دنده عقبسایر خودروهای اروپایی

معرفی خودروهای ساخت شوروی: گاز ۶۹

در این قسمت از سری مطالب معرفی خودروهای ساخت شوروی به خودرویی بنام گاز ۶۹ می‌پردازیم که پاسخ شوروی به جیپ آمریکایی‌ها بود. گاز ۶۹ یک خودرو چهارچرخ محرک خشن و سبک بود که در انواع نظامی و غیرنظامی ساخته شد.

GAZ69_8

گاز ۶۹ جایگزینی برای گاز ۶۷ محسوب می‌شد که جهت مصرف سوخت کمتر و بهبود قابلیت‌های آفرود طراحی شد. توسعهٔ این ماشین در سال ۱۹۴۶ آغاز شده و اولین پروتوتایپ آن یک سال بعد آماده شد. پس از ساخت چندین پروتوتایپ درنهایت تولید گاز ۶۹ در تاریخ ۲۵ آگوست سال ۱۹۵۳ توسط شرکت گاز در شهرستان گورکی آغاز شد. این خودرو در اتحاد جماهیر شوروی بسیار محبوب بود و حتی تعدادی از شرکت‌های خارجی محصولاتی را با کپی‌برداری از گاز ۶۹ تولید کردند. این خودرو در دو نمونهٔ دودر و چهاردر ساخته می‌شد که نمونه‌های چهاردر ۶۹A نامیده می‌شدند.

تولید گاز ۶۹ تا سال ۱۹۷۲ ادامه داشت و در طول دوران تولیدش بیش از ۶۰۰ هزار دستگاه از آن ساخته شد. البته گاز ۶۹ تا سال ۱۹۵۵ توسط شرکت گاز تولید شد و سپس تولید آن از سال ۱۹۵۵ تا ۱۹۷۲ توسط شرکت یوآز انجام گرفت هرچند که تمامی آن‌ها (چه تولید گاز و چه تولید یوآز) با همان نام گاز ۶۹ شناخته می‌شدند. همچنین بااینکه تولید گاز ۶۹ در سال ۱۹۷۲ در شوروی متوقف شد اما شرکتی بنام ARO در رومانی خودرویی مشابه را بر اساس گاز ۶۹ تولید می‌کرد که تولید آن تا سال ۱۹۷۵ ادامه داشت. این خودرو در ابتدا با نام IMS 57 بعداً IMS 59 و بعدها با نام ARO M461 در رومانی عرضه می‌شد.

گاز ۶۹ یک وسیلهٔ نقلیهٔ خارج جاده‌ای بود که از یک موتور ۲.۱ بنزینی چهار سیلندر تنفس طبیعی استفاده می‌کرد. این پیشرانه متعلق به سدان گاز M20 بود اما در اصل بر اساس یک موتور کلاسیک ساخت دوج متعلق به سال ۱۹۳۵ ساخته شده بود که نقشه‌ها و حق استفادهٔ آن به مبلغ ۲۰ هزار دلار از دوج خریداری شده بود. این موتور ۵۵ اسب بخار قدرت تولید می‌کرد که این نیرو توسط یک گیربکس ۳ سرعتهٔ دستی به هر چهارچرخ انتقال میافت و خودرو را قادر می‌ساخت به حداکثر سرعتی برابر با ۹۰ کیلومتر در ساعت دست پیدا کند. گاز ۶۷ هم از همین موتور استفاده می‌کرد.

نسخه‌های غیرنظامی گاز 69 در محوطۀ کارخانه
نسخه‌های غیرنظامی گاز ۶۹ صفرکیلومتر در محوطۀ کارخانۀ یوآز

اما یک نسخهٔ قوی‌تر از گاز ۶۹ هم تولید شد. این مدل که در نمونه‌های دودر با نام ۶۹M و در نمونه‌های چهاردر با نام ۶۹AM شناخته می‌شد، مجهز به موتوری ۲.۴ لیتری بود. این موتور برگرفته از همان موتور پایهٔ ۲.۱ لیتری نسخهٔ استاندارد بود که با افزایش حجم و ایجاد تغییراتی، قدرتش به ۶۵ اسب بخار رسیده بود. نیروی این موتور هم توسط همان گیربکس ۳ سرعته منتقل می‌شد اما گاز ۶۹M می‌توانست به سرعت بیشتری معادل ۱۰۰ کیلومتر در ساعت دست پیدا کند. این خودرو با شاسی قوی و زاویه‌های مناسب، قابلیت‌های آفرود فوق‌العاده‌ای داشت. ویژگی جالب گاز ۶۹ وجود دو مخزن سوخت در آن بود که یکی با حجم ۴۷ لیتر در کف خودرو و دیگری با حجم ۲۸ لیتر زیر صندلی سرنشین نصب شده بود.

گاز 69A
گاز ۶۹A

گاز ۶۹ اساساً یک خودروی نظامی بود و در اصل جیپ نظامی استاندارد بلوک شرق محسوب می‌شد اما نسخه‌های غیرنظامی آن‌هم تولید شد که امکان خرید آن‌ها توسط افراد عادی وجود داشت. البته تمامی نسخه‌های غیرنظامی با توجه به نیازهای ارتش ساخته شده بودند تا در صورت نیاز در زمان جنگ جهت مقاصد نظامی مورداستفاده قرار گیرند. به همین دلیل تمامی انواع گاز ۶۹ به‌صورت بدون سقف ساخته می‌شدند. نسخهٔ پایهٔ گاز ۶۹ دارای دودر و معمولاً مجهز به سقف پارچه‌ای استاندارد بود. دو صندلی در جلو داشت و دو نیمکت تاشو نیز در عقب تعبیه شده بود که در هر طرف ظرفیت نشستن سه نفر را داشتند. نسخهٔ چهاردر یا ۶۹A نیز دارای چهاردر، سقف پارچه‌ای تاشو و دو ردیف صندلی بود.

Gaz-69-1953-01

همچنین گاز ۶۹ به‌نوعی خودرویی غیرقابل خراب شدن بود! این‌یک شوخی نیست چراکه در حال حاضر که بیش از ۵۰ سال از تولید این خودرو می‌گذرد، گاز ۶۹ هنوز هم در برخی کشورهای شرق اروپا به‌عنوان خودرویی روزانه در مناطق و جاده‌های ناهموار مورداستفاده قرار می‌گیرد. همچنین نسخه‌های تولیدی سال‌های پایانی این خودرو در بین کلکسیونرهای خودرو بسیار محبوب است و قیمت آن از حدود ۱۰ هزار دلار برای نمونه‌های بازسازی نشده آغاز می‌شود.

Gaz 69 1

در سال ۱۹۵۵ یک نمونهٔ ون دیفرانسیل عقب با نام گاز ۱۹ بر اساس گاز ۶۹ ساخته شد؛ اما این نمونه هرگز از مرحلهٔ ساخت چند پروتوتایپ فراتر نرفت. به‌علاوه گاز ۶۹ به‌عنوان پایه و اساس بسیاری از پروژه‌های مختلف خودروسازی در شوروی و روسیه مورداستفاده قرار گرفت به‌گونه‌ای که ون آفرود یوآز ۴۵۰ بر اساس این خودرو ساخته شد و همچنین پایه‌ای برای خودروی جنگی ۲P26 و همین‌طور خودروی آبی-خاکی گاز ۴۶ MAV قرار گرفت.

گاز 19
گاز ۱۹

علاوه بر این، ریشه و اساس خودروی نظامی سبک‌تر و جدیدتر یوآز ۴۶۹ که به‌عنوان جایگزین گاز ۶۹ در سال ۱۹۷۱ معرفی شد نیز به گاز ۶۹ بازمی‌گردد. خودرویی که تولید آن همچنان ادامه داشته و در قسمت‌های بعدی مطلب معرفی خودروهای ساخت شوروی به آن خواهیم پرداخت. در حال حاضر چند نمونه از گاز ۶۹ در موزه‌های سراسر جهان نگهداری شده و استراحت لذت بخشی را تجربه می‌کنند. ازجملهٔ این موزه‌ها می‌توان به موزهٔ حمل‌ونقل در غرب سنت لوئیس در ایالت میسوری آمریکا و موزهٔ دفاع «Fort aan den Hoek van Holland» در هلند اشاره کرد.

امیر دهقان

نویسنده و مترجم سایت پدال، دانشجوی کارشناسی ارشد رشته حقوق خصوصی

مطالب مشابه

‫۳۴ دیدگاه

  1. (ali (CHEVY NOVA

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (5688 ديدگاه)

    این ماشین خیلی عالیه
    تو ارتش ایران هم در گذشته بوده و خوب درسشو پس داده
    پدر من در دوران سربازی یدونه از اینها داشته و همیشه هم از تواناییهای افرودش تعریف کرده

    موافقم ۱
    مخالفم ۰
    1. Sj

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (191 ديدگاه)

      تو شهرستان رودسر استان گیلان از اینا زیاده و به جیپ روسی و برخی موارد خرس روسی مشهور تو مناطق ییلاقی کاربرد زیادی داره و من شنیده بودم که موتورش رو جایگزین میکنن و موتور اصلیش نیست ولی واقعا نمیدونم هست یانه

      موافقم ۲
      مخالفم ۰
      1. صادق

        ۷ اردیبهشت ۱۴۰۰
        سوابق: (2 ديدگاه)

        چطوری همشهری
        ما ۱۴ نفر با حدود ۳۰۰ کیاو بار باهاش تا کوه برای ریواسک چینی رفتیم
        لامصب کمک له کار بندازه اصلا جاده حالییش نیست

        موافقم ۰
        مخالفم ۰
  2. uss zumwalt DDG-1000

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (4525 ديدگاه)

    روسیه فقط ساخت نظامی خوبی داره و بس

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
    1. ferrari

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (1569 ديدگاه)

      شوروی کشور پرقدرتی بود. اما روسیه مثل شوروی پرقدرت نیست. بودجه ی دفاعی کمی داره نسبت به امریکا و چین. به زودی چین جای روسیه رو در رتبه بندی نظامی میگیره. ولی این ماشین سمت ما هنوزم.کار میکنه و بار میبره. واقعا جون سخته

      موافقم ۱
      مخالفم ۰
      1. uss zumwalt DDG-1000

        ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
        سوابق: (4525 ديدگاه)

        امریکا که غول بودجه نظامی داره
        بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار هزینه ارتش و تجهیزات نظامی میده

        موافقم ۰
        مخالفم ۰
        1. سعید

          ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
          سوابق: (477 ديدگاه)

          uss zumwalt DDG-1000 جان داداش
          ۵۰۰ میلیارد دلار برای هزینه های نظامی امریکا پول خورد محسوب میشه
          شما رو ارجاع میدم به ماهنامه نواور نمیدونم شماره چندش
          براوردی که از هزینه های پروژه جنگنده اف۳۵شده هزینه این پروژه مبلغ سرسام اور ۱۵۰۰ میلیارد دلار بوده
          و این فقط برای یک پروژه است حالا ببین بودجه نظامی کامل چقدره
          حالا که گفتم بزار بقیه اش هم بگم
          ۱۵۰۰ میلیارد به نظر شما فقط یه عدده اوایل برای منم همین بود اما یه روز که داشتم روزنامه دنیای اقتصاد رو میخوندم تو یه بخشی درباره تحلیل فروش نفت ایران نوشته بود و اونجا بود کف نوشته بود:”کل فروش نفت ایران از بعد از انقلاب تا الان حدود۱۵۰۰میلیارد دلار بوده است”
          اینجوری شد که فهمیدم اون۱۵۰۰ فقط یه عدد نیست!

          موافقم ۰
          مخالفم ۰
        2. REVENTоN ?

          ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
          سوابق: (282 ديدگاه)

          جونم برات بگه که آمریکا فروش خوبیم داره که هیچ کشوری به گردش نمیرسه
          آمریکا همون عربارو تیغ بزنه بارشو بسته
          روسیه و چچچینم ما رو، حله دیگه

          موافقم ۰
          مخالفم ۰
        3. اکبر66

          ۱۴ مهر ۱۳۹۵
          سوابق: (41 ديدگاه)

          سالانه ۷۰۰۰ میلیارد دلار

          موافقم ۰
          مخالفم ۰
    2. کامیاب

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (494 ديدگاه)

      به هیچ وجه اینطور نیست،روسیه علاوه بر اینکه ساخت نظامی خوبی داره،در تکنولوژی هم سرآمد هست،فقط اینگونه طراحی ها که ظاهری قدیمی دارند،به فلسفه ابزار و ماشین سازی روسی بر میگرده.
      همونطور که میدونید،صنایع به هم وابسته اند،امکان ناپذیره در زمینه جنگ افزار پیشرفت کرد،ولی از اون در خودروسازی که صنعتی به مراتب کم خرج ترهس(و البته پیچیدگی نظامی رو نداره)استفاده نکرد.
      فلسفه ابزار سازی روس ها اینطوریه:به اسب بخار و گشتاور نجومی و ظاهری فانتزی برای ساخت یک وسیله کاربردی نیاز نداریم،تنها کاری که انجام میدیم،استفاده منطقی از امکانات هست.

      موافقم ۱
      مخالفم ۰
  3. حمیدرضا

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (2406 ديدگاه)

    بیشتر ماشین های شوروی از لحاظ کارایی و استقامت خودروهای خوبی بودن عمده دلیلش هم جاده های نامناسب این کشور و علاقه عجیب مردم این کشور به استفاه نامتعارف از خودرو هست مثلا مردم روسیه با ایکس ۶۰ لیفان افرود میرن درحالی که تو کشور ما از جاده خارجش نمی کنن

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
  4. one:1

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (133 ديدگاه)

    عمری داره
    برام جالبه ماشینای خارق العاده مثل اشغالا عمر ندارن

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
  5. حميد

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (1590 ديدگاه)

    چقدر زشته
    من نمیدونم روسیه اینقدر دختر خوشگل داره طراحاشون اینقدر زشت طراحی میکنند

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
    1. RoadRunner

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (11451 ديدگاه)

      باز نظر های کارشناسی شروع شد.

      موافقم ۱
      مخالفم ۰
    2. uss zumwalt DDG-1000

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (4525 ديدگاه)

      چیکار به دختراش داری

      موافقم ۰
      مخالفم ۱
    3. REVENTоN ?

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (282 ديدگاه)

      دقیقا، من در مورد این خیلی از استاتید بزرگ نظامی تو دانشگاه سوال کردم، اونا میگن روسیه اولا هدف محوره، ثانیا دنبال کسب هدف با کمترین هزینه،
      هدف محور یعنی دنبال آینه یه جنگنده بسازه با این مشخصات، خیلی کاری به ظاهر نداره
      و تو آمریکا چون علم در همه جهات به یک میزان جلو میره و استفاده میشه زیبایی یه اثر هم خود به خود به روز میشه
      ولی تو روسیه فقط علم نظامی و جنگ و قلدری در حال رشده ولا غیر

      موافقم ۰
      مخالفم ۰
  6. TTRS

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (36 ديدگاه)

    خب اصلاً چیزی برای خراب شدن نداره ، این که هنر نیست . گیربکس ۳ سرعته که خرابی نداره و با حد اکثر سرعت که بیشتر اوقات از ۷۰ کیلومتر تجاوز نمیکنه استهلاکی برای این غول فولادی متصور نمیشه . یه ماشین کاملاً کمونیستی و صرفاً کار راه بنداز

    موافقم ۱
    مخالفم ۰
    1. كوروش

      ۱۸ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (1112 ديدگاه)

      پس نظر شما درباره ژیان هم جالب توجه بنظر شما یه مشت پیچ و مهره که خیلی سخت راه میره چرا همش توی تعمییر گاه بود

      موافقم ۰
      مخالفم ۰
  7. Genius

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (688 ديدگاه)

    این موتور بر اساس یک موتور کلاسیک ساخت دوج متعلق به سال …
    شوروی که انقدر گارد ضدامریکایی میگرفت در پشت پرده انگار گدایی تکنولوژی میکرده از امریکا!!
    انگار این داستان همیشگی دشمنان ظاهری جهان غرب و امریکاست…

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
    1. كوروش

      ۱۸ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (1112 ديدگاه)

      عجب !!!!!!!
      روسیه که ۶٠ سال پیش موتور kv2 قوی ترین موتور دیزل زمان خودشو ساخت که همون موتور رو امریکا روی تانک پرشرینگ نصب کرد رو نکنه دوج ساخته بود این موتورش کاملا روسی هست لطفا یه سرچ کنید
      روسیه بنظر نمی رسه نیازی به تکنولوژی دیگران داشته باشه ٢ مین کشور دارای فناوری های سطح بالا ی جهانه

      موافقم ۰
      مخالفم ۱
      1. هادی

        ۲۹ شهریور ۱۳۹۵
        سوابق: (3 ديدگاه)

        عزیزم روسیه در صنعت خودرو خیلی حرفی برای گفتن نداشته پس از جنگ جهانی دوم کل دستگاههای کارخانه فیات ایتالیا که آن زمان متحد آلمان هیتلری بود را به شوروی منتقل کردند و با استفاده از آن دستگاهها شروع به تولید خودروی سواری با اسم لادا کردند اگه سرچ کنید متوجه تشابه سواریهای لادای روسیه با فیات ۱۲۵ ایتالیا می شوید

        موافقم ۰
        مخالفم ۰
    2. اکبر66

      ۱۴ مهر ۱۳۹۵
      سوابق: (41 ديدگاه)

      موتورش مال فورد امریکاست .لادا مال فیات ایتالیا … اخیرا رنو فرانسه …. روسها از بنیاد نمتوانند موتور تولید کنند مثل کشور ما …

      موافقم ۰
      مخالفم ۰
  8. آرش

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (163 ديدگاه)

    اون موقع که هنوز ساخته های چینی دنیا رو نگرفته بود، ابزار و ماشین آلات ساخت شوروی تو مملکتمون پرطرفدار بود. از کامیونت گاز و سواری لادا بگیر تا دوربین زنیت (زنیط هم می نوشتنش) و چوب نراد روسی و تراکتورهای روسی. همشون هم به این شناخته می شدن که با وجود ارزونی یه عمر کارشون رو به دقت انجام میدن هر چند هیچوقت پرزرق و برق نبودن. فکر کنم این ویژگی ها دقیقا نقطه مقابل ویژگی ابزار چینه، نه؟

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
  9. zzzzz

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (1 ديدگاه)

    مگه میشه ماشین خراب نشه چطور ؟

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
    1. حميد

      ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (1590 ديدگاه)

      حالا اینجا یک چیزی نوشته چرا باور میکنی
      البته چون روسی هست معمولا اصلا راه نمیره که خراب بشه

      موافقم ۰
      مخالفم ۱
      1. اکبر66

        ۱۴ مهر ۱۳۹۵
        سوابق: (41 ديدگاه)

        قدیم ارتشی ها میگفتند اشغاله خیلی خراب میشه…

        موافقم ۰
        مخالفم ۰
    2. كوروش

      ۱۸ شهریور ۱۳۹۵
      سوابق: (1112 ديدگاه)

      کیفیتش بسیار بالاست برای من عجیب نیست که خراب نشه
      مثال ما روی هواپیما قطعه ای به نام eucs روی موتور داریم (engin unit control and electronic ) امریکا گفته باز نشه خراب نمی شه ۵٠ ساله داره کار می کنه حتی اخ نگفته
      یا موتور های روسی با اینکه کاملا توی اب و هوای ما بشدت بهشون فشار می امد اصلا انگار نه انگار انقدر متالوژی بالایی داشت که حتی ترک نخورده بود

      همه چی به کیفیت ساخت بر می گرده

      موافقم ۱
      مخالفم ۰
  10. احمد باقری

    ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
    سوابق: (4715 ديدگاه)

    این ماشین، خیلی جون سخته.

    موافقم ۱
    مخالفم ۰
  11. کیوان

    ۱۴ مهر ۱۳۹۵
    سوابق: (153 ديدگاه)

    کمونیستها آزار دهنده اند ماشیناشون هم همینطور

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
  12. حسین

    ۲۵ دی ۱۳۹۶
    سوابق: (1 ديدگاه)

    ما این ماشینو داریم آبیشو..واقعا سلطانه

    موافقم ۱
    مخالفم ۰
  13. علی

    ۱۵ اسفند ۱۳۹۶
    سوابق: (1 ديدگاه)

    ما هم جیپ روسی آبی داریم ینی باور نکردنی هست هم کم خر ج هم محکم همجا میرو واقعا عالی توی رودسر خیلی جیپ روسی gaz69دارند

    موافقم ۱
    مخالفم ۰
  14. بهروز

    ۳ اسفند ۱۳۹۷
    سوابق: (5 ديدگاه)

    باسلام ادب من خودم توارتش هستم خودروهای سنگینش ۳دیفرانسیله تمام کوه کمر میره بالا بدون هیچ کمکی خودروهای محکمی هستند خودروسواریشون لادا تا اوایل سال۱۳۸۰ درایران الخصوص مازندران خیلی زیاد بودند ماشین کم مصرفی بوده قطعاتش زیاد بوده الان لادا نیم شاسی هست قیمتش در روسیه حدود۸ الی ۱۰هزاردلارفروخته میشه من بایکی از اقایان روسی که باهاشون کارمیکردم قیمتش اینقدر گفته گفته خودرو بدی نیست روسها خودشان هم لادا استفاده میکنند اونهایی که وضعشون بهتره خودرو ژاپنی کره ای رو میپسندند اما این لادا قراره بیاد ایران چندماه پیش مطلبی میخوندم همین نیم شاسی یاشاسی بلند ۱۰هزاردلار هست قیمت گذاشته بودن قیمت تقریبیش ۳۰هزاردلار که اصلا به پول قشر متوسط به پایین سازگار نیست

    موافقم ۰
    مخالفم ۰
  15. محمد

    ۳۰ شهریور ۱۳۹۹
    سوابق: (1 ديدگاه)

    ❤❤ چیپ روسی رو عشقه ?

    موافقم ۲
    مخالفم ۰
  16. محسن

    ۱۰ خرداد ۱۴۰۰
    سوابق: (1 ديدگاه)

    ما هنوز هم یکی داریم و برای باغ های چای استفاده می کنیم. ماشین قدرتمند و بی نقصیه و هرگز خراب نمیشه و تنها ضعفش در ترمزشه که خیلی ضعیفه

    موافقم ۰
    مخالفم ۰

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفاً از نوشتن به‌صورت پینگلیش، اجتناب نمایید. نظرات حاوی توهین، عبارات غیراخلاقی، سیاسی، مطالب غیر مرتبط، اسپم، ترول و تبلیغاتی پذیرفته نمی‌شوند. برای تغییر آواتار خود می‌توانید از سایت گراواتار استفاده نمایید.

دکمه بازگشت به بالا