رشد تولید خودرو در چین در اکتبر به پایینترین سطح چهار سال اخیر رسید و فروش داخلی ۲۷.۱ درصد سقوط کرد اما جهش ۶۸.۵ درصدی صادرات مانع از بحران شد.
رشد صنعت خودروسازی چین در ماه اکتبر ۲۰۲۶ به رقم ناچیز ۰.۹ درصد کاهش یافت که ضعیفترین عملکرد این بخش از سال ۲۰۲۲ میلادی تاکنون محسوب میشود. این افت شتاب در شرایطی رخ داده که سقوط تقاضای داخلی فشار سنگینی را بر خطوط تولید تحمیل کرده و تنها جهش چشمگیر صادرات توانسته بخشی از این خلأ را جبران کند. بر اساس دادههای اداره ملی آمار چین، میزان تولید خودرو در این کشور طی ماه اکتبر با افتی ۷.۷ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به حدود ۳ میلیون دستگاه رسید. به گزارش بلومبرگ، این شاخص که ارزش افزوده اقتصادی ایجادشده توسط کارخانههای خودروسازی را میسنجد و نه صرفاً تعداد خودروهای تولیدی را، کندترین رشد خود را پس از اختلالات ناشی از همهگیری کرونا در سال ۲۰۲۲ تجربه کرده است.
آمارهای تولید و فروش در چین از شکاف عمیقتر میان خودروهای انرژی نو (شامل برقی و پلاگینهیبریدی) و سایر مدلهای بازار حکایت دارد. با وجود کاهش تولید کل خودرو در اکتبر، تولید خودروهای انرژی نو با رشد ۱۷.۱ درصدی به حدود ۲ میلیون دستگاه رسید. در بازه زمانی دهماهه نخست سال ۲۰۲۶ نیز چین درمجموع ۲۶.۴ میلیون دستگاه خودرو تولید کرده که نشاندهنده افت ۴.۱ درصدی است اما سهم خودروهای انرژی نو از این رقم با ۱۲.۷ درصد رشد به ۱۴.۵ میلیون دستگاه رسیده است. در بخش فروش بازار داخلی، دادههای انجمن خودروهای سواری چین نشان میدهد که فروش خودروهای سواری در ماه اکتبر به ۱.۶ میلیون دستگاه رسیده است؛ رقمی که هرچند نسبت به ماه سپتامبر ۱.۵ درصد رشد داشته، اما در مقایسه با سال گذشته ۲۷.۱ درصد سقوط کرده است.
فروش تجمیعی دهماهه نخست سال نیز با کاهش ۲۲.۳ درصدی به نزدیک ۱۵ میلیون دستگاه محدود شده است. نکته قابلتوجه اینجاست که خودروهای انرژی نو با وجود افت فروش در بازار داخل، همچنان سهم خود را از بازار افزایش دادهاند و این موضوع مستقیماً از سقوط آزاد خودروهای درونسوز خبر میدهد. در ماه اکتبر تنها ۵۳۴ هزار دستگاه خودروی درونسوز در چین فروخته شد که نسبت به سال قبل ۴۴ درصد کاهش داشته است؛ همچنین فروش دهماهه این خودروها با ۳۲.۵ درصد افت به ۶.۱ میلیون دستگاه رسید. در سوی مقابل، فروش خودروهای انرژی نو در اکتبر با کاهش ۱۳.۷ درصدی به ۱.۱۰۹ میلیون دستگاه رسید تا دهمین ماه متوالی افت سالانه خود را ثبت کند اما به دلیل سقوط شدیدتر خودروهای بنزینی، سهم آنها از کل بازار به رکورد تاریخی ۶۷.۵ درصد دست یافت. در این میان، فروش خودروهای تمام برقی با افت ۵.۳ درصدی به ۷۷۰ هزار دستگاه رسید.
این رکود در بازار داخلی پسازآن رقم خورد که دولت چین در ابتدای سال ۲۰۲۶ حمایتهای مالیاتی خود برای خرید خودروهای انرژی نو را کاهش داد. خودروهای واجد شرایطی که در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ خریداری میشدند از معافیت کامل مالیات خرید برخوردار بودند اما برای خریدهای سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ این مشوق به تخفیف ۵۰ درصدی کاهش یافته است. در این شرایط دشوار، صادرات به ناجی اصلی خودروسازان چینی تبدیل شده است. صادرات خودروهای سواری، شامل قطعات منفصله (CKD) برای مونتاژ در خارج از کشور، در ماه اکتبر با جهش ۶۸.۵ درصدی به ۹۲۸ هزار دستگاه رسید و ۳۵ درصد از کل فروش کارخانهها را به خود اختصاص داد درحالیکه این سهم در سال گذشته تنها ۱۹ درصد بود. صادرات خودروهای انرژی نو نیز با رشد خیرهکننده ۱۴۴.۷ درصدی به ۵۸۲ هزار دستگاه جهش یافت. عملکرد تسلا در چین بهخوبی این شکاف عمیق میان بازار داخل و صادرات را نشان میدهد؛ فروش داخلی این برند در اکتبر با سقوط ۶۶.۱ درصدی به ۸,۸۱۷ دستگاه رسید که پایینترین میزان از جولای ۲۰۲۲ است اما کارخانه شانگهای توانست با افزایش ۶۶.۳ درصدی صادرات و ارسال ۵۹,۰۱۲ دستگاه به بازارهای خارجی، کل فروش عمده خود را با ۱۰.۳ درصد رشد به ۶۷,۸۲۹ دستگاه برساند.
بااینحال، تداوم این رشد صادراتی در سال آینده کار سادهای نخواهد بود. دبیرکل انجمن خودروهای سواری چین هشدار داده است که رشد صادرات خودرو در سال ۲۰۲۷ ممکن است به حدود ۱۰ درصد کاهش یابد. او افزایش موانع تجاری در خارج از کشور و فشارهای فزاینده بر صادرات به اتحادیه اروپا را از عوامل اصلی این کندی دانسته هرچند منطقه خاورمیانه را بهعنوان یکی از مقاصد مستعد برای رشد بیشتر معرفی کرده است. این انجمن همچنین متذکر شد که بخشی از سفارشهای خارجی به دلیل نگرانی از کاهش تخفیفهای مالیاتی صادرات و سختتر شدن تعرفهها، زودتر از موعد تحویل داده شدهاند؛ موضوعی که هرچند آمار فروش فعلی کارخانهها را بالا نگه داشته اما میتواند تقاضای صادراتی را در سهماهه نخست سال ۲۰۲۷ با افت مواجه کند.