این دور موتور ها دو خیابون رو بدن

      موافقم ۰
      مخالفم ۰
  5. VIPER

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (2194 ديدگاه)

    اگه چهار سیلندر بود با این مشخصاتش میشد
    یه ۱۲۰۰cc
    ۳۶۰اسبی تنفس طبیعی👍
    یا یه شیش سیلندر ۱۸۰۰cc
    ۵۴۰ اسبی 💪
    ایول بابا

    موافقم ۱۶
    مخالفم ۱
    1. Nima

      ۱۱ دی ۱۴۰۰
      سوابق: (1265 ديدگاه)

      قطعا قوى هست
      ولى حجم با قدرت رابطه کاملا مستقم نداره عزیز.

      موافقم ۱۲
      مخالفم ۱
      1. VIPER

        ۱۱ دی ۱۴۰۰
        سوابق: (2194 ديدگاه)

        میدونم دوست من، اگه اینجور بود این پیشرانه اخیر استون باس بیشتر ازینا قدرت داشت،
        منظور من ایده آل گرایانه س

        موافقم ۹
        مخالفم ۰
    2. کیانوش

      ۱۳ دی ۱۴۰۰
      سوابق: (100 ديدگاه)

      تو دور موتور بالای پونزده هزار البته و به این شرط که هر هزار کیلومتر کارکرد موتور بیاد پایین سرویس بشه

      موافقم ۰
      مخالفم ۰
  6. حسین دهمرد

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (1938 ديدگاه)

    با چه بنزینی؟ با چه نسبت تراکمی؟

    موافقم ۳
    مخالفم ۰
  7. میلاد

    ۱۱ دی ۱۴۰۰
    سوابق: (1 ديدگاه)

    بهترین پیشرانه سه سیلندر شش پیستون ه به صورتی که دو تا میل لنگ داره این نوع بیشتر گشتاور یک موتور اتمسفر ۲.۷ لیتری تولید کرده ۶۵۰ نیوتن متر این اگه توربو بشه ۱۰۰۰ اسب قدرت میده راحت و ۱۳۰۰ نیوتون متر

    موافقم ۱
    مخالفم ۰

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفاً از نوشتن به‌صورت پینگلیش، اجتناب نمایید. نظرات حاوی توهین، عبارات غیراخلاقی، سیاسی، مطالب غیر مرتبط، اسپم، ترول و تبلیغاتی پذیرفته نمی‌شوند. برای تغییر آواتار خود می‌توانید از سایت گراواتار استفاده نمایید.

دکمه بازگشت به بالا